Raadsinformatie

Commissievergadering 04 april 2016

Naam
Download het audiobestand (77,20 MB)
Download de gesproken tekst (1,37 MB)
Download de vergaderstukken in pdf (4,92 MB)
  • 1 Opening
  • 2 Mededelingen
  • 3 Vaststellen agenda
  • 4 Insprekers
  • 6a Presentatie HarvestaGG inzake Green Go..
  • 6 Centrumvisie Stadskanaal
  • 5 Omgevingsplannen
  • Algemene stukken

  • 1 Opening
    • 0:02 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Iedereen van harte welkom
  • 2 Mededelingen
    • 0:27 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Nijenbanning van de VVD is er niet, die wordt vervangen door meneer Borgesius. Meneer Pals is wat later, maar die is er al zien ik, heel fijn. En mevrouw Luijken is ook afwezig en straks zal meneer Idema die zal iets eerder naar huis gaan, maar dat, die is ook afwezig ja, mevrouw Zeegers die zie ik ook, maar die komt zo weer? Ok prima.
  • 3 Vaststellen agenda
    • 03. Vaststellen agenda gewijzigd (199,99 KB)
    • 0:19 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Goed u heeft de agenda allen gekregen. Het is een gewijzigde agenda waar wij dus eerst de presentatie krijgen van Harvestagg en dan Centrumvisie Stadskanaal en dan de Omgevingsplannen. Kan iedereen zich daar in vinden?
    • 0:2 E. Hofstra
      fractievoorzitter PvdA
      E. Hofstra
      Voorzitter.
    • 0:1 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Ja, meneer Hofstra.
    • 0:5 E. Hofstra
      fractievoorzitter PvdA
      E. Hofstra
      Bij de gewijzigde agenda die ik voor me heb staan de insprekers eerst op het programma.
    • 0:01 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Ja, die komen er ook wel vooraan.
    • 0:05 E. Hofstra
      fractievoorzitter PvdA
      E. Hofstra
      Ok, akkoord. Bij punt 4.
    • 0:06 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Ja, want we hebben vanavond een inspreker.
    • 0:08 E. Hofstra
      fractievoorzitter PvdA
      E. Hofstra
      Inderdaad
  • 4 Insprekers
    • 0:21 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Goed dan gaan we verder met agendapunt 4. Met de insprekers. Vanavond zullen inspreken mevrouw Woortman en de heer Hendriks. Nou is de heer Hendriks is verhinderd op dit moment dus mevrouw Woortman voert ook het woord namens meneer Hendriks. Dan wil ik mevrouw Woortman het woord geven.
    • 5:57 mevr. C. Woortman
      Goedenavond dank u wel voorzitter en fijn dat ik hier mag zijn. Ik wil even Jan Willem Hendriks even verontschuldigen. Die is hiermee begonnen te starten van de Regenboog, die heeft dagopvang bij de Regenboog en mevrouw Solmas waar we voor komen ook zeg maar, ik wil even verontschuldigen dat ik nu zijn plaats inneem, wij ondersteunen hem van alle kanten. Mijn naam is Catharina Woortman, bij de meesten wel bekend, ik ben hier op persoonlijke titel en ik ben niet verbonden aan een organisatie. Ik heb een intieme band, of een intieme band, mevrouw Aliyeva die werkt bij ons, bij boetiek Armslag en ze is ook bij de Regenboog waar Jan Willem Hendriks voor pleitte dat ze mocht blijven in Nederland. Die maakt zich heel sterk. Ik wil graag in het kort het humanitaire situatie van mevrouw Solmas, Aliyeva en haar zoon Anar schetsen. Zoals u weet waarom ik het spreekrecht heb aangevraagd. Ze zijn hier al 15 jaar in Nederland, ze wonen 13 jaar in het AZC in een heel klein kamertje met hun tweeën, mevrouw wil heel graag hier blijven en een gewoon huisje en dat ze met haar zoon en dat haar zoon kan studeren, maar ja dat lukt aldoor niet ze hebben nou drie jaar hebben ze alle twee al geen id kaart omdat lukt gewoon niet als er wat is dan zegt de COA van zeg maar dat dat goed is maar ze krijgen geen geldige id kaart dus ze kunnen geen kant op. Het enigste wat mevrouw Solmas wel kan, ze is op het moment geopereerd aan haar heup, dat lukt wel daar helpen ze wel mee, maar verder is er allemaal tegenwerking en dat ze niet het lukt gewoon niet dat ze hier gewoon een bestaan op kan bouwen. Ze werkt dus bij ons, bij boetiek Armslag, en ook bij de Regenboog, is ze zowat elke dat staat ze achter de koffie en thee en wat er maar geschonken mag worden. Een zeer schrijnende situatie en dat gaat mij als burger erg aan het hart. Mevrouw en haar zoon zijn nou 15 jaar, dat heb ik al verteld, ik lees nou een stukje wat Jan Willem ook hoor, om humanitaire redenen ben ik hier en medisch, Anar die is diabetes en heeft nou een insuline pomp maar die kan ook niet vervangen worden dat lukt ook aldoor niet om ja de medici die zegt het moet maar hij krijgt het dus niet al drie jaar moet die jongen een nieuwe pomp hebben maar krijgt hem niet. Er is nou een sensor in geplaatst en dan moest ie vandaag voor controle heen naar het ziekenhuis en ze hopen dat dat lukt dat dat nou lukt en dat het dan zo verder kan, want hij is heel erg diabetisch. Hij wil heel graag een opleiding volgen daar had hij zich ook voor aangemeld in Groningen, in november al en dat moest voor 21 maart binnen zijn, maar dat is weer niet gelukt ze zeiden nu tegen hem het moest 21 februari zijn, dus weer geen studie die hij graag wil volgen, maar doordat hij ook geen id kaart heeft, het blijft moeizaam. Solmas is heel positief, ze heeft veel sociale contacten, ze kan heel goed Nederlands en haar zoon ook, ze doen vrijwilligerswerk, bij Armslag en bij Lentis. Jan Willem heeft een gesprek gehad met de secretaris van de burgemeester, zie brief, jullie hebben alle stukken hebben jullie ontvangen hier in de raad dus wie nog niks heeft een laatste stuk is hier nog bij de griffie die kunnen jullie nog krijgen, de laatste brief van de advocaat. Ze hebben dus heel een ondragelijk lijden het is niet meer te doen, ik vraag me af hoe deze beide mensen dat vol houden. Als mevrouw Solmas Aliyeva alleen was geweest had ze al zelf zelfmoord gepleegd want dan had ze het niet zien zitten, maar om haar zoon blijft ze sterk en blijft ze doorgaan. En ze kan echt niet terug naar haar eigen land want als ze daar komt, ze is dus christen, dan wordt ze sowieso dus ja ze heeft daar geen leven en hij met zijn ziekte ook niet zeg maar en ze is dus 62. Dus dan zal ik even de petitie, we hebben ook een petitie heel veel handtekeningen verzameld, moeder Solmas Aliyeva en zoon wonen in het AZC Musselkanaal en moeten na 15 jaar in Nederland terug naar Azerbeidjan, dit mag en kan niet gebeuren. Moeder heeft een zwakke gezondheid en is getraumatiseerd, de zoon heeft ernstige diabetes waarvoor de noodzakelijke medische behandeling in Azerbeidjan onbereikbaar is vanwege de kosten en de discriminatie. Terugkeer betekend een uitzichtloze, hopeloze toestand met ziekt angst en armoede. De armoede is nog niet zo erg maar de rest dat ze dus niet veilig daar is dat is veel erger. Moeder doet vrijwilligerswerk bij Lentis, bij de Regenboog, en bij boetiek Armslag. En de zoon doet ook vrijwilligerswerk bij Lentis, de Regenboog. Ze horen hier thuis bij hun vrienden. Jan Willem Hendriks van de Regenboog houdt 4 april dus een raadscommissie spreekrecht om 19.30 uur. Steunt u ons allen en zet uw en handtekening. Nou we hebben 200 handtekeningen verzameld, dus en ik hoop dat u als raad of als raadscommissie nou en als raad veel voor ons kan betekenen. We hebben de stukken ook verstuurd naar de Tweede Kamer, naar mevrouw Vromans en Atie Kuiper die doet individuele gevallen en het is ook naar de provincie gestuurd op 1 april daar hebben we dus steun gehad dus daar is het ook heen en daar ben ik vanmiddag al door gebeld dat ze de aangetekende stuk hebben ontvangen en die wachten dus af wat hier vanavond dus hoe dat gegaan is, woensdag belt ze en die probeert ook aan alle kanten dus om bijstand te verlenen. Nou ik dank u voor uw aandacht.
    • 0:2 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Ja dank u wel.
    • 0:11 mevr. C. Woortman
      En ik wil graag de petitie aanbieden. En bedankt voor uw aanwezigheid.
    • 0:15 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Dank u wel mevrouw Woortman. Even voor de helderheid, 18 april in de raadsvergadering staat deze brief ook op de lijst met ingekomen stukken dus dan kunt u als raadslid daar eventueel op reageren.
  • 6a Presentatie HarvestaGG inzake Green Goods Farm
    • 06a. Presentatie HarvestaGG inzake Green Goods Farm (1,91 MB)
    • 0:06 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Dan gaan we verder met agendapunt 6a. En voordat de presentatie plaatsvindt wil ik eerst het woord geven aan mevrouw Galama de portefeuillhouder.
    • 3:13 B. Galama
      Voorzitter / Burgemeester
      B. Galama
      Dank u wel voorzitter. Ja een versnelt toegevoegd agendapunt in het kader van de presentatie van Harvestagg en het initiatief waarvan ik denk dat dat bij velen eigenlijk wel bekend is want dat zingt ongeveer in ons gebied al twee jaar rond. Ik kan me herinneren dat wij in maart 2014 benaderd werden als gemeente Stadskanaal met het verzoek van er zijn ontwikkelingen voor een Green Good Farm mogelijkerwijze in Lelystad komt niet zo hard van de grond dus er is meer belangstelling, kunnen jullie er iets aan doen. ik ben toen vanuit de portefeuille Economische Zaken naar Lelystad getrokken ik heb gelijk de vertegenwoordigers van de agenda van de Veenkoloniën meegenomen omdat er natuurlijk een hele duidelijke link zit met gebruik van agrarische gronden en eventueel de betekenis die een Green Good Farm zou kunnen hebben als het rustiger was ook voor heel veel agrariërs in ons gebied. We hebben een goed gesprek gehad in Lelystad en de eerste opinie die wij hadden van ja dat hoort dan misschien wel op het bedrijvenpark Zuidoost Groningen vanwege de bestemming agrarisch food, agrifood dus het zou logisch zijn en dat zou misschien de procedure ook wel makkelijker kunnen maken omdat je daar niet tegen allerlei zaken, bestemmingsplan technisch aanloopt en ten tweede zagen wij toch wel iets van een soort samenwerking en een soort kringloop kunnen ontstaan op een gegeven moment met de daar reeds aanwezige bedrijven. Dat leek ook zo te gaan, ik denk dat Stadskanaal heel erg productief is geweest om Harvestagg bij de gemeente Vlagtwedde te introduceren en te kijken van of dat een goede suggestie zou zijn en daar leek het eigenlijk ook op uit te draaien. In wezen was de hele zaak vergunt alleen was de grond die verkocht zou worden door een heel grote werkgever op het bedrijvenpark uiteindelijk niet in de gelegenheid en de tegenvaller om eigenlijk de hele procedure te stoppen. Wij zijn toen opnieuw in contact getreden van wat betekend dat en welke mogelijkheden liggen er in de gemeente Stadskanaal. Nou wij werken met een aantal andere bedrijven samen die ook eigenaar zijn van gronden en vrij snel kunnen acteren, soms sneller als wij, en het zou kunnen betekenen dat eventuele vestiging in Stadskanaal tot de mogelijkheden zou behoren. Wat we vanavond doen is vooral luisteren naar de presentatie van de heer Vogelaar in de zin van wat is nu precies het initiatief, wat betekend dat, wat zijn wij dan voornemens en waar staan we. en wat wij hopen, morgenvroeg hebben we overleg met de gedeputeerde Broens in Groningen, wat wij hopen om eigenlijk nog een stuk aan te kunnen reiken op 18 april waarin de raad eigenlijk haar positieve grondhouding zou kunnen tonen als men dat wil in het kader van vestiging van Harvestagg in de gemeente Stadskanaal. Dat voorzitter als inleiding.
    • 0:7 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Ja dank u wel. Dan wil ik graag het woord geven aan meneer, moet ik even spieken, Vogelaar.
    • 0:58 dhr. J. C. Vogelaar
      Dank u wel voorzitter en leden van de gemeenteraad om hier vanavond een toelichting te mogen houden op Harvestagg wat het voornemen is en waar we vandaan komen en wat onze ambitie is in ieder geval in het gebied van de veenkoloniën en ja waarbij we heel erg blij zijn dat er in Stadskanaal wellicht mogelijkheden zijn om onszelf te gaan vestigen. En ik denk dat we op zich in die zin ook een meerwaarde van de omgeving hier met elkaar kunnen betekenen. Harvestagg, ja ik zal even de presentatie toelichten wat we gaan willen laten zien nu, het concept toelichten van wat het is. Een Green Goods Farm wat betekent dat nou eigenlijk, wat houdt dat in, wat gebeurd daar, wat betekend het voor de regio, wat gaat er in en wat komt eruit is ook wel van belang. En wat op dit moment de stand van zaken is. Nou wat is het idee achter Harvestagg, het is een concept wat ikzelf ontwikkeld heb met
    • 0:1 K. Pals
      fractievoorzitter D66
      K. Pals
      voorzitter
    • 0:2 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Pals, D'66.
    • 0:4 K. Pals
      fractievoorzitter D66
      K. Pals
      Ja ik heb toch even een vraag aan meneer Vogelaar. Wat bent u van het bedrijf?
    • 2:14 dhr. J. C. Vogelaar
      Ik ben eigenaar/directeur, mijn excuses, ik heb mezelf misschien niet goed voorgesteld. Ik ben Jan Cees Vogelaar, ik ben eigenaar en directeur van Harvestagg. Dus een ?????? van mijn kant, excuses daarvoor. Wat is het idee van Harvestagg, het is meer het biomassa halen dan alleen energie, er zijn heel veel biomassaprojecten in de wereld en ook het opstoken van houtskool, houtpellets en kolencentrale noemt men bio-energie, terwijl dat volgens mij alles behalve bio is want het is namelijk zo fossiel als je maar denken kan. En ik ben heel erg gegrepen in der tijd door het cascaderingsconcept wat Jacqueline Kramer ooit een keer heeft ontwikkeld. Voormalig minister, PvdA minister. En het cascaderen van biomassa dat is eerst alle waardevolle stoffen die erin zitten benutten om pas het laatste eruit te halen en dat is dan in dat geval ook energie maar vooral ook de voedingswaarde die in een biomassa zitten om die eerst ook te benutten en ook vooral het kringloop denken. Er is één cruciale fout die wij ooit een keer in de landbouw gemaakt hebben dat we dachten dat als je grondstoffen haalt in Brazilië en hier in Nederland in dieren stopt dan krijg je producten en de reststromen daarvan hebben we nooit over nagedacht nou dat zie je nu eigenlijk met het bijstoken van houtpellets in kolencentrales weer hetzelfde gevolg wat doe je, je haalt bomen uit Canada, Amerika die gooi daar in de versnipperaar die doe je hier naartoe varen en dan doe je ze opstoken in een kolencentrale en dan denk je dat je bezig bent met goede energie in een kringloop. Nou dat is allesbehalve in een kringloop want de micronutriënten in de Verenigde Staten en Canada gaan wel op de boot hiernaartoe en die komen daar niet terug. En in ons concept wij vinden dat je ieder geval altijd de bodem moet verrijken voordat je überhaupt iets met biomassa gaat doen. Dus die bodem is bij ons ook de basis van alles. Dat is het cascaderen van biomassa, meer eruit halen dan de energie, maar ook bijvoorbeeld de CO2 die vrijkomt ?????? in het proces, maar ook eiwit en suikers die weer in het proces vrijkomen en in ons geval ons restproduct dat is een turf, is een compost van een volledig plantaardig materiaal die we pelletiseren en die weer kan worden ingezet als meststof op bedrijven. Dat doen we door middel van een concept van persen en raffineren, droog vergisten, dat is een bijzonder proces van vergisting en het pelletiseren. Heeft een meerwaarde voor de regio, het brengt toch al met al een 35-40 arbeidsplaatsen met zich mee.
    • 0:2 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      voorzitter mag ik even een vraag stellen?
    • 0:2 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Maarsingh, CDA.
    • 0:17 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      Kunt u daar nog even een beetje, u hebt het over turf en zo, dat hadden wij vroeger ook nog in de kachel, maar u zegt dat het kan weer gebruikt worden de mineralen die wij er in stoppen halen wij er weer uit en die kunnen weer benut worden voor de groei. Zegt u dat?
    • 0:0 dhr. J. C. Vogelaar
      ja
    • 0:1 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      ok, dank u wel.
    • 0:26 dhr. J. C. Vogelaar
      Het gaat nog verder. Wij doen voor een deel doen we door boeren geteeld gras verwerken en voor een deel doen we berm- en natuurgras verwerken, dat is ongeveer fiftyfifty. En vanwege het feit dat we berm- en natuurgras verwerken ja het spijt me dat het zo is maar de regelgeving is in dit land zo, berm- en natuurgras wordt gezien als voeding voor biologisch materiaal dus het compost wat daar van afkomstig is kan zelfs onder Skallabel worden ingezet het is voor de biologische sector.
    • 0:18 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      Dan heb ik nog even een vraag, want dat is toch wel heel belangrijk, ik heb even die presentatie bekeken, maar u zegt nu wij halen ook berm en bermgras en natuurgras dat is natuurlijk heel goed want nu wordt dat een beetje niet gebruikt zeg maar en het verrot een beetje in het veld maar er komt natuurlijk wel iets vrij.
    • 0:1 dhr. J. C. Vogelaar
      ja
    • 0:07 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      Als je composteert komt er ook iets vrij en dat gebeurd in zijn algemeenheid in de open lucht. Als u het verwerkt komt er niks vrij?
    • 0:5 dhr. J. C. Vogelaar
      Ja, dan komt er wel wat vrij, dan komt er biogas vrij en dat gaat weer de transport in er komt
    • 0:1 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      Ja nee maar ik bedoel niet in de lucht en zo
    • 0:0 dhr. J. C. Vogelaar
      nee, nee
    • 0:1 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      ok, dank u wel.
    • 2:17 dhr. J. C. Vogelaar
      Nee, het is een groot verschil in emissie dat klopt. Ja. Dat gaat namelijk naar nul toe. We hebben een deal met de overheid, dat betekend dat de overheid voor ons belemmerende regelingen oplost die we bijvoorbeeld in bepaalde teelt van gewassen hebben, wij willen graag gras laten telen door boeren en dat betekent dat die boeren graag in de herfst dat gras ook willen ploegen om het jaar er op weer aardappelen te kunnen poten. Nou dat mag op dit moment in de regelgeving mocht dat niet, voor ons mag dat nu wel. Zo is er ook wat ruimte gegeven in de mestwetgeving, omdat op grasland mag meer mest worden aangevoerd, dat mag op akkerbouwland niet maar op veehouderij grasland wel, in ons grasland mag dat nu in dit geval ook en zo zijn er nog een paar regelingen die voor ons daarvoor zijn aangepast om het beter hanteerbaar te maken. Het kan ook een nieuwe economische sociale drager van het platteland betekenen want het betekend ook dat er arbeidsplaatsen komen bij loonwerkers in de omgeving en gewoon stomweg er komen ook op zo’n locatie komen er 24-25 mensen vast te werken. Dus eigenlijk de flowchart die we hebben ontwikkeld is eigenlijk een heel simpel proces wat wij laten doen is wij laten gras verbouwen door boeren, dat gras wordt door ons geoogst, dat wordt opgehaald, dat wordt bemonsterd, wordt gewogen, die boer krijgt uitbetaald per ton droge stof. Het door boeren geteelde gras wordt geperst op de locatie, dat gaat door een pers heen daar komt sap uit, dat sap dat fermenteren we, daar maken we eigenlijk een soort yoghurt van, grasyoghurt, nou dat staat hier ook een flesje op tafel. Die grasyoghurt die gaat eigenlijk als yoghurt meteen naar een grote agrarische corporatie, Agrifirm, als voer voor varkens en kippen, als brijvoer, dat betekend dat gras wordt ingezet als voer voor varkens. Dat is voor Nederland wel een unicum. Alleen het door boeren geteelde gras mogen we veevoer van maken, het berm- en natuurgras mogen we geen veevoer van maken want dat is niet gecertificeerd dat is ook niet gecontroleerd qua teelt, dus alleen door boeren geteelde gras kunnen en mogen we veevoer van maken. Dat geperste gras dat wordt opgemengd met berm- en natuurgras, dat gaat de droogvergister in. Een droogvergister is niks anders dan een grote garagebox van 45 meter lang, 5,5 meter hoog en 7,5 meter breed en die zetten wij dan 21 op een rij en het materiaal wordt er in gereden en luik gaat dicht, dat is een gasdichte deur, het zit er drie weken in, het wordt natgesproeid met percolaat en bacteriën en enzymen en dan komt dat gas er uit vrij en na drie weken maken we de deur weer open en dan maken we dat ding leeg en dan rijden we hem weer vol.
    • 0:1 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      mag ik even vragen
    • 0:2 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Maarsingh
    • 0:3 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      Wat doet u met dat groen gas, dat groen gas kunnen wij dat tanken bij u ofzo met de auto?
    • 0:07 dhr. J. C. Vogelaar
      Nee, u niet, u niet, maar wij hebben een afspraak met een afnemer dat is AB Texel. En er komt nog een, ik noem maar een grote olieboer, tussen om het zo maar te zeggen. Mag ik de naam nog niet van zeggen, daar zijn we al mee in gesprek, maar AB Texel heeft met ons een contract over de afname van de bio LNG, wij gaan er dus geen gas van maken maar wij maken er bio LNG van, dat gas wordt afgekoeld naar -162 graden en dat wordt vrachtwagen brandstof.
    • 0:36 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      Oh ja maar dat is bijna hetzelfde, want ik vraag dat even omdat er een motie in de Kamer is aangenomen en waar een meerderheid voor was dat heeft men in die motie voorgesteld en in meerderheid aangenomen, volgens mij onuitvoerbaar, maar ik ga er niet over, dat in 2015 er alleen nog elektrische auto’s verkocht kunnen worden, dus wees wel een beetje op uw hoede want gas is natuurlijk veel schoner dan elektriciteit en vooral als die elektriciteit uit kolencentrales komt. want dan is het natuurlijk hartstikke smerig en milieuonvriendelijk. Of klopt dat niet.
    • 0:38 dhr. J. C. Vogelaar
      Ja ik kan u niet wat vertellen over kolencentrales want dat is mijn expertise niet dus daar ga ik niet over en ik geloof er ook nooit van dat je er zelf beter van wordt door een ander in een zwart daglicht te stellen, ik denk dat je moet altijd in je eigen case kijken. En wij doen gewoon hele schone brandstof produceren. Bio LNG is by far de schoonste vrachtwagenbrandstof die er te krijgen is en zal zijn de komende jaren. Elektrisch, elv zoals ze het netjes noemen in vrachttranssport, dat komt de komende 25 jaar niet van de grond, heeft gewoon stomweg ermee te maken dat een vrachtwagen die 30 ton materiaal moet versjouwen die heeft al gauw een accu van 10 ton nodig, 12 ton nodig, wil hij de andere 20 ton mee kunnen nemen.
    • 0:2 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      Dan bent u de boodschap toch kwijt.
    • 0:26 dhr. J. C. Vogelaar
      Ja goed misschien wel maar goed ik ben hier niet om politiek te bedrijven maar om een bedrijf van de grond af te krijgen en ja wij hebben hele schone brandstof. Dat wordt ook gezien door grote vrachtwagenfabrikanten, je ziet dus dat bijvoorbeeld Volvo komt met een lijn vrachtwagens die alleen op LNG lopen. Mercedes is er mee bezig, Scania is er mee bezig, MN is er mee bezig, in Amerika wordt op dit moment een derde van de vrachtwagens die worden verkocht rijden op LNG
    • 0:3 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Klinkhamer, PvdA, wil een vraag stellen.
    • 0:00 T. Klinkhamer
      raadslid PvdA
      T. Klinkhamer
      Ja dank u wel voorzitter. Ik heb nog even een vraag. Ik rij ook elke dag met die auto langs die bermen en dan ben ik niet de enige, hoe zit dat met de vervuiling van het gras dan?
    • 4:09 dhr. J. C. Vogelaar
      Nou daar hebben we uitgebreid onderzoek naar gedaan. Het mooie is dat u er langs rijd en dat u tegenwoordig op vrije schone brandstof rijd. Er zit in uw benzine geen lood meer. Er komt op het gras wel fijnstof, dat komt heel vaak van de diesel, maar tegenwoordig die moderne diesels hebben ook roetfilters, dus dat valt mee. De grootste vervuiling die in het gras zit, zit hem met name in het voorjaar. Afhankelijk van de temperatuur in januari en februari, en dat strooizout. En dat heeft er ook mee te maken dat wij dus in het voorjaar, als wij gras innemen, dat wij niet onbeperkt gras kunnen bijvoeren in onze vergister want vergisten is een bacterie proces en bacterie en zout, dat weten we uit de oudheid al, dat is niet de beste combinatie, dus wij kunnen maar gematigd voorjaarsgras, bermgras, toevoegen aan een proces want anders slaat hij dood. Dan krijgen we minder capaciteit, maar zo verder het seizoen vordert dan kun je dat meer toevoegen zeg maar, ja. Maar het is op zich vrij schoon. Wat je ook met berm en natuurgras je hebt natuurlijk de petflesjes, de papiertjes, nou ja wat voor rommel mensen in de berm gooien, voor ons in ons proces geen belemmering, wij kunnen dat gewoon in de vergister erbij in stoppen en later wordt dat materiaal gecomposteerd wat er uit komt dan kunnen we dat heel makkelijk scheiden, dus in die zin zijn we ook nog een hele opschoningsklus bezig zeg maar van dat soort materiaal. Nou na het droogvergisten komt er biogas vrij. Dat biogas dat wordt schoongemaakt dus dat wordt ontdaan van die ?????stoffen. moet u denken aan een klein beetje zuurstof wat er in kan zitten, vocht wat er in kan zitten, misschien een heel klein zwavel wat er nog in kan zitten. En dat biogas dat wordt gedroogd en dan wordt het afgekoeld naar dat bio LNG, vrachtwagenbrandstof. Bij dat afkoelen komt ook CO2 vrij. Businesswise zouden we die CO2 gewoon de lucht in moeten laten lopen. Want de investering om het op te vangen en het naar de tuinbouw af te zetten die kost ons meer, en daar maken we eigenlijk geen rendement op, dus dat rendement is daarop negatief. En toch menen we omdat we groene ondernemer zijn dat het ja moreel niet handig is om CO2 die aan het eind van een pijpje komt om die dan de lucht in te laten gaan terwijl je hem zou kunnen hergebruiken. Dus wij gebruiken die CO2 wel en die gaat naar Ocap toe, die het weer richting de tuinbouw inzet. Dat zijn twee hele belangrijke productstromen, met name grote productstromen als het gaat om volumes, dat is de bio LNG en dat is de CO2. Het digistaat wat uit die vergister komt dat wordt gecomposteerd, daar hebben we zelf een procedé voor ontwikkeld, en dat compost dat kan richting tuinbouw, kan richting biologisch landen tuinbouw en het kan ook richting landbouw. En dat is een hele mooie pellet, die staat hier ook in een potje, met een organisch stofgehalte van 75% en daar waar een boer anders compost moet laten uitrijden met vrij zwaar apparatuur over het land heen op het moment dat het hem ook niet altijd schikt, namelijk als het land vrij van gewas is, kun je dit ook tijdens de teelt toewenden, toepassen, met gewoon de reguliere kunstbestrooien die je als boer hebt. En dat betekend ook dat je met mindere bodembelasting over het land heen gaat en ook die meststof kan toepassen op het moment dat het jou als boer beter past. We weten als je in de herfst bemest dan heb je altijd meer kans op uitspoeling dan dat je dat tijdens de teelt doet. Dat is in feite het concept wat we hebben ontwikkeld, al die individuele stappen zijn ook in de praktijk getest, dus vergistingsproces, droogvergisters staan er in Nederland niet zo heel veel, dat hebben we getest in Duitsland, 25 vrachtwagens gras naar Duitsland gebracht en daar getest in een droogvergister, wat doet dat gras van ons, wat we ervan verwachten ja dat doet het ook. Dat veevoer maken, we hebben een mobiele pers gekocht de afgelopen jaren en we hebben behoorlijk wat tonnen grassap afgeleverd bij Agrifirm van onze grasyoghurt en die hebben er ook daadwerkelijk proeven mee gedaan met biggen. Die biggen deden het er geweldig op. Biggen moet je in het begin van hun leven moet je ze ijzerinjecties geven om ze gezond te houden, nou laat nu toevallig in ons grassap heel veel, door het lichaam goed opneembaar ijzer, te zitten wat dus ook betekend dat die biggen eigenlijk gezonder zijn met dat grassap als met ander voer. Nou hoe bewerken wij dat gras. Dat doen we door middel van kneuzen, door persen, scheiding van het grassap en perskoek. Ja dat grassap dat staat hier dan ook nog als yoghurt zeg maar. Gefermenteerd, we hebben zelf een bacterie cultuur ontwikkeld waarmee we grassap geweldig mooi kunnen fermenteren. Dat is ook onze IP om het zo maar te zeggen en dan droogvergisten om die perskoek na toegevoegd natuurgras en bermgras en percolaat met bacteriën. En vooral op die laatste twee stukken zit dan onze eigen kennis die we de afgelopen jaren ontwikkeld hebben met uitgebreide proeven en testinstallaties. Nou dit is de mobiele pers die wij hebben aangeschaft
    • 0:1 T. Klinkhamer
      raadslid PvdA
      T. Klinkhamer
      voorzitter
    • 0:1 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Klinkhamer.
    • 0:3 T. Klinkhamer
      raadslid PvdA
      T. Klinkhamer
      Ik ben niet zo’n technisch deskundige, maar ik vraag even aan u wat is percolaat. Wat is dat?
    • 1:11 dhr. J. C. Vogelaar
      Percolaat is vocht en daar zitten enzymen en bacteriën in. Dat is eigenlijk het, en dat percolaat, die enzymen en die bacteriën die breken de organische stoffen af waardoor het biogas vrijkomt. En u moet denken dat ongeveer 70% van de organische stof die zo’n vergister ingaat die wordt afgebroken door het percolaat en die bacteriën en 30% van de organische stoffen is eigenlijk niet afbreekbaar, dat is lignine. En nou wat is lignine, als u een blad van een boom heeft dan heeft u van die houtnerfjes erin, dat is eigenlijk het lignine materiaal wat heel moeilijk niet afbreekbaar is. En dat is weer de organische stof die in die korrels gaat, dat betekend dat als je die korrels strooit die doet het er 10 jaar over om af te breken in de grond dus je doet je grond echt heel erg lang van een goed organisch stofgehalte voorzien. Nou hier ziet u het persen van het grassap, hoe we dat met de proefinstallatie hebben gedaan en dat grassap hebben we dan ook gefermenteerd. Nou dit is zo’n droogvergister, dit is een klein schemaatje, waar het percolaat over de biomassa heenloopt en het is eigenlijk de douchekop die u bovenin ziet en een gasdichte deur die ervoor zit. En dat materiaal is er drie weken in, er wordt niet in geroerd er wordt niet in gerommeld, het wordt erin gebracht en het wordt er na drie weken uitgehaald met een wiellader en dat wordt hij meer keurig netjes ’s middags vol gedaan. dan heb je een heel simpel robuust systeem. Dus als er een keer een steen in zit of er zit een keer een blikje in of een petfles, is voor ons niet van belang die kunnen we later na het composteren er prachtig mooi uithalen.
    • 0:1 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      zit daar een deksel op
    • 0:2 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Maarsingh.
    • 0:1 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      Ja, voorzitter mag ik wat vragen?
    • 0:1 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Ja, u mag wat vragen meneer Maarsingh.
    • 0:1 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      Zit daar een deksel op? Is alles mooi dicht?
    • 0:37 dhr. J. C. Vogelaar
      Ja, dat is de essentie van het werk. Gasdicht is voor ons wel van belang want dat gas dat willen we graag hebben, dus hoe meer kubieke meters gas wij hebben hoe beter het voor onze business case is, dus ja het is gasdicht. Dat gaat bij ons nog verder, wij zetten eigenlijk op alles zetten wij een extra schil eromheen, wat je in Duitsland ziet is dat die vergisters staan daar open en bloot, dat doen wij niet. Wij bouwen er nog een hal omheen, zodra die deur opengaat dan wordt die cel zelf, zo’n box, wordt zelf afgezogen naar de voorkant toe, dat als er dan luchtstroom in zo’n cel is, maar het gebouw waar die cel instaat dat wordt ook nog eens een keertje afgezogen en door een biofilter heengetrokken. Dus de kans dat er enige geur naar buiten komt is nagenoeg nihil. We hebben ook een geurcontour van
    • 0:1 E. Idema
      raadslid SP
      E. Idema
      voorzitter
    • 0:2 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Idema
    • 0:8 E. Idema
      raadslid SP
      E. Idema
      Wij hebben wat ervaring met een biovergister. En daar gaat het vooral om de spullen die opgeslagen worden, niet om de biovergister zelf, maar hoe gaat dat hier.
    • 2:59 dhr. J. C. Vogelaar
      Op dezelfde manier als het op een boerenbedrijf gaat. Het gaat in grote rijkuilen, het grote verschil met andere vergisters is het laatste is dat wij op onze rijkuilen automatische afdeksystemen leggen. De meeste, en ik heb wat vergistingsinstallaties ook in deze regio bezocht, die dekken hun kuil niet af, of dekken hem af met een laagje digestaat, dat wordt bijvoorbeeld in Groningen gedaan bij de suikerunie, doen ze gewoon digestaat wat uit de vergister komt eroverheen spuiten, dan krijg je een nat laagje bovenop wat stinkt. Bij ons komt er keurig netjes een rolzeil overheen en zodra wij de kuil nodig zijn dan maken we hem open, zijn we hem niet meer nodig dan maken we hem keurig netjes dicht, dus die is iedere nacht is ie weer netjes dichtgelegd, dus er komt geen geur uit. Dat zijn automatische afdeksystemen die nou u kunt ze ook op internet googlen, Agridek is dat, die ziet u vanzelf, dat is een heel erg mooi systeem en er zitten slangen op geseald met erin water, zout water, dat bevriest niet en die dekken ze keurig netjes af. Maar ik realiseer me heel goed dat de opslag eigenlijk het grootste vraagstuk is qua geur en de installatie zelf niet zo. Nou dit is de locatie waar we onszelf momenteel op concentreren, dat is het industrieterrein wat momenteel bestemd is. wij zijn in gesprek met de eigenaren van het terrein, de heren Tops en Timmermans. En we hebben het met hun nu over een overeenstemming over een koopoptie op dat terrein en we zouden daar graag 10 hectare van willen gaan gebruiken. Zo zou het qua bebouwen eruit komen te zien en om u even mee te nemen door de gebouwen heen, het kleine vierkante gebouwtje bovenin is het perscentrum waar het gras geperst wordt en het sap wordt gefermenteerd, daarachter zal ook een houtkachel komen te staan, we hebben warmte nodig, we hebben een vrij grote warmtebehoefte, dat gaan we invullen met groene energie, met hout, wat we overigens ook bij Gansewinkel betrekken die daarvoor de locatie heel dichtbij heeft, niet zo heel ver ervandaan. Overigens berm- en natuurgras komt ook bij Van Gansewinkel vandaan dus daar hebben we al een connectie met een lokaal bedrijf. Dan ziet u rechts het gebouw bovenin dat is de composteer unit, waar alles wordt gecomposteerd. Als je ergens geur van zou kunnen verwachten die al iets van een geurcontour heeft van 90 meter dan is het onze composteerinrichting. Die heeft een geurcontour van 90 meter dat is niet zo heel erg groot. Een open lucht compostering heeft een geurcontour van 14, 1500 meter. Nou hier zit er eentje een stukje verderop zit een openlucht compostering een vrij grote. die hebben we helemaal op de, ja meest afwindse hoek gezet zeg maar dat composteer unit. Dan ziet u rechts onderin het lange smalle gebouw dat is het gebouw waar alle vergisting cellen in staan, waar die 21 cellen in staan die het materiaal vergisten en u ziet er een paar eitjes onder getekend, dat is de opslag van LNG. Het linkse gebouw wat u ziet, of het is eigenlijk geen gebouw, dat zijn vijf sluis silo’s waar de opslag zit van de biomassa van het gras en de perskoek die we daar inkuilen. Die gele lijn die u ziet dat is de afstand die we moeten bewaren tot de hoogspanningslijn die daar loopt, dus we moeten daar rekening houden met die hoogspanningslijn, we mogen daar niet te dicht op zitten qua hoogte van bebouwing. Qua invulling van het terrein zoals we dat nu op dit moment beogen
    • 0:0 G. Boels
      raadslid CDA
      G. Boels
      voorzitter
    • 0:2 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Ja, meneer Boels, CDA.
    • 0:11 G. Boels
      raadslid CDA
      G. Boels
      Ja meneer Vogelaar, ja ik voel me een beetje als een kind in een speeltuin of zo want goh dat wij als gemeenteraad toch zo’n ???????????? niet mogen hebben die dit soort fantastische plannen verteld, maar nou mijn concrete vraag want het is gewoon fantastisch natuurlijk
    • 0:2 dhr. J. C. Vogelaar
      Dank u voor het compliment.
    • 0:16 G. Boels
      raadslid CDA
      G. Boels
      Maar sleufsilo en opslag van producten, wij hebben inderdaad in deze gemeente wat nou ja enige ervaring met opslag van dingen, klopt dat nu u slaat dus alleen gras op in een soort ????? maar niet wat we bij anderen hebben gezien dat er kippenmest en dat is totaal in orde en
    • 0:59 dhr. J. C. Vogelaar
      Nee, wij hebben met opzet gekozen voor alleen plantaardig materiaal en wij weten heel erg goed dat mest geeft een geurvraag, geurproblematiek, los daarvan het digestaat van mest is ook moeilijker af te zetten dan van puur alleen plantaardig materiaal. Onze compost heeft bij boeren een grotere aanwendingsmogelijkheid als dat je compost hebt waar dierlijke mest in zit. Zodra je vergisten gaat en je doet plantaardig en dierlijk materiaal mengen met elkaar dan krijg je voor de wetgever al wat materiaal als stempel “dierlijk product”. En dat betekend dat je eigenlijk een hele grote plantaardige mineraal afstroom maak je op dat moment dierlijke mineralenstroom en daar heeft men qua wetgeving in Nederland hele strenge regels even op zitten en doordat wij alleen puur plantaardig materiaal verwerken en ook wel plantaardig materiaal met geen grote zwavelcomponenten dus wij zullen bijvoorbeeld geen kool gaan verwerken want daar zitten grote zwavelcomponenten in dat geeft geuroverlast, wij zullen ook geen uien gaan verwerken want dan heb je ook kans op een geuroverlast. En waarom gaan we dit niet doen, niet alleen vanwege die geuroverlast, maar voor ons is het veel
    • 0:00 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Mevrouw Snaas.
    • 0:19 mevr. S. Snaas
      Om eventjes in te gaan op meneer Vogelaar. In onze vergunning staat ook beschreven dat we louter en alleen plantaardige producten mogen verwerken. Dus niet dat we op enig moment met dierlijke producten aan de slag gaan, dat staat ook echt vastgelegd in die vergunning.
    • 0:4 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      U hebt een beschikking op basis van een plantaardige vergister.
    • 0:1 mevr. S. Snaas
      Ja, dat klopt.
    • 0:30 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      En is het dan zo dat u dat uw eindproduct de digestaat niet onder de mestwetgeving valt of wel. En is het dan, maar het is wel zo dat deze digestaat uit een plantaardige vergister jaar rond uitgereden mag worden dus als het ineens ergens begint te stuiven dan mag deze digestaat gebruikt worden om voor de bestrijding van stuiven. Zeg ik dat goed?
    • 0:44 dhr. J. C. Vogelaar
      Nee want het is geen, ja het zou wel mogen maar dat kan niet want het is een droog materiaal, het is een korrel, dus hij stuift zelf ook in eniger mate, maar hij kan wel stuiven voorkomen. En hoe kan hij dat voorkomen, het is een korrel die enorm veel vocht vasthoudt, dus als je hem van tevoren aanwendt op je grond gaat je organisch stofgehalte omhoog, nou u weet als geen ander wat de stuifproblematiek veroorzaakt, het is over het algemeen ook een laag organisch stofgehalte in de grond wat daar debet aan is. En het organisch stofgehalte wordt op twee manieren in ons proces enorm verhoogt, dat is 1 door de teelt van gras, je gaat een procent punt, dus 1% op jaarbasis, omhoog in je organisch stofgehalte in je grond als je een jaar gras geteeld hebt, ons gras geteeld hebt, en die korrel die kan ook enorm verhogen. En dat betekend dus dat je bodem ook een stuk gezonder wordt en je dus sowieso minder kans hebt op verstuiving omdat je vochtregulatie beter is in je bodem.
    • 0:13 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      Wat natuurlijk heel belangrijk is in deze discussie en daarom lijkt het een uniek project, dat u zegt wij veroorzaken geen geur. En ik heb ook even gekeken waar u gesitueerd bent
    • 0:1 dhr. J. C. Vogelaar
      U zou het moeten kennen.
    • 0:01 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      Ja, maar even voor alle duidelijkheid het is niet van mij. U wordt de buurman, maar goed
    • 0:02 dhr. J. C. Vogelaar
      Ja precies.
    • 0:31 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      De andere buurman is Van Gansewinkel, ja voorzitter neem me niet kwalijk dat ik dat nou even zeg want ik heb het ook voor het eerst gezien nu, dan als dat zo is want Van Gansewinkel ruik je natuurlijk ook wel want daar wordt in de buitenlucht gecomposteerd. En dan kunnen we zeggen dat we het nooit ruiken maar als de wind ervandaan komt dan ruik je het gewoon maar als je werkt dan heb je er helemaal geen last van en dat is toch goed en milieuvriendelijk enzovoort, het wordt ook allemaal weer gebruikt als compost enzovoort, maar je ruikt het dus wel. U zegt dus; je ruikt ons niet.
    • 0:57 dhr. J. C. Vogelaar
      Nou ik kan u meenemen naar een locatie hier niet zover vandaan, in Dörpen, dat is net over de grens bij Bourtange, daar staat ook een plantaardige biovergister, die werkt alleen op gemeentegroen en bermgras et cetera en ja u kunt nakijken er is wel heel veel verzet geweest tijdens de komst van de installatie, maar toen ie een keer stond is er nooit meer gereclameerd. In Leest daar staat ook een droogvergister, van Van ???????, die doet op jaarbasis 110.000 ton verwerken, dat is ongeveer een orde van grootte wat wij ook gaan composteren, we verwerken in totaal 170 tot 180.000 ton materiaal, maar echt composteren gaan we 110.000 ton ongeveer. En ???????? dat hebben ze afgelopen zomer een nieuwe vergunning, of de vergunning verruimd, van 110.000 ton naar 130.000 ton, en er is niet eens een zienswijze ingediend door de omwonenden, die er echt dichtbij wonen, die wonen er op 150 meter afstand. En die hadden in eerste instantie toen het bedrijf er kwam ook heel veel bezwaar tegen het bedrijf wat zich daar vestigde et cetera, maar ik heb zelf ja een jaar of dertig naast zo’n ding gewoond, drie kilometer verderop en ik heb daar nooit geen overlast van kunnen vernemen.
    • 0:2 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Maarsingh.
    • 0:3 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      Hoe groot is die oppervlakte waar u op getekend heeft, er wordt een mooi stuk van het industrieterrein in gebruik genomen
    • 0:03 dhr. J. C. Vogelaar
      Dat is een kleine 10 hectare. Er zit misschien nog ????????? te halen als we praten over warmte, we gaan een vrij grote warmtebron hebben we nodig, dat gaan we inderdaad doen met een houtkachel, nou we hebben begrepen dat een stukje verderop een zwembad zit wat warmte zou kunnen gebruiken en misschien zijn er meer bedrijven die een warmtebehoefte hebben die je daar met groene energie zou kunnen invulling kunnen geven in Stadskanaal dus daar willen we graag naar kijken natuurlijk.
    • 0:04 J. Mellies
      fractievoorzitter Mellies
      J. Mellies
      voorzitter
    • 0:06 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Mellies.
    • 0:6 J. Mellies
      fractievoorzitter Mellies
      J. Mellies
      Even een vraagje; hoe bent u eigenlijk tot deze locatie gekomen, niet bijvoorbeeld de uiterste hoek direct aan de overkant van de weg bij Gansewinkel.
    • 0:2 dhr. J. C. Vogelaar
      Daar is de kavel te smal.
    • 0:1 J. Mellies
      fractievoorzitter Mellies
      J. Mellies
      oh ok
    • 0:13 dhr. J. C. Vogelaar
      Het bestemmingsplan is daar niet passend. Hier kan het, hier is het bestemmingsplan moet wel aangepast worden, je moet van 3.2 naar 4.2, dat is iets wat de gemeente kan en mag doen heb ik begrepen, ja je moet wel bestemmingsplan 4.2 hebben qua ruimte zeg maar, qua milieu categorie.
    • 0:2 J. Mellies
      fractievoorzitter Mellies
      J. Mellies
      Duidelijk.
    • 0:54 dhr. J. C. Vogelaar
      Goed als we kijken naar het voedingsgebied, we hebben ongeveer een actieradius van 15-16 kilometer waar wij ons gras uit kunnen betrekken. U zult zeggen waarom is dat geen 50 of 60 kilometer. Nou als het gaat om gras van boeren, er zit in dat gras heel veel suiker, dat zijn specifieke grassoorten die wij geselecteerd hebben, die hebben extreem veel suiker zitten per ton droge stof. Dan praat je tussen de 170 en 200 gram suiker per kilogram droge stof, dat is heel veel. En als je dat materiaal langer dan een half uur transporteert dan raak je 10 tot 15% van je energie kwijt door bacteriewerking. Die bacteriën die gaan knabbelen aan die suikers en dat kunt u wel merken als u gezond gras op een hoopje gooit dan wordt dat warm, nou dat is eigenlijk hier ook een proces dat begint al binnen een half uur en na een uur ben je al 15% tot 20% van je energie kwijt. Dat betekend dat we eigenlijk 20% van het areaal voor niks zouden groeien als we dat verder weg zouden doen, dus onze actieradius is beperkt tot 15 kilometer en dat op die achtergrond dus we moeten de hectares gras die 1600-1700 hectare ook in dat gebied zien te vinden.
    • 0:1 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      meneer Boels
    • 0:1 G. Borgesius
      fractievoorzitter VVD
      G. Borgesius
      voorzitter
    • 0:1 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      meneer Boels.
    • 0:0 G. Borgesius
      fractievoorzitter VVD
      G. Borgesius
      oh sorry
    • 0:1 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Dan mag u meneer Borgesius.
    • 0:22 G. Boels
      raadslid CDA
      G. Boels
      Ja het zal aan mij liggen, mijn schoonvader zegt altijd, die woont hier in deze regio, die zegt ik vind het zo jammer dat ik verhuisd ben naar deze regio want hier is geen gras, in Friesland was gras, overal is gras behalve hier. En ik stel uw bedrijfsplan niet ter discussie maar dan komt u juist op een plek waar geen gras is. Dus is er nog veel te winnen zou je kunnen zeggen, maar waarom komt u dan in deze regio?
    • 0:43 dhr. J. C. Vogelaar
      Nou waarom, sowieso waarom kijken wij naar akkerbouwregio’s en niet naar veehouderijregio’s, dat heeft ermee te maken dat ons gras ontzettend goed past in het rotatieteelt op een akkerbouwbedrijf, in het bouwplan. Met name bouwplannen met veel rooigewassen, daar wordt organisch stofgehalte in de bodem gauw afgebroken en ons gras brengt organisch stofgehalte terug en is ook in feite een soort van rustgewas voor die bodem om het jaar daarop weer een knolgewas te kunnen verbouwen, een suikerbiet of een aardappel. En dat is ook bekend als u daar nou ik denk iemand die hier in de regio goed bekend is en Ruddy Rabbinge ernaar vraagt van goh als je gras vooraf aan aardappelteelt doet dan zegt Ruddy Rabbinge ook dan heb je het jaar erop 10-15% meer aardappelen. Het is alleen niet goed voor op dat moment die grasteelt die renderend is, maar die aardappelteelt daarna die wordt ook wat meer renderend voor die boer
    • 0:5 G. Boels
      raadslid CDA
      G. Boels
      Ik moet altijd aan mijn familie denken, mijn opa zegt altijd je moet eerst aardappelen poten en dan heb je een mooie voortuin met gras en nu
    • 0:2 dhr. J. C. Vogelaar
      Dat klopt ook, dat klopt ja.
    • 0:2 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      Maar ik zou zeggen
    • 0:5 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Borgesius. Meneer Maarsingh, meneer Borgesius was eerst.
    • 0:2 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      Oh pardon.
    • 0:05 G. Borgesius
      fractievoorzitter VVD
      G. Borgesius
      Ja dank u wel voorzitter. De heer Vogelaar en de ondergetekende om dat hier maar melding van te maken die zien elkaar denk ik niet voor de eerste keer.
    • 0:06 dhr. J. C. Vogelaar
      Nee, klopt.
    • 0:43 G. Borgesius
      fractievoorzitter VVD
      G. Borgesius
      U had mij waarschijnlijk wel gezien, ik had u zeer beslist gezien, maar u gaf het net zojuist zelf al een beetje aan, op het moment bij de actieradius die kan niet te groot zijn van dan verliest de voeding voor uw vergister die verliest energiewaarde, laten we het daar maar even op houden, we weten ook met zijn allen dat het groeiseizoen van gras, laat ik het even ruim nemen, is van maart tot en met oktober, dus dan is mijn vraag daarop waarmee gaat u die installatie voeden van oktober tot maart. Want u kunt die gras de voeding voor die vergister ook niet zo lang in een silage doen van dan verliest u namelijk de suikers.
    • 0:2 dhr. J. C. Vogelaar
      Nee, dat is niet correct.
    • 0:1 G. Borgesius
      fractievoorzitter VVD
      G. Borgesius
      nou wel heel veel
    • 0:1 dhr. J. C. Vogelaar
      nee, ook niet.
    • 2:05 G. Borgesius
      fractievoorzitter VVD
      G. Borgesius
      Maar goed ik ben ook nog niet uitgesproken. Andere vraag daaroverheen is; u zei ook bestemmingsgebied moet opgetrokken worden naar 4.2. De exacte criteria heb ik daar zo 1,2, 3 niet van in mijn hoofd, maar betekend dat dat u zichzelf categoriseert onder de zware industrie als ik dat zo mag formuleren. Dat wil ik graag van u weten en ja u zei het dacht ik ook in uw betoog, wij hebben of u heeft dacht ik, en dat heeft de portefeuillehouder ook toegelicht, op de eerste locatie wordt dan op zeg maar ter elfder ure niet doorgegaan is vanwege het niet kunnen kopen van de grond, hebben wij dus ook gebruikt gemaakt van die gelegenheid om die installatie in Duitsland te zien. En de compost die daarbij vrijkomt heeft een bepaalde warmte en een compost, en dan kijk ik ook even richting de heer Maarsingh, want die is denk ik in dat ook nog wel zeer specialistisch, misschien soms ook wel te detaillistisch, maar dat is weer iets anders, maar goed, compost bij een bepaalde temperatuur heeft hoe u het ook went of keert een bepaalde geuremissie. En de een vindt die geur aangenaam en de ander zegt nee dat vind ik niet lekker om het maar netjes te zeggen. ik had die vraag eigenlijk tot aan het eind willen bewaren maar ik ben toch eigenlijk wel benieuwd op de drie vragen die ik dan richting u heb gesteld. Voedingperiode oktober-maart, wel of geen zware industrie, als ik kijk naar de in- en de output en de daarbij behorende vrachtbewegingen ben ik geneigd om te zeggen dat het zware industrie is en dan met name ook dat laatste over een mogelijke geuremissie van de compost. Ik heb het niet zozeer over die vergisting want dat heb ik daar in Duitsland mogen zien hoe dat ging.
    • 0:29 dhr. J. C. Vogelaar
      Nou ik zal proberen uw drie vragen te beantwoorden. De eerste is van goh die energie uit dat gewas die raak je kwijt als je gaat kuilen, nee is niet waar, het wordt omgezet in bacterieel eiwit en dat eiwit wordt ook weer gewoon meevergist in die vergister, dat is namelijk het inkuilproces wat boeren ook doen, een boer die doet gras inkuilen en als hij ’s winters dat gras uitkuilt voor die koeien dan geven die koeien daar nog steeds wel melk van en ze groeien er ook van. en dat proces beheersen wij ook, daar hebben wij een specifiek grassoort
    • 0:5 G. Borgesius
      fractievoorzitter VVD
      G. Borgesius
      Excuus dat ik u onderbreek hoor, maar sommige mensen die zullen de geur van ingekuilt gras aangenaam vinden, maar sommige mensen ook niet.
    • 0:35 dhr. J. C. Vogelaar
      Er ligt hier wat van perskoek ingekuild, u mag er aan ruiken. Ik heb het vanavond uit een baal meegenomen, ik zou zeggen van ga naar het gemiddelde melkveehouderijbedrijf ga eens op 100 meter afstand staan of 50 meter afstand en ruik je dan die kuil die open ligt ja of de nee, terwijl bij ons de kuil dichtgemaakt wordt als hij leeggehaald is. ik denk dat het management van hoe ga je om met je bewaren van je product daar heel veel toe en af doet. U heeft een bedrijf wat ook een bepaald product verwerkt wat een geuremissie kent, als u dat drie weken buiten op de parkeerplaats laat dan zullen er ook wellicht wel klachten uit de omgeving komen.
    • 0:2 G. Borgesius
      fractievoorzitter VVD
      G. Borgesius
      Dan moet u dat afwaarderen naar categorie 1.
    • 2:11 dhr. J. C. Vogelaar
      Dus wij kennen beiden die materie heel erg goed, dat is door middel van ?????? is dat heel goed op te pakken en is daar een absoluut adequate maatregel voor te nemen, als je praat over de geur van een kuil en ook het product goed te bewaren, dus je kunt kuilen maken met 25% verlies die ruik je overigens op 200 meter afstand en je kunt kuilen maken met 5% verlies en die ruik je niet. nou ik kan u verzekeren dat inkuilen, als er één ding is wat we verrekt goed in de vingers hebben dan is het inkuilen, dat heb ik de afgelopen 30 jaar als boer namelijk bewezen, ik ben ook een tijdje boer geweest. Dus daar maak ik me niet zo ongerust over. Misschien niet iedereen. Dat is als het gaat om het stukje inkuilen, dan zegt u van ja maar die compost goh die dat is eigenlijk hetgene wat de geur veroorzaakt, wat wij in Duitsland gezien hebben en ik heb het ook toen op de route heen verteld en ook op de terugweg nog verteld aan iedereen we hebben daar gekeken naar de vergistingsunit die op dat moment huisvuil vergistte en niet naar eentje die alleen biomassa vergist, maar die plantaardig product vergist, maar echt huisvuil vergist. En hoe je het ook went of keert compost van huisvuil dat heeft echt een hele andere geurbeleving, hoe komt dat? In huisvuil zit namelijk gewoon stomweg dierlijk materiaal. Er zitten poepluiers in, er zit etensafval in, er zit dierlijk materiaal in. Zodra je dierlijk materiaal gaat vergisten en dat materiaal dat digestaat gaat verwerken dan heb je een vrij grote geurcontour nodig. dat is ook van tevoren toen uitgelegd, overigens ook daar zag u dat het composteren gebeurde wel indoor maar er zat voor de rest geen grote afzuiging op en ook geen groot biobed op die dat opving. In ons geval worden er 6 biobedden geplaatst en alle lucht die vrijkomt zowel bij het openen van de composteercellen als bij het openen van de vergistingscellen, nou de vergistingscellen heeft u meegemaakt gezegd daar heb ik geen problemen mee, nou in ons proces kan ik u vertellen dat we de meeste geuremissie ook zal niemand dat willen geloven komt vrij bij het openmaken van de vergistingscellen juist niet meer van de composteercellen omdat het materiaal al een keertje vergist is geweest tot plantaardig materiaal. Dus op die manier proberen we dat met elkaar goed in de vingers te hebben en te houden en dat mag dus op zich niet een probleem zijn. Uw derde vraag was me even ontgaan.
    • 0:6 G. Borgesius
      fractievoorzitter VVD
      G. Borgesius
      Of u zichzelf betiteld als laten we zeggen licht ???? of zware industrie.
    • 0:02 dhr. J. C. Vogelaar
      Zware industrie, wij zijn vergelijkbaar met een openlucht ijsbaan. Die valt namelijk onder categorie 4.2. Dus is dat zware industrie? Ik zou het niet weten. waarom worden wij 4.2, dat heeft alles te maken met hoe de milieuwetgeving omtrent composteren in dit land tot stand is gekomen. U ziet dat bij Van Gansewinkel is inderdaad nog een openlucht composteerlocatie, die heeft die milieucategorie nodig.
    • 0:04 mevr. S. Snaas
      voorzitter
    • 0:06 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Mevrouw Snaas.
    • 0:17 mevr. S. Snaas
      Om eventjes toe te voegen op meneer Vogelaar, in dit land als je gaat composteren vanwege dat er in Nederland altijd met dierlijk materiaal wordt gecomposteerd val je automatisch in categorie 4.2. Wij zouden bestemmingsplan technisch in 3.2 kunnen vallen, maar om dat te gaan composteren val je automatisch in 4.2.
    • 2:8 dhr. J. C. Vogelaar
      Dus als wij digestaat eruit halen en niet composteren dan zijn we 3.2, maar we willen graag tot een product maken wat waarde heeft ook in de land- en tuinbouw. Goed hier ziet u een compilatie heeft bouwbedrijf BAM een keertje voor ons gemaakt, dit is een locatie waar we eerder in Lelystad mee bezig zijn geweest, welke, ja eigenlijk is dit een beeld zoals we dat graag zouden willen gaan plaatsen. We kunnen niet exact de lay-out geven zoals die hier staat in Lelystad of in Lelystad bedoelt was. dat heeft te maken met die hoogspanningslijn, dus we hebben de opstelling een beetje moeten knippen om het aan de breedte van het perceel aan te passen, maar dit is eigenlijk qua gebouwenvorm wat u ook de facto gaat zien, we willen gewoon hebben dat het er netjes strak een terrein is wat uitstraling heeft, netjes, strak, mooi en het moet ook een beetje ????? hebben. En u ziet dat de sleufjes ook keurig afgedekt zijn met een afdeksysteem. En dit is op schaal ingetekend, u ziet hier ook die 9,5 hectare die daar bebouwd is geweest. Nou wat betekend het voor de regio? Een nieuwe economische drager in de regio Stadskanaal, Groningen-Zuid. Met name ook voor de agrarische sector van belang. Het betekend dat je toch een hoop boeren een stukje nieuwe inkomensmogelijkheid geeft door middel van de teelt van gras. Extra arbeid direct op de locatie, 25 mensen, 10-15 mensen indirect, en dan moet u denken aan mechanisatiebedrijven, loonwerkers die gras moeten maaien, die grasland ook moeten bemesten bij de boer. Ja ook mensen met een fysieke beperking, dat vind ik dan zelf het gouden randje wat eraan zit, er zitten in ons bedrijf relatief vrij veel eenvoudig, ik noem maar wiellader werk, shovelwerk en tractor- of voertuigwerk, die dingen zijn tegenwoordig over het algemeen goed met een joystick te besturen, dus als je het gebruik van beide benen mist als mens zijnde dan kun je heel goed met een shovel of een wiellader rijden, dat is helemaal geen probleem. Een vriend van mij die is loonwerker en die heeft zichzelf toen hij 18 was ten barste gereden met zijn motor en mist het gebruik van beide benen en is toch loonwerker en kan goed met die machine omgaan. De machine is alleen maar aan gepast doordat er een liftje bijzit. Nou dat vinden wij de moeite waard om dat soort mensen gewoon een volwaardige job te geven en daar vragen wij geen subsidie voor.
    • 0:0 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      voorzitter
    • 0:1 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Maarsingh
    • 0:6 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      Maar betekend dat gewoon concreet dat u ook zeg maar een man of 10 of vrouw, ik moet zeggen man of vrouw, of tien van Wedeka kunt gebruiken?
    • 3:5 dhr. J. C. Vogelaar
      Ja, dat is geen enkel probleem. Heel graag zelfs. Ik vind dat zelf het gouden randje. Als men capabel is om een voertuig goed te besturen bestuderen dan is dat ja heel graag zelfs. Het is overwegend is het toch voertuigwerk en wij hebben een paar procesoperators. En dat betekend ook die regio in ieder geval een slag duurzamer wordt en de teelt van gras, van ons gras, hoeft geen kunststof op te worden gestrooid, het wordt geteeld samen met rode klaver en wordt bemest met dierlijke mest, dat betekend dat er geen kunststof nodig is om het gras te laten groeien, dat betekend dat er in ieder geval ook al CO2 componenten hele fijne inzit. Onkruidbestrijding als het gras tijdig in de herfst gezaaid is, dat zien we ook wel met de proeven die er liggen op dit moment bij PPO in Valthermond, dan is onkruid ook heel goed te managen zonder dat je daar chemische middelen in gebruikt. En dus ook in die zin kun je ook de chemiedruk in het akkerbouwgebied een stukje terugdrukken. Nou wat is onze biomassa, 60% is ongeveer ons Harvestagg mengsel met gras rode klaver, specifiek door ?????? is voor ons geselecteerd gras. Dat komt ongeveer neer op 80.000- 85.000 ton materiaal op jaarbasis, nou dat wordt aangevuld met groenbemesters die in de regio worden verbouwt, Japanse haver, er ligt misschien wat ??????? stro wat hier en daar vrij komt, groen bemeste gras en het andere materiaal is berm en talud en natuurgras, maar bijvoorbeeld als je granenoogst een keer mislukt dan kunnen wij ook dat stro goed mee verwerken. En overige aardappelrestproducten, bijvoorbeeld in het geval van Avebe, daar komt op jaarbasis 16, 17.000 ton materiaal vrij nou ondanks dat wij met Avebe een ?????? hebben gehad zijn we nog wel met Avebe in gesprek om te kijken van goh zullen wij die afvalstro van jullie verwerken want dat zou ons op zich goed passen als materiaal en dat zou Avebe ook een fijn ding waard zijn als wij hem zouden kunnen verwerken voor hun. Wat gaan we produceren? Vrachtwagen brandstof, bio LNG, ongeveer een 9.000 ton op jaarbasis dat is voor het gebruik van een goede 300 vrachtwagens, zijn wel vrachtwagens met veel kilometers, vrachtwagens die inmiddels 180.000 km per jaar draaien, brijvoer een 14.000 ton en 17 miljoen kilogram CO2 en dan 28.000 ton van die prachtige mooie pellets die als meststof kunnen worden ingezet. Nou wat is de status, de vergunningen zijn in voorbereiding van indienen, het past deels in het bestemmingsplan, we zouden die aanpassing van 3.2 naar 4.2 nodig zijn en we verwachten de vergunning eind 2016 als we alles op rit krijgen met elkaar. Ik heb vorige week overeenstemming gekregen met de grondeigenaren over de koopoptie, voorlopig koopcontract voor de grond, moeten wel getekend worden maar we zijn het wel met elkaar eens. ik heb vanochtend ook het eindkoopcontract in de mail mogen ontdekken. Ja als het gaat om bouw, fase 1 design dat is afgerond, we hebben ongeveer 1 jaar bouwtijd voor het geheel en de oplevering wordt verwacht einde 2017 dan zouden ook kunnen gaan produceren als alle procedures lopen zoals we dat met mekaar graag zouden willen zien. Hartelijk dank voor uw aandacht.
    • 0:2 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Mevrouw Kroom
    • 0:27 M. Kroom
      raadslid PvdA
      M. Kroom
      Ja ik heb nog een vraag aan meneer. Er werd al gesproken over geur en de heer Borgesius die had het er ook al over een, volgens mij begrijpen jullie elkaar heel erg goed waar het allemaal over gaat, de geur is toch een punt waar toch voldoende aandacht voor moet wezen en als ik dan kijk naar het plaatje wat hier getekend is met die groene gebouwen, zijn dan die gebouwen zoals een sleufslip, het zegt mij allemaal helemaal niks
    • 0:1 dhr. J. C. Vogelaar
      sleufsillo's
    • 0:5 M. Kroom
      raadslid PvdA
      M. Kroom
      Silo’s, sorry ik zag het woord niet heel goed, zijn dat dan de dingen waar dus de meeste geur van afkomt?
    • 0:07 dhr. J. C. Vogelaar
      Er zou geur vanaf kunnen komen, als je een heel erg nat product inkuilt, maar de grap bij ons is dat het materiaal wat erin gaat dat is perskoek, dus het gras wordt bij ons geperst, het sap wordt er eerst uitgehaald en dat betekend dat je altijd materiaal inkuilt met ongeveer een 35-40% droge stof. Dat betekend dat je een relatief vrij droog materiaal die kuil inbrengt en dat betekend dat je slagingspercentage van je kuil, van je kuilproces altijd heel erg hoog is en dus weinig last van geur sowieso in het product hebt. Nou natuur- en bermgras als je dat inkuilt dat geeft sowieso nagenoeg geen geur omdat het een vrij droog materiaal is , dan praat je over materiaal 45-50% droge stof. En graskuil ja dat geeft nou een keer veel minder geur als dat je uien, kool, bietenpulp inkuilt
    • 0:11 M. Kroom
      raadslid PvdA
      M. Kroom
      Ja dat heeft u net verteld, dat is duidelijk, alleen mijn vraag is; is dat juist het proces als ik naar dat plaatje kijk, als het al geur geeft, is dat dan het punt waar het meeste geur van afkomt.
    • 0:26 dhr. J. C. Vogelaar
      Nee ik denk dat het meeste geur wat wij verwachten in het proces wat vrij zou kunnen komen dat is bij ons biofilter, want alle lucht die wordt afgezogen bij de processen die worden door een biofilter heengetrokken en een biofilter, ja wat is een biofilter, dat is niks anders als een hoop houtsnippers en wortelhout op een hoop in grote bakken die bakken zijn een meter of zes breed en een meter of 30 lang, dat zijn zes van die bakken en die zijn ongeveer anderhalf meter hoog en dan ruikt u een boslucht.
    • 0:03 M. Kroom
      raadslid PvdA
      M. Kroom
      Waarom ik die vraag stel is eigenlijk, mijn vraag is concreet; daar waar de meeste geur dan toch vandaankomt is dat dan zover mogelijk van de bewoning of de bewoonde hoe heet het de woningen die hier staan en het restaurant.
    • 0:05 dhr. J. C. Vogelaar
      ja
    • 0:4 M. Kroom
      raadslid PvdA
      M. Kroom
      Dus het hoofdgebouw geeft meer geur dan de sleufsilo’s.
    • 0:2 dhr. J. C. Vogelaar
      ja, absoluut, ja.
    • 0:3 M. Kroom
      raadslid PvdA
      M. Kroom
      Ik snap het niet helemaal, maar het is wel voor mij een hele belangrijke vraag
    • 0:19 dhr. J. C. Vogelaar
      Ja, nee, maar dat is absoluut, wij hebben als het gaat om datgene wat wij de mogelijke geurcomponent van verwachten wat de grootste geurcontour heeft die 90 meter dat hebben wij zoveel mogelijk op de , moet ik even kijken, de noordoostkant geplaatst, oostkant geplaatst ja, dat is de afwindse kant zeg maar.
    • 0:3 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Mevrouw Schrör.
    • 0:8 J. Schrör- de Lange
      CDA
      J. Schrör- de Lange
      Ja ik heb even een vraag over, wat is de opbrengst van een gewas, zeg maar voor een akkerbouwer en wat is dat ten opzichte van een graangewas.
    • 0:02 dhr. J. C. Vogelaar
      Dat varieert wat de graanopbrengst is, maar een boer die goed graan kan telen kan ook goed gras telen want dat is ongeveer hetzelfde gewas eigenlijk, graan is ook een grasgewas eigenlijk, u moet rekenen dat het saldo ongeveer tussen de 2,5 en 300 euro per hectare hoger ligt bij gras dan bij tarwe.
    • 0:06 J. Schrör- de Lange
      CDA
      J. Schrör- de Lange
      Dan maakt u een goede kans van slagen denk ik.
    • 0:08 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Mellies.
    • 0:16 J. Mellies
      fractievoorzitter Mellies
      J. Mellies
      Dank u wel voorzitter. In de presentatie staat dat u ongeveer 80.000 ton per jaar aan gras probeert te verwerken. Dan moeten er toch wel haast afspraken gemaakt zijn met verschillende boeren toch of niet want ik bedoel dat is toch een hele hoop gras ik bedoel
    • 0:50 dhr. J. C. Vogelaar
      Ja concreet, zeg maar als je kijkt over het gras met hoeveel boeren hebben we afspraken gemaakt, er ligt nu ongeveer een drieenhalfhonderd hectare getekend vast. Nou u weet allemaal in december hebben wij een vergunning verleend gekregen in, 16 december, in Ter Apelkanaal. 17 december trok Avebe zich ?????? positie terug nou dan voel je je goed zuur dat kunt u zich voorstellen, we hebben toen op dat moment even de zaak stilgelegd ook qua acquisitie en we hebben sinds die tijd de acquisitie niet echt actief meer handen en voeten gegeven wel de mensen waarmee we afspraken hadden staan die zijn nog langs gegaan door onze man van de buitendienst en zodoende hebben we nu drieenhalfhonderd hectare gras op papier vast. En we hebben ongeveer een 16-1700 hectare nodig. en we betrekken natuurlijk tussen de 60 en 80.000 ton berm- en natuurgras bij van Gansewinkel, ja dat is één leverancier en daar konden we ook mooi die combinatie mee maken.
    • 0:10 J. Mellies
      fractievoorzitter Mellies
      J. Mellies
      Dan heb ik nog één vraag; het LNG, wordt dat in vloeibare vorm met vrachtwagens afgevoerd of wordt dat rechtstreeks op een net geplaatst.
    • 0:13 dhr. J. C. Vogelaar
      Nee, dat gaat gewoon in vrachtwagens, daar zijn speciale kyrogene vrachtwagens voor die doen vloeibare stikstof verrijden maar ook LNG gas verrijden, vloeibaar, ja het is dus een koude vloeistof die door vrachtwagens wordt opgehaald. Ja.
    • 0:2 J. Mellies
      fractievoorzitter Mellies
      J. Mellies
      Ja, dank u wel.
    • 0:8 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Goed, de laatste vraag is voor, er zijn er nog drie, ik wou tot een afronding komen. Dan mag u alle vier nog uw vraag stellen. Meneer Borgesius.
    • 1:56 G. Borgesius
      fractievoorzitter VVD
      G. Borgesius
      Nou het gaat niet zozeer om het project op zich, laat ik dat even duidelijk voorop stellen, maar dan kijk ik met name even richting portefeuillehouder, wel de locatie, ik bedoel u zegt u heeft een afvoer van ongeveer om en nabij de, ik maak er maar even ronde getallen van, van 40.000 ton en aanvoer van om en nabij de 80.000 ton, als ik dat optel dan is dat 120, als ik reken met een gemiddelde, want ik denk dat de aanvoer iets lager is en de afvoer wat hoger, van 20 dan praten we dus over 6.000 bewegingen, hetzij met de tractor, hetzij met een vrachtauto of wat voor vervoermiddel dan ook. En ik vraag mij af de locatie waar het nu is geprojecteerd of dat überhaupt daar wel inpast. En ik had eigenlijk eerder ook verwacht dat een dergelijk initiatief zou in mijn beleving beter passen bij onze bestaande biovergister en dan een beetje meer richting de N366. Ik denk dat je dan qua vervoersbewegingen beduidend minder overlast veroorzaakt dan de geprojecteerde locatie waar het nu is geprojecteerd. Want het geeft natuurlijk ook wanneer een bedrijf als de uwe zich daar vestigt een behoorlijke belasting op de geluidscontouren van dat bedrijventerrein. En ik ben bang dat wanneer we dit project op dit, alwaar het hier dan op dit kaartje is geprojecteerd dat we daar wel een mee in de knel konden komen eerlijk gezegd, maar daarom richt ik mij ook maar even richting portefeuillehouder en niet in dit geval richting u heer Vogelaar.
    • 0:2 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Mevrouw Galama kunt u daar op antwoorden?
    • 2:25 B. Galama
      Voorzitter / Burgemeester
      B. Galama
      Ja ik zou het niet graag willen dat meneer Borgesius bang is maar die noemt een alternatieve locatie, nou zijn we daar goed in om alternatieven te zoeken, maar u zegt vanwege de bewegingen en dan denk ik van we zetten hem naast de bestaande biovergister die ook het ziekenhuis verwarmt, ik denk dat die omgeving en vooral ook de mensen die eventueel in het Refaja verkeren qua bewegingen niet anders belast worden. Dus ik denk niet dat die daar zo blij mee zouden zijn. Andere kant zeg ik wel op een gegeven moment we hebben het hier heel duidelijk over een vestiging van een bedrijventerrein, dus laten we ook een beetje realistisch blijven, bewegingen over een bedrijventerrein om bedrijven te bevoorraden of producten af te halen zeker als je kijkt wat hier eigenlijk de buurman ongeveer is dan denk ik je moet naast de bewegingen en de voordelen die dat oplevert, er zijn ook een aantal milieuaspecten waarvan je zegt van nou het heet niet voor niks een Green Good Farm op een gegeven moment die moet je ook meetellen, dan denk ik op een gegeven moment dat deze locatie logischer is als tegenover het ziekenhuis qua transportbewegingen. Daar kunnen we over van mening verschillen, dat zijn natuurlijk ook de zaken die je meeneemt in de hele vergunningencyclus waar je mee te maken krijgt, maar aan de andere kant denk ik op een gegeven moment van als je een bedrijf zich zou laten vestigen die past binnen de normering, alles beneden de 3.2 op dit gebied, met dezelfde bewegingen op een gegeven moment dat dat één op één geaccordeerd wordt meneer Borgesius. Dus ik denk op een gegeven moment er zullen meer transportbewegingen zijn, die zullen dan nu eventueel naar deze Green Good Farm gaan, dat zijn transportbewegingen die vaak elders anders naar toe gaan in het gebied, want ze worden wel gemaakt en dan denk ik op een gegeven moment van ja dat is een activiteit en het is maar vanuit welk oogpunt je hem wilt benaderen. Bedrijvigheid, werkgelegenheid, positief of je zegt ja ik vind een aantal bewegingen die daardoor plaatsvinden minder positief, nou ik zou graag willen zien op een gegeven moment dat we ook in deze regio bedrijvigheid hadden en dus ook op een gegeven moment een stukje bewegingen moeten accepteren op een bedrijventerrein, daarvoor heet het volgens mij ook zo.
    • 0:6 dhr. J. C. Vogelaar
      Voorzitter mag ik een wedervraag stellen. Als ik daar een miljard kilogram melk zou gaan verwerken zou u die vraag dan ook gesteld hebben?
    • 0:1 G. Borgesius
      fractievoorzitter VVD
      G. Borgesius
      wat stellen?
    • 0:4 dhr. J. C. Vogelaar
      Als we daar een miljard kilogram melk zouden gaan verwerken zou u die vraag dan ook stellen.
    • 0:6 G. Borgesius
      fractievoorzitter VVD
      G. Borgesius
      Op een miljard kilo zegt u. Ja verwerken of met koeien of
    • 0:1 dhr. J. C. Vogelaar
      Als we daar een melkfabriek
    • 0:2 G. Borgesius
      fractievoorzitter VVD
      G. Borgesius
      Of als we daar een zuivelfabriek neerzetten van een miljard kilo.
    • 0:3 dhr. J. C. Vogelaar
      Ja, ja
    • 0:2 G. Borgesius
      fractievoorzitter VVD
      G. Borgesius
      Dan moet ik eerst even, 110. 000 liter
    • 0:2 dhr. J. C. Vogelaar
      Dan heeft u mijn antwoord al gegeven.
    • 0:1 G. Borgesius
      fractievoorzitter VVD
      G. Borgesius
      Nou dat denk ik niet.
    • 0:4 dhr. J. C. Vogelaar
      Ja, als u er zo lang moet over na moet denken dan heeft u daar mij het antwoord op gegeven.
    • 0:01 G. Borgesius
      fractievoorzitter VVD
      G. Borgesius
      Het enige wat ik even naar aanleiding van uw vraag over na zat te denken, miljard kilo, uitgaven van 10.000 liter per koe, hoeveel koeien, wat voor gebied praat je dan over, hoeveel moet je dan aanvoeren.
    • 0:03 dhr. J. C. Vogelaar
      Dat is heel simpel, dat is een miljoen ton.
    • 0:11 G. Borgesius
      fractievoorzitter VVD
      G. Borgesius
      Ik denk dat je met de huidige maatstaven van vandaag niet in staat bent een zuivelfabriek op te richten die slechts over een miljard kilogram melk kan beschikken, ik denk dat je tenminste 10 miljard kilogram moet hebben, maar dat is een heel ander verhaal.
    • 0:2 dhr. J. C. Vogelaar
      Precies, een melkfabriek is maximaal een miljard meneer Borgesius.
    • 0:2 G. Borgesius
      fractievoorzitter VVD
      G. Borgesius
      Nou, maar goed dat is een andere discussie.
    • 0:0 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Mevrouw Galama.
    • 0:00 B. Galama
      Voorzitter / Burgemeester
      B. Galama
      Voorzitter, voorzitter, ook vanwege de tijd op een gegeven moment laten we niet alle details uitdiscussiëren want volgens mij kunnen we de hele avond er wel mee vullen. Het gaat in eerste instantie om de informatie tot u te nemen en eventueel om 18 april over een grondhouding te gaan spreken en daarnaast moet natuurlijk door de provincie, is bevoegd gezag in het kader van de vergunningverlening, moet beoordeelt kunnen worden of wij hier kunnen komen tot dit bestemmingsplan wijziging of althans de categorisering die hoort bij een Green Good Farm vanwege de regelgeving. Nou ik denk dat we daar eventueel 18 april of eind mei als het definitief zou moeten worden op verder kunnen spreken, maar ik denk ook dat we
    • 0:02 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      gezien de tijd
    • 0:11 B. Galama
      Voorzitter / Burgemeester
      B. Galama
      Ja en ik zie ook af en toe, dat gebeurd mezelf ook, dan denk ik van ja als meneer Maarsingh en meneer Vogelaar met elkaar in discussie gaan dan wordt het zo technisch op een gegeven moment dat ik af en toe ook even wegdwaal hoor.
    • 0:6 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Goed ik zopas nog drie vingers. Zijn er nog prangende vragen? Mevrouw Meertens.
    • 0:16 B. Meertens
      fractievoorzitter GBS
      B. Meertens
      Ja, ik had ook in eerste instantie een vraag over de hoeveelheid vervoersbewegingen, maar wat mij uit het plaatje niet duidelijk blijkt is waar die vervoersbewegingen dan langsgaan want dat heeft natuurlijk dan ook wel met beeldvorming te maken. Kunt u daar iets over zeggen.
    • 0:49 dhr. J. C. Vogelaar
      Dit is de kaart, er zijn een drietal mogelijkheden om het terrein te gaan ontsluiten. Wij willen graag met de gemeente onderzoeken welke mogelijkheid ons het minste overlast oplevert naar de omgeving toe. Er is aan de andere kant van de sloot ligt een vrij smal, ik noem het maar kavelpad, een kavelweg, dat is de sloot aan de oostkant, aan de noordkant aan de bovenkant van het gebouw hier qua tekening, die is ?????? ontsloten naar de tweebaansweg een stukje verderop Van Gansewinkel en dat lijkt ons logisch om die te nemen. De grondeigenaren hebben aangegeven ja joh er ligt daar een rotonde en je kan daar rechtdoor vanuit de rotonde zou je meteen daarop kunnen ontsluiten
    • 0:1 G. Borgesius
      fractievoorzitter VVD
      G. Borgesius
      Dat is 200 meter in de ??????
    • 0:21 dhr. J. C. Vogelaar
      Dat zegt ook iedereen, maar dat betekend wel dat je voor een deel gebruik maakt van infrastructuur die mogelijk ook door omwonenden meer wordt gebruikt, maar dat is iets waar we goed met elkaar naar moeten kijken. Wij gaan ervoor om met de gemeente in overleg te gaan om dat met zo weinig mogelijk overlast van de omgeving te doen. Ik blijf erbij, en dat is echt zo, het is biomassa verwerken dat betekend gewoon stomweg dat er transportbewegingen zijn, het is niet een ict onderneming.
    • 0:00 B. Meertens
      fractievoorzitter GBS
      B. Meertens
      Ja ik begrijp het wel maar ik vraag het ook een beetje met het oog op het restaurant wat daar ligt. En dat wat u nu zegt, die bewegingen zouden dan via het pad ook van de toegang van het restaurant
    • 0:01 dhr. J. C. Vogelaar
      nee juist niet
    • 0:02 B. Meertens
      fractievoorzitter GBS
      B. Meertens
      ok
    • 0:04 dhr. J. C. Vogelaar
      Juist niet, die willen we juist ontzien daarin.
    • 0:05 B. Meertens
      fractievoorzitter GBS
      B. Meertens
      Nou dat zou heel fijn zijn.
    • 0:9 T. Wanders
      raadslid SP
      T. Wanders
      Volgens mij kun je het vergelijken met het vervoersbewegingen naar Van Gansewinkel en daar zijn nooit geen problemen mee volgens mij dus
    • 0:5 dhr. J. C. Vogelaar
      Wij gaan ongeveer een zesde doen van hetgeen wat Van Gansewinkel zijn vergunning aan ruimte heeft.
    • 0:2 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Pals u had nog een vraag.
    • 0:8 K. Pals
      fractievoorzitter D66
      K. Pals
      Ja. Voorzitter de, uw onderhandelingen met de vorige keer zijn helaas gestrand hè met
    • 0:1 dhr. J. C. Vogelaar
      met de Avebe
    • 0:7 K. Pals
      fractievoorzitter D66
      K. Pals
      Met de Avebe en ik dacht ook met Ten Cate Vetten volgens mij, maar goed, omdat daar nogal wat weerstand over
    • 0:1 dhr. J. C. Vogelaar
      Daar hadden wij geen onderhandelingen mee.
    • 0:29 K. Pals
      fractievoorzitter D66
      K. Pals
      Nee, nee, nee, maar goed het heeft wel in de publieke opinie gestaan en ik denk dat we wel, mensen vergeten niet snel, dat hopen we altijd maar dat doen ze dus niet en met name de stankoverlast en wat o.a. de aanleiding was van ook niet doorgaan dacht ik van de onderhandelingen was toen dacht ik ook de geuroverlast omdat die fabrieken u niet als buurman wilden hebben vanwege hun productieproces. Is dat correct?
    • 1:35 dhr. J. C. Vogelaar
      U praat over Ten Kate en Dcp en Gelita , ja dat klopt er zijn drie bedrijven die bezwaar hadden tegen onze komst, overigens alle drie bedrijven met ook een zekere geurcontour, zeker als je de bedrijven bezoekt dan is het toch niet helemaal geurarm om het zo maar te noemen. Ja goed dat is een feit geweest die bedrijven waren daar op tegen, kan het niet ontkennen dus die zouden ook tegen onze vergunning bezwaren hebben ingediend. Het feit is wel dat de vergunning is afgegeven en dat het vergunbaar was op die plek, dus dat het wel binnen alle kaders die voor die locatie er stonden gepast zou hebben. De motivatie van Avebe om ons uiteindelijk de grond niet te verkopen is tweeërlei. Eén Avebe is bezig met een nieuw product te ontwikkelen dat hebben ze nu bijna klaar en daarvoor willen ze een nieuwe productie locatie inrichten en daarmee kijken ze met een schuin oog ook naar de locatie die wij zouden gaan betrekken. Twee, dat proces schijnt veel meer gevoelig te zijn voor geur. Toen wij het gesprek met Avebe aangingen toen hebben wij ons concept uiteen gezet en aangegeven wat wij gingen doen. We hebben nooit aangegeven wij zijn risico nul, want er is niemand die kan garanderen dat hij risico nul veroorzaakt. Avebe is in augustus vorig jaar tot de conclusie gekomen Harvestagg mag wel komen maar dan moet je ons risico nul garanderen. Dat hebben ze ons 17 december laten weten, dat is een beetje laat. Dus ik kan veel garanderen, maar risico nul niet. Dat kan namelijk niemand. Er kan altijd een onverlaat iets doen wat je een risico oplevert. Er is geen verzekeringsmaatschappij die zegt ik heb zelf drie windmolens, kan ik me voorstellen, het risico met windmolens is niet nul.
    • 0:1 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Helder, bedankt.
    • 0:1 K. Pals
      fractievoorzitter D66
      K. Pals
      Maar het hele leven is niet nul, dus
    • 0:0 dhr. J. C. Vogelaar
      precies
    • 0:1 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Hofstra, de laatste vraag.
    • 0:4 K. Pals
      fractievoorzitter D66
      K. Pals
      Maar ik mag, ja, nee, maar ik, ja maar 18 april hebben we wederom een vergadering hierover
    • 0:1 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      klopt
    • 0:02 K. Pals
      fractievoorzitter D66
      K. Pals
      dan neem ik aan dat meneer Vogelaar weer aanwezig is om vragen te stellen?
    • 0:03 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      daar heb ik geen idee van
    • 0:04 K. Pals
      fractievoorzitter D66
      K. Pals
      of gaan we dan met de portefeuillehouder verder
    • 0:07 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Ik neem aan dat we het dan het ambtelijk afdoen, maar
    • 0:16 K. Pals
      fractievoorzitter D66
      K. Pals
      Dus ik bedoel, ik vind u bent een hele strenge voorzitter dat waardeer ik ook maar ik vind wel dat we eigenlijk een commissievergadering bedoelt is om je vragen te stellen omdat we nu de kans hebben met een praktijk mens te spreken en dat lijkt me waardevoller dan
    • 0:3 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Dan de volgende twee presentaties die nog op de agenda staan.
    • 0:3 K. Pals
      fractievoorzitter D66
      K. Pals
      Ja. Ja toch? Ik bedoel, maar mag ik mijn vraag nog stellen
    • 0:7 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Daar zegt u wel heel wat, maar goed. Is het een vraag die dringend is of zegt u van ik kan hem ook technisch afdoen straks.
    • 0:7 E. Hofstra
      fractievoorzitter PvdA
      E. Hofstra
      Het is een vraag die eigenlijk nog niet aan bod is gekomen, hoe zit het met, want we hebben het over gras, hoe zit het met pollen in de lucht, met het oog op bijvoorbeeld hooikoortspatiënten.
    • 0:1 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Ja, u kreeg uw beurt ook nog hoor, maar
    • 0:2 E. Hofstra
      fractievoorzitter PvdA
      E. Hofstra
      Oh excuus, u had het nog aan meneer Pals.
    • 0:1 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Ja,nee, is prima, u had dezelfde vraag als meneer Pals, of niet.
    • 0:2 K. Pals
      fractievoorzitter D66
      K. Pals
      Nou ja mag ik hem toch stellen dan voorzitter?
    • 0:1 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Nee, als u, nee
    • 0:2 K. Pals
      fractievoorzitter D66
      K. Pals
      Nou ja ik vind u, ik vind het niet terecht.
    • 0:12 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Hofstra, ik heb gezegd u mag allebei uw vragen stellen zopas, nee dat weet ik wel, meneer Hofstra uw vraag was over pollen, stelt u hem.
    • 0:8 E. Hofstra
      fractievoorzitter PvdA
      E. Hofstra
      Hoe zit het met de pollenbelasting in de lucht, want het, met het oog op hooikoorts zeg maar, omdat het over gras gaat.
    • 0:08 dhr. J. C. Vogelaar
      Ja dat is een hele aparte materie pollen. Die komen namelijk vrij als gras in bloei gaat staan en wij maaien het gras kort voor het bloeistadium. Dus daarmee heb je geen last. Daarnaast wordt het gras niet gehooid, je krijgt met name hooikoorts van zoals we dat noemen hooi, van heel erg droog materiaal. Het gras wordt ’s middags gemaaid, ’s middags en ’s avonds gemaaid en het wordt de andere ochtend meteen van het grasland afgehaald, verzameld en geperst. Het gaat dus met een vrij hoog vochtgehalte de locatie binnen, of met een laag droge stofgehalte, het droge stofgehalte van gras ligt tussen de 24 en 30% als het wordt aangevoerd en door het persen maken we het materiaal droger, doen we er eigenlijk sap uittrekken. Dus het is vrij vochtig materiaal wat wordt aangevoerd en daarmee heb je niet snel kans op pollen.
    • 0:2 B. Galama
      Voorzitter / Burgemeester
      B. Galama
      voorzitter
    • 0:2 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Mevrouw Galama.
    • 1:6 B. Galama
      Voorzitter / Burgemeester
      B. Galama
      Mag ik een suggestie doen van huishoudelijke aard? In die zin ik kan me voorstellen dat als er nog naar aanleiding van de presentatie want het is natuurlijk wel kortstondig erin gefietst om snelheid te kunnen maken daarvoor alle waardering maar als er nog een aantal technische vragen zijn die uit de presentatie naar voren komen en die leven bij een aantal leden uit de fracties zouden we kunnen zeggen die verzamelen via de griffie en dan stellen we de vragen via uw projectleiders die er op zitten wat een stukje technische informatie kan geven en beantwoording van die vragen want anders zie ik het zwerk op me afkomen en dan denk ik ja dat kan ik de 18e ook niet allemaal als dat van dit soort type detailvragen zijn die beantwoorden, kunnen we die afspraak maken vanwege de tijd dat we zeggen van nou we inventariseren eventuele vragen die er nog leven deze week doen het via de griffie gebundeld naar het bedrijf toe en dan er ondertussen aan gewerkt worden want wij moeten natuurlijk toch ook nog een aantal andere procedurele zaken gaan doen want het gaat in eerste instantie om de ruimtelijke inpassing en bestemming.
    • 0:3 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Ik vind het een prima voorstel, als u dat ook vindt.
    • 0:1 G. Borgesius
      fractievoorzitter VVD
      G. Borgesius
      Mag ik daar iets van zeggen voorzitter.
    • 0:1 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Borgesius.
    • 0:17 G. Borgesius
      fractievoorzitter VVD
      G. Borgesius
      Ik kan me zondermeer voorstellen dat de portefeuillehouder hierom vraagt, maar gaat u dan niet eenvoudig voorbij aan het feit dat vaak in zo’n discussie een antwoord nog weer een vraag oproept. En met de procedure die u voorstelt wordt dat natuurlijk wel een moeilijk verhaal.
    • 0:2 dhr. J. C. Vogelaar
      Ik kom graag een keer langs hoor.
    • 1:2 B. Galama
      Voorzitter / Burgemeester
      B. Galama
      Ja binnen een raadsvergadering moeten we even zien en aan de andere kant denk ik van dan maak ik die opmerking toch even, we moeten natuurlijk wel binnen de kaders van de ruimtelijke plannenvorming blijven en een bestemmingsplan en de mogelijkheden om daar een verklaring van geen bedenkingen straks voor af te geven, ook niet helemaal voorbijgaan aan een bepaald proces waarin vergunningen tot op heden via regelgeving vergund waren, 16 december was de datum, dus dan denk ik van ja we kunnen heel lang vragen en vragen en vragen blijven stellen, maar het gaat wel om de hoofdkaders waarop u als raad antwoord geeft. Als er specifieke onderdelen zijn waarvan we zeggen ja die informatie die kennis wil ik wel graag hebben want die heb ik niet bij een bedrijf als dit wat zich ontwikkeld, dat was mijn handreiking eigenlijk om te zeggen van laten we die inventariseren en bij elkaar brengen, maar dan geeft dat een mooi antwoord en als u met zijn allen zegt van ja ik vind het heel waardevol om bij een eventuele raadsvergadering meneer Vogelaar opnieuw uit te nodigen en dat is inpasbaar in de procedure ja wie ben ik om dat tegen te houden.
    • 0:2 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Mevrouw Snaars.
    • 0:24 mevr. S. Snaas
      Wij proberen heel transparant en open te zijn met onze informatie, u kunt anders gewoon bellen of op een andere manier benaderen en wij zijn altijd bereid om uw vragen in een telefonisch gesprek te beantwoorden om met u in dialoog te gaan hierover want ik snap de opmerking van meneer Borgesius dat het dan inderdaad eenrichtingsverkeer is en dat we dan een antwoord op formuleren, maar wij zijn altijd bereikbaar voor uw vragen of opmerkingen.
    • 0:3 J. Mellies
      fractievoorzitter Mellies
      J. Mellies
      voorzitter
    • 0:1 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Mellies.
    • 0:24 J. Mellies
      fractievoorzitter Mellies
      J. Mellies
      Nou ik denk wat de burgemeester voorstel ook niet verkeerd is om technische vragen die er zijn sowieso in te leveren, maar ik ben toch wel een groot voorstander van dat de heer Vogelaar aanwezig is bij tweede vragen die er dan mochten zijn wat dat betreft sluit ik me wel aan bij de heer Borgesius en de heer Pals, dat zou toch wel een welkom iets zijn. Dank u wel.
    • 0:5 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Wordt meegenomen. Prima dan wil ik u hartelijk bedanken voor uw informatie.
    • 0:2 dhr. J. C. Vogelaar
      Dank u wel.
    • 0:4 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      En dan wil ik de vergadering voor 10 minuten schorsen zodat we de volgende presentatie kunnen opstarten.
    • 0:03 schorsing
  • 6 Centrumvisie Stadskanaal
    • 06. Centrumvisie Stadskanaal (1,96 MB)
    • 0:18 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Dat staat nu op de agenda de Centrumvisie. Ja is iedereen zover, er staat nu op de agenda de Centrumvisie en voordat we de presentatie krijgen van meneer Broekhuizen wil ik graag het woord geven aan meneer Gelling de wethouder.
    • 1:52 P. Gelling
      Wethouder (GBS)
      P. Gelling
      Ja dank u wel voorzitter. Met betrekking tot de centrumvisie, zoals u weet is in samenspraak met de kernen Winschoten, Veendam, Hoogezand en dus Stadskanaal en tezamen met provincie Groningen een frequent overleg m.b.t. de detailhandel en hoe in gezamenlijkheid daarmee om te gaan. En vanuit dat overleg is destijds besloten tot het doen laten maken van een foto, een soort van sterkte/zwakte analyse van ieder van de vier kernen. Naar aanleiding daarvan is de inzet geweest om te komen tot een lokale vertaling daarvan en wat uiteindelijk de opmaak moet zijn voor een centrumvisie, een stip op de horizon populair gezegd, maar de richting geven voor een uiteindelijk toekomstbestendig winkelcentrum in Stadskanaal. In deze vergadering willen we u graag informeren over het traject tot nu toe, de vele partijen met wie is gesproken en de input die we daaraan hebben kunnen ontlenen wat uiteindelijk geleidt heeft tot een eerste schets van het centrum. In mei willen we hier een vervolg aan geven met een opiniërende raadsvergadering dan moet u daarmee ook met de kennis en de informatie die u vanavond krijgt ook op inhoud daar verder over te discussiëren en de input die we dan van u mogen ontvangen nemen we dan mee in de centrumvisie die u dan uiteindelijk wordt voorgelegd in juni. De presentatie zal worden verzorgd door Bert Broekhuis, bureau Broekhuis en Rijs, hij is eerder ook betrokken geweest bij de centrumplannen van bijvoorbeeld in Winschoten en is ook degene die devoot ook voor de kern heeft gezorgd in opdracht van de provincie en daarmee goed ingevoerd in de materie. Ik zou graag het woord willen geven aan Bert Broekhuis.
    • 0:4 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Dank u wel meneer Gelling. Aan u het woord meneer Broekhuis.
    • 2:05 dhr. B. Broekhuis
      Dames en heren ik zal u vanavond op dit mooie tijdstip nog even meenemen naar de problematiek m.b.t. het centrum en niet alleen het centrum van Stadskanaal maar eigenlijk naar de brede problematiek m.b.t. detailhandel in zijn algemeenheid vastgoed en datgene wat in dit geval de lokale vertaling zou kunnen zijn voor uw gemeente, voor de kern Stadskanaal. Wij hebben, wat de wethouder zojuist ook al zei, de afgelopen jaren veel werk verricht in deze regio m.b.t. de visie op binnensteden, de visie op Retail, met ondernemers gesproken over datgene wat zij zouden moeten doen ten aanzien van professionalisering van hun werkveld. Ook gesproken met verschillende partijen ten aanzien van vastgoed posities om te kijken of er de bereidheid is om in deze regio te kunnen komen tot een aanpak van de verschillende winkelgebieden in de grotere centra. De opdrachtgever was in eerste instantie de provincie, het maken van een foto was in samenwerking met de gemeente zoals net benoemd door uw wethouder en wij hebben nu een verhaal liggen van waaruit vanuit de foto ook gedraineerd kan worden naar een vertaling naar de gemeentelijke situatie in Stadskanaal. Dat is datgene wat ik u vanavond zal proberen te laten zien en boven werd de verwachting uitgesproken dat het wel in 10 minuten zou kunnen want er komt nog een presentatie, volgens mij bent u van de volgende presentatie, 10 minuten ga ik niet halen, maar er is mij ongeveer een half uurtje gegeven om u dit hele proces te schetsen. Dat is wel heel kort want er is wel heel veel gebeurd en in een half uurtje kan ik u alleen de essentie van datgene wat we gedaan hebben met elkaar ook echt laten zien. Nou het begint natuurlijk even met datgene van waar hebben we het nou eigenlijk over, wat is nou het gebied waar we het over hebben als we het over het winkelgebied van Stadskanaal hebben, wat zijn dan de consumenten die leven in de primaire en in het secundaire verzorgingsgebied. Als je kijkt naar datgene wat u allemaal weet dan hebben we hier in Stadskanaal te maken met een gemeente van ruim 32.000 inwoners. De hoofdkernen, Stadskanaal bijna 20.000, Musselkanaal 7.500, kijkende naar het verzorgingsgebied dan heeft Stadskanaal een regiofunctie. Dat heeft het al heel lang in het verleden opgebouwd gehad vanuit Drenthe, de Drentse Monden, maar ook de regio in Zuid-Groningen is voor een groot gedeelte aangewezen op voorzieningen in Stadskanaal en we hebben het over een verzorgingsgebied van ongeveer een 50 à 60.000 consumenten. Dat is het basisgegeven van waaruit je altijd moet gaan redeneren ten aanzien van wat kan er wel en wat kan er niet in een bepaald winkelgebied. Weten waar je het over hebt en weet waar je het over hebt dat betekend ook dat je kijkt
    • 0:06 E. Hofstra
      fractievoorzitter PvdA
      E. Hofstra
      voorzitter
    • 0:07 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Hofstra.
    • 0:10 E. Hofstra
      fractievoorzitter PvdA
      E. Hofstra
      Een korte vraag; is het aantal inwoners van het verzorgingsgebied is dat erg afgenomen? Want ik had meer het getal 80.000 in mijn hoofd maar dat kan ook meer van het ziekenhuis c.q. theater bijvoorbeeld zijn.
    • 1:06 dhr. B. Broekhuis
      Ja getallen zijn altijd manipuleerbaar. Je kunt 50.000, 60.000, 70.000 zetten, op het moment dat wij kijken naar een winkelgebied dan hebben we het over een primair verzorgingsgebied, waar heb je het over ten aanzien van koopkrachtbinding en koopkrachttoevloeiing en als je kijkt naar het gebied wat reëel is voor uw gemeente dan zijn dat de getallen die ik u ?????? liet zien dat heeft ook te maken met koopstromen die we al hebben kunnen herleiden vanuit bijvoorbeeld dit soort onderzoeken van de Rabobank, wij zijn op dit moment zelf ook weer bezig om nieuwe koopstroom in beeld te brengen, wij zullen zo concreet mogelijk proberen aan te geven, ook in de komende periode, want de tijd staat niet stil en de materie is zeer dynamisch, hoe de cijfers zich ontwikkelen, maar datgene wat ik u net liet zien dat is wel reëel ten aanzien van een binding en een koopkrachttoevloeiing die je in het gebied hier kunt verkrijgen. Dus dat is antwoord op uw vraag. Ja we hebben dus gewerkt met allerlei bekende gegevens, o.a. gegevens van de Rabobank. En dan ziet u dat de koopkrachtbinding rond het gemiddelde ligt in alle branchesegmenten van de Retail als je kijkt op dit moment naar het centrum van Stadskanaal. Dat Emmen en Groningen, dat zal u niet verbazen, de belangrijkste concurrenten zijn, maar dat ook Borger-Odoorn flink aan de weg timmert dus dat die ook in de regio een deel van de consumentenpotentieel probeert af te knabbelen en dat de koopkrachttoevloeiing dus de omzet naar de detailhandel toe vanuit de regio dat die eigenlijk verassend hoog is, daarmee ook dus dat de regiofunctie van Stadskanaal op dit moment zeker nog in allerlei segmenten aanwezig is en dat het centrum van Stadskanaal op dit moment die functie ook invult en ook eigenlijk gewoon benut. Vooral Vlagtwedde ziet u hier staan, Borger-Odoorn, Aa en Hunze zijn belangrijke toevloeiende klanten naar dit winkelgebied toe. Dat zijn wat algemene gegevens, basisgegevens die wij gewoon benutten en gebruiken om
    • 0:08 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Hofstra.
    • 0:2 E. Hofstra
      fractievoorzitter PvdA
      E. Hofstra
      Verassend hoog, waarom is het verassend.
    • 1:11 dhr. B. Broekhuis
      Verassend is dat je kunt zien en dat op dit moment als je kijkt naar koopkrachtbinding en koopkracht toevloeiing cijfers dat er een behoorlijke dynamiek gaande is en als je kijkt naar de problematiek van dit centrum, en dat zal ik u straks laten zien van waar hebben we het over en wat is de essentie en de grootte van de problematiek dan is die fors in Stadskanaal. Ik kan het nu alvast zeggen, als, wij hebben alle vier de kernen, Veendam, Hoogezand, Winschoten en Stadskanaal beoordeelt op verschillende criteria, die komen straks langs, maar de feitelijke opgave van datgene wat er moet gaan gebeuren vanaf dit moment met een foto die nu gemaakt is dan is de opgave hier in Stadskanaal verreweg de grootste. En dat heeft te maken met de leegstand, dat heeft te maken met de zichtlijnen, dat heeft te maken met datgene wat er in het centrum aan beleving op dit moment aanwezig is. Vandaar noem ik het op dit moment nog steeds verassend dat die regiofunctie zo goed is ingevuld zoals die is beoordeelt, maar dat zijn weer cijfers van enige tijd geleden dus die dynamiek gaat heel erg door, en wij zullen dat wel heel goed in de gaten moeten houden van hoe ontwikkeld het zich, maar de feitelijke verassing zit er in dat die toevloeiing met name uit de regio nog steeds op deze mate aanwezig is. Even het proces schetsend, de wethouder deed dat zojuist ook
    • 0:2 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Mevrouw Schrör.
    • 0:18 J. Schrör- de Lange
      CDA
      J. Schrör- de Lange
      Voorzitter, waarom wordt alleen het centrum van Stadskanaal meegenomen terwijl in Musselkanaal ook een mooi winkelcentrum is, maar hetzelfde probleem kent en dit mooie verhaal niet toegepast wordt op het centrum in Musselkanaal.
    • 0:38 dhr. B. Broekhuis
      Dat is een keus geweest vanuit de opdrachtgever die gezegd heeft van de essentie waar het gaat om de regionale kernen die een bepaalde regionale functie kunnen behouden in de toekomst, die ook die regionale uitstraling kunnen pakken, daar wordt in eerste instantie naar gekeken, dat betekend niet dat je de andere kernen niet moet bekijken, o.a. in deze regio is dat een kern als Musselkanaal, dat een hele duidelijke eigen functie en ook een verzorgingsbereik wat er direct omheen zit, en dat geldt ook voor een kern als Oude Pekela en voor andere kernen, maar de essentie van de grootste opgave ten aanzien van datgene wat er moet gaan gebeuren zit in de hoofdkernen en ook de problematiek die daar speelt is toch van een andere orde qua grootte en qua problematiek dan in de kernen als Musselkanaal en andere kernen in deze regio.
    • 0:3 J. Schrör- de Lange
      CDA
      J. Schrör- de Lange
      Ja, maar dat gaat dan wel ten koste van Musselkanaal ga ik dan van uit.
    • 0:29 dhr. B. Broekhuis
      Dat is maar zeer de vraag want datgene wat wij aan u proberen te schetsen vanavond, maar het is denk ik goed dat u even kijkt van waar komen we mee en wat is het voorstel, er is dat je winkelcentra en winkelgebieden zodanig positioneert en neerzet dat het een functie heeft vanuit de kern zelf, dus vanuit Musselkanaal voor de functie die Musselkanaal heeft, en dat zal primair het boodschappen doen zijn en het doelgericht winkelen, en voor Stadskanaal geldt een andere functie en dat heeft te maken ook met de ???????????? aanbod wat je hier wel kunt krijgen en in Musselkanaal niet kunt krijgen.
    • 0:3 J. Schrör- de Lange
      CDA
      J. Schrör- de Lange
      Nou dat proberen we juist een beetje van de grond te krijgen, maar hierdoor wordt dat natuurlijk nog minder.
    • 0:06 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Mag ik u er op wijzen dat dit een informatieve vergadering is en dat we het straks opiniërend in de raadscommissie terugkrijgen dus dan komen dit soort vragen ook aan de orde.
    • 0:09 P. Gelling
      Wethouder (GBS)
      P. Gelling
      Voorzitter mag ik ook nog een opmerking hierover maken?
    • 0:0 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      ja
    • 0:12 P. Gelling
      Wethouder (GBS)
      P. Gelling
      Voor wat betreft Musselkanaal liggen ook plannen voor die ook hier voor zullen komen in de raad, waarbij ook o.a. de detailhandel in Musselkanaal uitvoerig zal worden betrokken dus Musselkanaal wordt zeker meegenomen alleen niet in dit verhaal.
    • 0:2 J. Schrör- de Lange
      CDA
      J. Schrör- de Lange
      Dank u wel.
    • 0:3 dhr. B. Broekhuis
      Ja, correct. Het proces u ziet dat op deze sheet staan
    • 0:1 G. Kremer
      raadslid SP
      G. Kremer
      voorzitter
    • 0:0 dhr. B. Broekhuis
      er is gestart in 2013
    • 0:2 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Kremer
    • 0:12 G. Kremer
      raadslid SP
      G. Kremer
      Sorry dat ik even inbreek, maar in het, wat hier nu staat in het proces dat wat in juni 2013 heeft hij het over, de outlet centrum in Zuidbroek, en u zegt daarover samenwerking, maar is het geen concurrentie.
    • 0:6 dhr. B. Broekhuis
      U bedoelt, nog een keer uw vraag wat bedoelt u daarmee?
    • 0:09 G. Kremer
      raadslid SP
      G. Kremer
      Nou wij hebben een tijdje geleden hebben wij een brief gekregen over het outletcenter hoe daarmee om te gaan en als ik dat zie hoe groot dat wordt, ook met Assen die, wat ik ook gelezen heb dat dat ook doorgaat, wordt het dan niet moeilijker voor ons, ik zeg even voor ons, Stadskanaal dan, om daar te concurreren want het trekt wel heel veel mensen aan.
    • 0:44 dhr. B. Broekhuis
      Ja, als dat uw vraag is dan is mijn antwoord vrij helder. In het gezamenlijk overleg wat we hebben met de vier kernen uit deze regio, maar ook over de provinciegrenzen heen met de provincie Drenthe en ook met de gemeente Assen, dan zul je moeten kijken naar datgene wat het effect is van dit soort voorzieningen op je totale structuur en dat zal effect hebben zonder meer. En we hebben ook een afspraak gemaakt met de gemeente Oldambt ten aanzien van het effect van outletcentra in Winschoten als dat al zou komen, onder welke voorwaarden dat dan zou kunnen komen en ten aanzien van hoe je met elkaar omgaat als je een proces ingaat waar je met elkaar probeert als vier gemeenten samen te komen tot een goed retailbeleid wat het betekend als je op een bepaalde plek iets doet wat ten koste zou kunnen gaan van een andere plek. Ik weet dat er rond 1 april, Peter
    • 0:25 P. Gelling
      Wethouder (GBS)
      P. Gelling
      ja nou ik wilde daar graag op aanvullen, de plannen die er destijds zijn geweest m.b.t. de effecten in outletcenter in Zuidbroek hebben gemaakt dat deze vier kernen bij elkaar om tafel zijn gaan zitten, dus eigenlijk vanuit het nadeel is dat omgebogen tot een voordeel en heeft men doen besluiten tot een regionale samenwerking en dat is de opmaat geweest voor daar waar we nu uiteindelijk mee bezig zijn en dat is waarom dat ook nu specifiek benoemd is geweest.
    • 9:36 dhr. B. Broekhuis
      Ja goed weer even terug naar het proces. U ziet dat het totaal proces, precies wat de wethouder zegt, is in 2013 gestart, dit was de essentie van datgene waarom de gemeenten ook bij elkaar zijn gaan zitten. Uiteindelijk heeft dat een project opgeleverd met een projectstart rond oktober van dat jaar, wij zijn zelf als bureau met de foto begonnen in 2015 en dat heeft er toe geleid eind 2015 dat er een presentatie is geweest van ????? foto voor de vier kernen voor de hele regio, dat heeft uiteindelijk begin februari geleid tot bestuurlijk overleg met gedeputeerden en op dat moment was ook het verzoek van kom ga door met het proces, ga door in de richting van rond 1 april m.b.t. het indienen van een subsidie aanvraag om ervoor te zorgen dat we niet in het proces vertragen maar dat proces gaan versnellen en dat we met alle gemeenten die aan tafel zitten het gewenste consistente en gewenste beleid ook daadwerkelijk tot uitvoering kunnen gaan brengen. helaas heeft dat op dit moment niet geleid tot een versnelling va het proces zelf omdat men op het provinciehuis momenteel nog goed aan het nadenken is over subsidies die toegekend moeten worden en onder welke voorwaarden, kom ik straks wel even op terug, zal ik u laten zien, maar op 1 april is er wel vanuit dit huis een pro-forma subsidie verzoek bij de provincie ingediend en dat is puur pro-forma om duidelijk te maken wat de opgave is en dat zal nog zeker met u afgestemd worden onder voorbehoud natuurlijk ook van uw goedkeuring of u daarmee kunt instemmen, dat zal de komende maanden ook duidelijk gaan worden, maar om duidelijkheid te geven en duidelijkheid te geven aan de provincie wat de opgave is de essentie van de opgaven is voor 1 april wel een pro-forma subsidieverzoek ingediend. Dat is in hoofdlijnen het proces. Nou dat proces dat hebben we niet alleen gedaan dat proces is gedaan met heel veel betrokkenen, met name ondernemersverenigingen in de regio, ondersteund door MKB en VNO-NCW Noord, maar ook met eigenaren van vastgoed. Wij hebben niet alleen standaard gekeken naar vaak ook de partijen waar je mee aan tafel zit als je het hebt over het bepalen van een detailhandelsbeleid, maar ook met die partijen die strategisch vastgoed hebben en die er echt toe doen wil je uiteindelijk komen tot een verbetering van een ruimtelijke structuur. Dat betekend dus ook dat wij met beleggers, met vastgoedpartijen uit andere delen van het land, met lokale eigenaren, met lokale ontwikkelaren gesproken hebben inzake zijn jullie bereid als wij gezamenlijk de schouders onder een project gaan zetten om een centrum sterker te maken en beter te maken, zijn jullie dan ook echt bereid om mee te doen. niet alleen vastgoed partijen ondernemers maar ook banken hebben we gevraagd. Zijn jullie bereid om op een gegeven moment als je tegen een situatie aanloopt dat je misschien wel moet afboeken op de waarde van een pand ten aanzien van de vastgoedwaarde die op dit moment ergens in de boeken staat om daarin mee te gaan, om uiteindelijk de lange termijn rendementsverwachting van vastgoed en ook het verbeteren van de visie op het centrum om dat daadwerkelijk ook hard te maken. alle partijen hebben daar ja op gezegd tot nu toe en als puntje bij paaltje komt zullen we moeten zien natuurlijk wie uiteindelijk waar ja tegen zegt, maar de essentie van datgene van waar we voor gaan en wat we graag zouden willen doen en dat is vooral ook het inkrimpen en het compacter maken van het centrumgebied en dat betekend dus ook dat er een zware opgave gemaakt moet worden ten aanzien van vastgoedposities die minder waard zullen worden. Alle partijen tot nu toe hebben gezegd wij staan daarvoor en wij willen daar ook graag voor gaan omdat wij echt de noodzaak inzien van de aanpak van een centrum hier in o.a. Stadskanaal en verder in deze regio. We hebben ook gesproken natuurlijk met de horeca, participatieraad is ook in beeld geweest en al deze partijen hebben input geleverd ook een hele enquête geweest nog onder mensen die hier het centrum bezoeken, de consumenten, alles is meegenomen in de totale visie op het centrum. Maar nog even terug naar de regionale visie en de foto. Daar hebben we ook gekeken, niet alleen vanuit de ondernemers en de vastgoed eigenaren van Stadskanaal naar het eigen centrum , maar we hebben ook de andere partijen uit Hoogezand, uit Winschoten, uit Veendam meegenomen hiernaartoe en haar ook met een lijstje in de hand rond laten lopen van beoordeelt u nu eens even het centrum als relatieve buitenstaander wat vindt u daar nou eigenlijk van, wat is uw oordeel, wat zijn verbeterpunten en waar zou met prioriteit aan gewerkt moeten gaan worden. en dat hebben de ondernemers en eigenaren uit Stadskanaal ook gedaan in die andere kernen. En dat geeft een heel aardig beeld ten aanzien van de beoordeling van elkaars centra en ook de zeg maar de mindset van hoe op dit moment iemand kijkt naar een centrum en wat daar echt daarvan gevonden wordt. Uiteindelijk hebben wij dat als bureau allemaal opgenomen en meegenomen en ingepakt en er komen een aantal sterke punten uit de hele foto naar voren, ik moet het heel compact doen, maar u ziet hier de sterke punten staan van het centrum van Stadskanaal. Er is heel veel aanbod, er zijn heel veel winkels. Als je kijkt naar datgene wat op dit moment in vergelijkbare kernen aanwezig is ten opzichte van wat er in Stadskanaal aanwezig is dan heeft Stadskanaal een heel ruim aanbod. Er is een heel breed aanbod en er is een heel divers aanbod. En dat is ook heel aardig want dat betekend dat als je dat aanbod hebt en stel dat je dat zou kunnen houden dan kun je je regiofunctie ook waarmaken en dan kun je ook je regiofunctie en je koopkracht vanuit de omliggende regio naar Stadskanaal toe kun je ook gaan pakken en proberen te versterken. Het parkeren in het centrum en rond het centrum is in die zin zodanig goed dat er geen enkele klacht is of amper klachten zijn ten aanzien van de hoeveelheid parkeerplaatsen. Het is wat anders als je het hebt over de bereikbaarheid en de vindbaarheid, maar de hoeveelheid parkeerplaatsen dat is op zich prima. De markt op zaterdag is een echte toegevoegde waarde en dat is een van de weinige posities ambulante handel de markt in deze kern wat andere kernen minder hebben en waar u op dit moment een extra positieve waarde uit kunt afleiden en dat gaat afstralen op allerlei ander voorzieningen en de leefbaarheid van het centrum. En wat natuurlijk heel aardig is is dat er de mogelijkheid is om een aantal routes te lopen in het centrum, er is een overdekt winkelgebied, er is open ruimte en ja er zijn heel veel mogelijkheden om een interessante route te lopen. Als we kijken naar het brancheringsbeeld, en dat is, u kunt het niet allemaal lezen dat is ook helemaal niet zo heel erg van belang maar wat wel van belang is is dat wij zien dat het modisch aanbod, het blauwe gebied, dat bevindt zich hierzo en dat modische recreatieve aanbod is het aanbod wat met name voor de regionale consument erg belangrijk is. Daar komt men op af wil men uiteindelijk getriggerd worden om naar een bepaalde stadskern toe te gaan ja of nee. Nou u ziet dat het redelijk compact bij elkaar ligt en dat is op zich een hele goeie, de rode grotere vlekken dat zijn de supermarkten, nou u kent ze zelf, u kent de Jumbo de Albert Heijn en nou die liggen tegen het centrum aan en dat betekend dat je daarmee, aan de andere kant de Aldi, dat je daarmee ook voor het dagelijks bezoek en ook de uitwisseling van dagelijks bezoek naar niet dagelijks bezoek een zodanige positie hebt dat het op zich redelijk goed in elkaar zit. De Lidl zit op dit moment hier niet op dit plaatje in beeld nou ja die zit wat te ver van het centrum eigenlijk af wil je hem ook een functie kunnen geven in de uitwisseling met het centrum zelf, maar goed daar zou je ook iets aan kunnen gaan doen. Kijken we naar het parkeren, nou de bolletjes zitten overal rond het centrum m.b.t. parkeren in die zin is dat dus prima voor elkaar. Maar er zijn helaas ook diverse zwakke punten te noemen. Die staan hier in essentie even weergegeven op deze sheet, het centrum als zodanig als je kijkt naar loopafstanden als je kijkt naar de winkels in het totale gebied van het winkelcentrum Stadskanaal is te groot, en beduidend te groot. We constateren op de pleinen veel leegte, het gevoel van leegte, maar ook leegstand, zichtbare leegstand. Nou is leegstand niet een probleem als het zich beperkt tot frictieleegstand, maar we hebben hier wel te maken met structurele leegstand en dat betekend dat het wel een probleem is. Het is ook teveel zichtbaar en het zal echt op korte termijn aangepakt moeten worden, structureel aangepakt moeten worden, wil je hier een slag kunnen gaan slaag om het centrum beter te maken. De wethouder zei zojuist al we zijn ook in Winschoten bezig geweest. Daar hebben we op dit moment iets van 9.000 meter echt gesaneerd en dat is een begeleiderssanering geen koude sanering maar een begeleiderssanering dat soort keuzevraagstukken zullen hier gemaakt moeten gaan worden, zijn wij bereid om die keuze te maken, gaan wij 20-30% van de meters hier afhalen ja of nee. Ik zeg het is maar één, u hebt eigenlijk geen keuze, het moet gewoon, het is een absolute noodzaak en een voorwaarde om tot een goed centrum te kunnen komen en dat betekend dat je daarmee dat compacte winkelgebied echt weer impuls kunt gaan geven. En dan kun je ook de routing door het centrum beter maken, minder rommelig, je kunt ook kijken of je de parkeerlijn om het centrum weer wat kunt versterken, dus de parkeerrouting kunt ja verbeteren. Het Kanaal er beter bij betrekken op dit moment is dat op, ja het is losstaand het is hartstikke mooi wat er gebeurd is, maar het heeft veel te weinig een relatie tussen datgene wat er in het centrum gebeurd, wat er met de ondernemers gebeurd, wat er met horeca gebeurd, de vaarrecreatie in relatie tot het bezoek aan het centrum ja dat zijn eigenlijk twee gescheiden werelden zo ongeveer, nou dat is dood en doodzonde en het is niet makkelijk, zal ik meteen zeggen en het zal ook niet de omzet opleveren om ondernemers bij bosjes hiernaartoe te krijgen maar de essentie van de opgave is wel betrek dat beter bij elkaar zodat ook een boterham uit elkaar gehaald kan worden vaarrecreatie in de richting van het centrum maar ook dat je het centrum deels naar het water toetrekt, ook met kansen, probeer die kansen te benutten, ook de ondernemers want dat is namelijk een ondernemersopgave die zullen dat moeten doen.
    • 0:2 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Mevrouw Schipper.
    • 0:04 G. Schipper
      raadslid PvdA
      G. Schipper
      U zegt van probeer die kansen te benutten om het Kanaal erbij te betrekken, maar waar moet ik dan aan denken?
    • 0:25 dhr. B. Broekhuis
      Nou u kunt bijvoorbeeld denken aan als je naar een compacter centrum toegaat op de koppen van daar waar je echt het centrum gaat creëren bijvoorbeeld bij de Menistenlaan dat je aan de Noordzijde dat je daar een soort uitsparring en dat je ook een terrasvorm bijvoorbeeld creëert tegen het water aan deels over de weg waar ook ondernemers de exploitatie van gaan doen, bijvoorbeeld. Zodat je ook de routing in het centrum daarmee gaat accentueren en ook gaat verbeteren. Als een voorbeeld hoor.
    • 0:2 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      Een stuk of wat Gemaaltjes erbij bedoelt u.
    • 0:1 dhr. B. Broekhuis
      Wat zegt u?
    • 0:16 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      Ik ben hier niet zo goed bekend, maar het Gemaaltje staat boven het Kanaal bij de sluis, maar dit zit nou niet in dit centrum zeg maar, maar goed er zitten wel mensen, maar zo’n stuk of wat gemaaltjes erbij, want ik vroeg mij ook al af hoe wat bedoelt u eigenlijk.
    • 0:22 dhr. B. Broekhuis
      Nou waar het om gaat is dat een consument straks beleving heeft in het centrum en dat hij ziet dat het interessant is en dat water is altijd interessant in centra, het onderscheidend vermogen van u als kern Stadskanaal is dat er water is en dat daar ook tegen het centrum mogelijkheden liggen die op dit moment met name ook de ondernemers onvoldoende benut worden, dat moet je ze dus ook duidelijk maken en ook de kans aanreiken van let op je kunt daar wat mee gaan doen.
    • 0:43 G. Schipper
      raadslid PvdA
      G. Schipper
      Ja ik vind wel, ja ik zie het probleem niet zo zeer want ik woon hier dus logisch en ik ben elke zaterdagmiddag waarschijnlijk, nou meestal, wel in Stadskanaal en vooral als het mooi weer is dat zie ik ook niet in het is hier altijd hartstikke druk, het is ja op zaterdagmiddag dan is het in het centrum heel druk en dan denk ik van de voor wat mijn inziens altijd het grootste punt was dat je dus heel of het sterkste punt was dat je dus even lekker kon rondwandelen en dat op een groter gebied, als je dit allemaal zo compact maakt dat het heel klein is dan ben je binnen een half uurtje ben je weer binnen dus dat zie ik niet als een pluspunt.
    • 1:22 dhr. B. Broekhuis
      Nou op dit moment het is zo dat als je een consument bekijkt die een winkelgebied gaat bezoeken die wil sfeer, die wil beleving, die wil een compacte looplijn en die wil geen leegstand en die wil direct nabij het centrum kunnen parkeren en verblijven op dat moment , als u dat niet voormekaar hebt, en dat hebt u niet voormekaar hier in Stadskanaal, dan gaat het bergafwaarts. En de wijze van waar je nu precies aftakt en hoe snel je dingen doet, kunnen we het prima over hebben met elkaar, maar dat je naar een compacter centrum toe moet en dat dat echt grondig moet worden aangepakt dat staat voor mij als een paal boven water en op het moment dat je zegt van wat is de verblijfsduur van een consument hier in het centrum hier in Stadskanaal die verblijfsduur moet je juist langer maken doordat je ook komt niet alleen een looplijn aanbiedt maar ook op de goeie plekken rustpunten aanbiedt waar een consument kan verblijven waardoor ook de bestedingen groter worden en met name ook vanuit de regio groter worden. En dat betekend een bestaansbasis voor ondernemers want als wij nu kijken feitelijk naar de opgave van hoe ondernemers er voor staan, in niet alleen deze kern maar in verschillende andere kernen dan is het af en toe werken qua aan het randje en over het randje voor wat betreft wat financieel nog kan. Dus het lijkt aan de buitenkant misschien best nog wel aardig, maar het is werken qua achter de gordijnen in de boeken als je daar in kunt kijken is het dramatisch.
    • 0:1 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Klinkhamer.
    • 0:4 T. Klinkhamer
      raadslid PvdA
      T. Klinkhamer
      Eén van de redenen natuurlijk is dat er hier wat leegstand is dat er behoorlijk hoge huren liggen van die panden.
    • 0:1 dhr. B. Broekhuis
      ja
    • 0:9 T. Klinkhamer
      raadslid PvdA
      T. Klinkhamer
      En u zegt daarbij van kijk als wij alles wat compacter maken, maar die huren die blijven zo hoog dus dat betekend ook voor deze nieuwe
    • 2:0 dhr. B. Broekhuis
      Nee, die huren blijven niet zo hoog. Die huren die gaan zakken op het moment dat je duidelijkheid biedt, ik zal u een voorbeeld geven. wij zijn in Winschoten bezig geweest vanaf het begin af aan waarbij verschillende eigenaren grote eigenaren tegen ons zeiden van ja allemaal leuk en aardig wat jullie ons voorstellen die huren moeten naar beneden die liggen nu, ik roep even wat, op €140,- de meter die moeten naar €100,- zeggen wij dan want dat zijn marktconforme huren zoals wij dat noemen dan kan namelijk een ondernemer een boterham verdienen er zit een hele rekensom achter daar zal ik u nu niet mee vermoeien maar die huren moeten gewoon de meter naar beneden toe, daar werd van gezegd van dat gaan we niet doen want wij hebben daar op dit moment teveel belang bij dat we in de boekwaarde die we hebben staan bij de bank moeten gaan afboeken. Wij hebben ze gezegd nou dan kom je jezelf tegen want op het moment als je met ons nu niet meegaat dan gaan we straks niet meer met jullie praten en dan gaan we met andere praten en dan wordt je vanzelf afgewaardeerd door de bank. Dat gebeurd nu op dit moment, de bank is aan het her-taxeren, die is waarden aan het bepalen naar een reëel waarde toe en wij weten als je met de goeie partijen praat en dat je ook structurele voortrekkers meeneemt in een proces dat je ze meekrijgt en we kunnen dat ook gewoon aantonen aan de hand van voorbeelden elders en wij weten dat je op een gegeven moment huren naar beneden kunt krijgen als je maar duidelijk maakt wat een huurniveau is. Want vaak bij eigenaren of ze nou hier wonen of dat ze in het westen van het land wonen ze zijn niet geïnformeerd, amper geïnformeerd over datgene waar u hier mee bezig bent vanuit de gemeente, over het beleid, over datgene wat van belang is, ga met deze mensen alstublieft praten en maak ze duidelijk waar je mee bezig bent waarom je het doet en wat hun rol is in dat spel en dan geef ik u op een blaadje dat ze mee gaan doen. wij hebben zowel beleggers uit de stad Groningen als in dit geval ook uit, we hebben hier ook even wat vastgoedpartijen uit Rotterdam en Eindhoven die zijn bereid om mee te doen, als ze maar uitgelegd wordt van waarom je iets doet en wat de doelstelling is en wat voor hen in het vat zit op langere termijn. Want een korte termijn rendement wat men nu denkt te kunnen halen kan wel eens veel minder waard zijn dan een lange termijn rendement waar ze nu even moeten investeren. En dat moet je ze voorrekenen en uitleggen.
    • 0:2 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Maarsingh.
    • 0:29 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      Maar voorzitter dat is een hele duidelijke uitspraak, maar krijgt u dan de vastgoedeigenaren, want het heeft natuurlijk, dit gaat al jaren zo hè, internet en weet ik allemaal wat en leegstand is dramatisch, ook voor degene die er wel een winkel hebben om het zo maar eens te zeggen, maar het is eigenlijk nog nooit zo gelukt misschien gaan ze nu een beetje overstag, maar hoe krijgt u nou vastgoedeigenaren die panden hebben waar leegstand is zover dat ze zich ook realiseren dat het anders moet.
    • 0:4 dhr. B. Broekhuis
      Door ze de rekensom voor te houden dat als ze niks doen bijvoorbeeld wat het betekent
    • 0:1 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      die zijn zelf ook niet dom
    • 0:0 dhr. B. Broekhuis
      wat zegt u?
    • 0:1 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      Zij kunnen zelf toch ook rekenen?
    • 1:27 dhr. B. Broekhuis
      Ja, maar zij kunnen ook de verwachting hebben dat Stadskanaal in de ??????der volkeren meer inwoners heeft of dat er in de regio niks gebeurd, je moet punt 1 uitleggen wat er aan de hand is en wat er gebeurd. Dus weten is meten, dat geldt ook voor deze mensen. Tweede punt is dat je ze kunt aangeven van op het moment dat je zegt van je hebt leegstand, er zijn ook middelen die je als gemeente kunt gaan toepassen dat moet je willen maar waarbij je wel druk kunt uitoefenen dat doen we ook op verschillende plekken. Dat kan met leegstandsverordeningen bijvoorbeeld, dat kan, niet gezegd dat het moet maar het kan wel. Je kunt ze dat ook van tevoren duidelijk maken. op het moment dat je een leegstandsverordening hebt en je gaat met dit soort vastgoedpartijen praten, en dat doen we ook op verschillende plekken in het land, dan zie je dus wederom dat je het voormekaar krijgt om mensen mee te krijgen op basis van goeie argumenten en natuurlijk er zijn ook strategische trucjes om ze in beweging te krijgen en je kunt ze ook meenemen in het planproces dat je zegt van als we met jou nou bijvoorbeeld een afspraak maken dat de winkelbestemming van een pand afgaat van jou pand af dat is de essentie van het compacter maken van een winkelgebied en we gaan transformeren naar een andere functie en we geven daar een duwtje in de rug met behulp van een soort stimuleringsregeling elders toegepast werkt daarmee kun je dus gewoon aantonen dat je ook dit soort mensen meekrijgt in planprocessen in de richting van transformatie en verbetering. Het gaat nu wat te ver om het allemaal uit te leggen maar, ik had een half uurtje daar ga ik volgens mij dik overheen. Als u het goed vind ga ik even verder dan, ja
    • 0:1 G. Kremer
      raadslid SP
      G. Kremer
      voorzitter
    • 0:4 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Kremer, er is toch een vraag nog zie ik.
    • 0:42 G. Kremer
      raadslid SP
      G. Kremer
      Wij hebben 7-8 jaar geleden hebben wij hier in de raad gezeten, misschien iets langer, toen hebben we ook over het centrum gepraat en ik dacht even uit mijn blote hoofd, dat we 4,5 miljoen toen geïnvesteerd hebben aan het kanaal nieuwe brug er in, wij hebben toen die winkeliers ook gevraagd die zijn er ook bij betrokken, we hebben ook gevraagd toen, ook met die terrassen, daar is het toen niet van gekomen omdat zij dat graag dat pad er wouden hebben voor die voor de om daar door te kunnen rijden als ik het me nog herinner met die schetsjes die we hadden, wat geeft de garantie nu dat het wel gaat slagen want ja het is 8 jaar geleden 4,5 miljoen geïnvesteerd en nu komt u met het verhaal er moet nog 8 miljoen bij om het weer te upgraden laten we het zo zeggen, ik vind dat wel een hele hoop geld iedere keer.
    • 1:36 dhr. B. Broekhuis
      Het is inderdaad het is veel geld, maar u bent daarvoor om keuzes te maken daar zijn wij niet voor. wat wij aangeven is wat de problematiek is en wat de essentie is van de opgave waar we nu voor staan, acht jaar geleden hadden we nog amper te maken met een crisis, misschien weet u dat nog toen ging het nog wel redelijk crescendo. Nou we hebben een aantal jaren gehad was het toch echt de dood in de pot. De wereld is compleet veranderd ten opzichte van 8 jaar geleden en dat betekend dus dat als je nu niet zou kunnen of willen investeren in het centrumgebied dan maak je een keus voor afname van leefbaarheid van het centrum. Dat is een keus die je kunt maken. alleen als je kijkt naar het totaal van het centrum en datgene wat Stadskanaal op de kaart kan zetten en waar je eigenlijk voor zou moeten gaan naar ons idee dan is dat geen goeie keuze. En de vraag is natuurlijk waar stop je dat geld in, dat ben ik helemaal met u eens, van stop je dat nou in de inrichting van de openbare ruimte of stop je dat in sanering van panden of stop je dat in compacter maken van het winkelgebied, het is een samenwerking van verschillende maatregelen en niet alleen van maatregelen maar ook van partijen. Want ik denk als je er nu naar kijkt dat je er niet aan ontkomt, en dat zal ook zo moeten zijn, dat vastgoedbedrijven meegaan in deze situatie, dat ondernemers ook meegaan m.b.t. financiering en betalen van een deel van de opgave en dat je ook gebruik moet maken van middelen die op dit moment komen bijvoorbeeld vanuit een provinciale overheid om te saneren om een aantal algemene landelijke voorwaarden die ook van het rijk gesteld worden om daar aan te kunnen voldoen en het compacter maken van het centrumgebied ja dat kost geld, maar dat heeft echt te maken met verschillende impacts en situaties die acht jaar geleden volstrekt anders waren. Ik kijk even naar links of ik verder mag.
    • 0:1 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Ja, graag.
    • 1:4 dhr. B. Broekhuis
      Goed, graag. Rood is leegstand nou een moment opname maar dat geeft dus aan dit is structurele leegstand er is veel te veel leegstand ten opzichte van wat je zou willen. En als je dan kijkt naar het beeld van wat voor problemen zien we overal. Nou we zien achterkanten, we zien ja onduidelijke routing et cetera, ik zal het niet herhalen, echt de essentie van de opgave heb ik u zojuist ook al even gemeld kort en als je kijkt naar dat huidige plan logisch centrum dan is dit het beeld van waar winkels zich zouden kunnen vestigen op basis van het huidige fingerende bestemmingsplan. Waar we naartoe zouden willen dat is dit gebied. En dit is op dit moment het gebied en dit is het gebied waar je naar toe zou willen, betekend dus niet dat al deze panden ingevuld zijn met winkels even voor alle duidelijkheid, alleen er zit een potentie en een mogelijkheid in dat er een winkel zich kan gaan vestigen als er nog geen winkel zit. En op het moment dat je die kans biedt dan blijft het voor heel veel partijen onzeker waar ze zich in de toekomst moeten gaan melden als ze wat zouden willen en ook als ze gaan willen investeren. En als je zegt van we gaan hiernaartoe dan weet je dat je de essentie krijgt op die plek waar je het ook echt wilt hebben.
    • 0:4 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Maarsingh
    • 0:17 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      Zien wij dat nou goed ik vind dat wij veel te weinig tijd hebben om hier goed over na te denken maar goed dat is aan u als voorzitter om daar iets over te zeggen want het gaat om hele belangrijke dingen en er moet wat gebeuren, maar als ik er nu zo naar kijk dan zie ik dat bijvoorbeeld de Beneluxlaan er helemaal buiten valt?
    • 0:02 dhr. B. Broekhuis
      Nee, de Beneluxlaan is een specifieke straat die je kunt zien als een straat die je ook in de toekomst als een aanloopgebied kunt zien waar je met je auto voor de deur kunt blijven komen en daar zullen we ook niet gaan morrelen aan functies is het voorstel en deels is hij natuurlijk al als horecagebied ingevuld in de richting van het Kanaal, daar zit een pizzeria en noem het allemaal maar op en er zit dienstverlening, daar zal weinig tot niets aan gebeuren ten aanzien van de functie van wat op dit moment voorgesteld wordt.
    • 0:23 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      Ok maar dan en dan ga ik denk ik even aan de noordwestkant zeg maar Menistenlaan en daar, ik weet niet meer of dat nog zo heet, maar dan een beetje verder, daar nou tot aan de Drouwenermond daar zitten ook nog heel veel winkels. Volgens mij goed renderende winkels en ondernemers, maar die zie ik ook ineens niet meer in dat plan of zie ik dat verkeerd.
    • 0:47 dhr. B. Broekhuis
      Nee, en dat is dus een kwestie van keuzes maken. Dat is datgene wat u voorgelegd wordt van daar zult u iets van moeten vinden en het is niet dat het vanavond nog moet gebeuren want de wethouder heeft gezegd volgende maand komt het nog een keer terug in opiniërende zin en dan nog een keer besluitvormend er is nog alle tijd voor. Maar de essentie van wat wij willen aangeven is dat wij die winkels die gaan wij niet wegbestemmen in de zin van u mag daar niet meer zitten, maar wel aangeven dat als er een nieuwe ontwikkeling zich voordoet dan is het niet verstandig dat het daar gebeurd maar dat het op een andere plek gebeurd. En op het moment dat je een ondernemer hebt die zegt van ik zit daar nu op die plek maar ik zou eigenlijk wel naar het centrum toe willen alleen om welke reden dan lukt me dat even niet proberen we een duwtje te geven dat hij wel in het centrum terechtkomt ter versterking van het centrum, dat zijn opgaven waar het in essentie om gaat. En het “wegpesten” van ondernemers uit een aanloop gebied dat is volstrekt niet de bedoeling.
    • 0:32 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      Wat ik dus even bedoel is, ik ben niet zo’n winkelaar maar goed ik ben goed bekend dan zeg ik daar zitten 6 winkels naast mekaar die al 20 jaar bezet zijn en volgens mij goed renderen, maar als er twee weggehaald worden dan zijn die overige 4 hebben ook geen perspectief meer dus ik denk dat ja goed het gaat allemaal een beetje snel, maar wij kunnen daar nog goed over nadenken denk ik hè, het gaat er vooral natuurlijk om dat de mensen die er zelf een onderneming hebben er goed over na kunnen denken.
    • 1:31 dhr. B. Broekhuis
      Ja en daarom hebben we dit plan ook niet zelf bedacht alleen dat hebben we dus ook bedacht samen met de ondernemers hier uit Stadskanaal, samen ook met MKB Nederland om ervoor te zorgen dat wij met elkaar de goede dingen doen en dat we ook weten waar we het over hebben en dat ook als er een keer een probleem is met een ondernemer dat het begeleidt wordt in de richting van bijvoorbeeld een bedrijfsbeëindiging op een nette manier. Want op dit moment zitten er meerdere ondernemers die eigenlijk door moeten omdat ze niet verder kunnen vanwege het pensioen en het pand, dat zijn schrijnende gevallen. Vanuit die invalshoek denk ik dat je heel goed moet kijken wat kun je doen op maatwerk niveau, maar maak wel die keuzes, die essentiële keuzes om te komen naar een compact goed centrum. Nou we hebben de gemeentelijke centrumvisie in het najaar 2015 is die verschenen, we hebben oktober, maart hebben we gebruikt voor diverse gesprekken met betrekking tot ondernemers, gebruikers van het centrum, we hebben ook met eigenaren gesproken, we hebben wat ik u al zei met banken gesproken, we hebben met allerlei mensen gesproken die ertoe doen om uiteindelijk een verbetering van het centrum te kunnen krijgen en daaruit blijkt wel dat partijen bereidt zijn om mee de schouders te zetten onder dit proces omdat zij ook zien dat het echt noodzakelijk is om hiertoe te komen. geen enkele partij uitgesloten heeft gezegd van wij willen hier aan meewerken en wij vinden dat dit echt noodzakelijk is. Nou op 7 maart is er een presentatie
    • 0:1 E. Hofstra
      fractievoorzitter PvdA
      E. Hofstra
      voorzitter
    • 0:2 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Hofstra.
    • 0:6 E. Hofstra
      fractievoorzitter PvdA
      E. Hofstra
      Die, misschien gaat u dat nog zeggen hoor, maar daar staan diverse gesprekken met, maar hoe is het geland.
    • 3:47 dhr. B. Broekhuis
      De, nee dat, de essentie wat ik u net meegeef is waar wij mee gesproken hebben al deze mensen waar wij mee gesproken hebben samen met ambtenaren uit dit huis en deels ook door de bestuurder gevoerd, al deze partijen hebben gezegd van waar u mee bezig bent is de essentie van de opgave dat moet gebeuren, wij vinden ook dat het moet, wij zijn ook bereid om daarin mee te werken, uiteindelijk zul je als je het hebt over prijzen en over prijsbepalingen natuurlijk allerlei discussies nog gaan krijgen, maar we vinden wel dat jullie goed bezig zijn en we vinden wel dat de essentie van de opgave op tafel ligt en dat moet gewoon gaan gebeuren en daar gaan wij voor, dat geldt voor ondernemers, dat geldt voor winkeliers dus maar ook voor horecaondernemers die we gesproken hebben, dat geldt voor vastgoedpartijen, lokaal en ook landelijke partijen die hebben aangegeven wij herkennen ons in dit verhaal en wij zijn ook bereid om hier in mee te gaan. Voldoende antwoord op uw vraag? Ja. Goed nou even naar de centrumvisie zelf toe. Het is natuurlijk niet alleen datgene waar een gemeente aan de knoppen kan draaien, dat zijn de randvoorwaarden voor het kunnen ondernemen in een centrumgebied. Eigenlijk is dat de fysieke pijler. En uiteindelijk dat die regiofunctie die we met elkaar willen ja die komt toch met name weg bij ondernemers wat u hier zojuist aan deze zijde ook zei van ja gaan ondernemers mee, krijgen we ze mee, nou we moeten ze mee krijgen want anders heeft het geen zin om te investeren. Op het moment dat wij niet de ondernemers en de vastgoedpartijen mee zouden kunnen krijgen in deze opgave dan ben je met de randvoorwaarden bezig voor het neerzetten van een goed winkelgebied maar dan bereik je dat gebied niet. Dus bovenaan staat ondernemerschap, het verbeteren van het ondernemerschap. En dat betekend heel veel zaken voor ondernemers, dat betekend dat hij moet erkennen en ook weten dat de consument overal en altijd wil kopen. Ga mee op internet, ben je bezig met een collectief verhaal ten aanzien van je herkenbaar maken op je collectieve website, hoe doe je dat 24/7 of niet, hoe doe je het op een goede manier met elkaar. Daar zou heel wat aan gewerkt moeten worden. Persoonlijke aandacht dat is steeds belangrijker, je zult ambiance moeten creëren, je moet eigenheid creëren in een winkelgebied. Ondernemers moeten dat in hun eigen winkel ook. En ze moeten het vooral veel meer samen doen, samen regelen, beleving moet gecreëerd worden. Tegenwoordig, ik weet niet of je dat kent, de term blurring, dat je horeca in combinatie met retail bij elkaar brengt en dat je daar wat mee doet. Dat zijn zaken die in de toekomst een consument gaan triggeren en als dat hier gaat gebeuren in dit centrum dan behoud je je regiofunctie. Gebeurd dat niet dan brokkelt ie af en dan gaat de consument vanuit de regio naar andere kernen toe. Beleving en een ondernemer moet zijn klant door en door kennen, dat zijn zaken die niet alleen wij kunnen enthousiasmeren en brengen maar ook MKB Noord heeft daar retail academie voor in het leven geroepen en die is ook bezig om te kijken, samen ook met de nieuwe winkelstraat om samen met ondernemers en pandeigenaren dit soort opgaven ook goed in te gaan vullen. Nou dan gaan we even naar de fysieke pijler. Het compacter maken van het centrumgebied. Dan ziet u dat we eigenlijk uitkomen bij een echte winkel achtje, en eigenlijk is het overdekte gedeelte passage, Europalaan en het rondje Menistenlaan, dat is de essentie van datgene waar het eigenlijk om gaat en de sterretjes dat staat voor trekkers en trekkers betekend dat daar een consument vaak start wel eindigt. En bronpunten van het winkelgebied, zichtlijnen die zitten daaromheen en bijvoorbeeld de supermarkten staan hier met een sterretje gepositioneerd, maar er zitten ook een aantal sub trekkers in. Nou wat betekend dat voor een centrum, dat betekend dat je niet alleen moet kijken naar datgene
    • 0:1 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Hofstra.
    • 0:2 E. Hofstra
      fractievoorzitter PvdA
      E. Hofstra
      Wat zijn de trekkers dan behalve de supermarkten.
    • 4:4 dhr. B. Broekhuis
      Nou in dit geval hebben we het bijvoorbeeld, je hebt het over supermarkten, maar we hebben het ook over een HEMA, we hebben het bijvoorbeeld over een Blokker, we hebben het over, we weten als je, kijk als je het hebt over winkelgebieden ???? dagelijks en niet dagelijks dan zijn de supermarkten by far de plaatsen waar op weekbasis de meeste consumenten komen. En dat is niet een klein beetje maar het is echt een factor 5 à 6 ten opzichte van andere winkels, grote winkels heb ik het dan over. Maar er zitten een aantal andere trekkers in in het winkelgebied die ook semi trekkend zijn, nou dan heb je het bijvoorbeeld over een Blokker, dan heb je het bijvoorbeeld ook over drogisterijen, daar zit een bepaalde traffic en een dagelijkse dynamiek in die ook veel consumenten over de drempel krijgen. Daaromheen zit het hele gebied van het meer modisch/recreatieve pakket en dat pakket in combinatie met die trekkers maakt een centrum sterk. En dus het is ook altijd goed om trekkers gespreid over het centrum te hebben zodat je ook looproutes krijgt van de een naar de ander. Nou en die looproutes die kun je ook weer gaan versterken, ik zal dat zometeen ook even laten zien, want bijvoorbeeld upgraden van de openbare ruimte, dit is natuurlijk als je dit ziet ja dit zou net zo goed op, plat gezegd, op een begraafplaats ergens kunnen. Hier gaat geen enkele dynamiek van uit. Het is wel mooi, het is fraai, maar het is geen centrum in het winkelgebied waar het om gaat. En als je naar dit soort beelden gaat toewerken dan krijg je toch meer beleving en sfeer in een winkelgebied of het nou zo moet of anders doet even niet ter zake maar het gaat om de beleving van waar gaan we naartoe. Zo’n doorsteek, ja eerlijk gezegd dit is eerder een pissteeg dan dat het echt een doorsteek is en als je dit ervan zou kunnen maken ja dan ben je dus wel zaken aan het doen die ertoe doen. Dan ben je iets aan het creëren waarbij je looproutes kunt versterken, ???? kunt versterken, parkeerterreinen kunt ontsluiten nou ja dit soort zaken dat zijn essentiële zaken voor ondernemers, dit ook , het ligt niet vol met winkels, bij 80-90% van de ondernemingen in dit centrum maar niet alleen hier maar in de hele regio dramatisch, als je dit zou brengen naar een licht niveau wat dit eruit laat knallen dan ben je bezig met je winkel en dan ben je ook bezig met een consument die je attractief kunt gaan bedienen. Dat zijn de spiegels die we moeten gaan voorhouden en die ondernemers zelf moeten gaan oppakken. Upgrade de openbare ruimte, terrassen proberen te maken of het nou zo moet of anders dit moet gaan gebeuren in het centrum. En uiteindelijk met als doel om de regiofunctie te versterken en Stadskanaal echt in deze hele regio gewoon goed te positioneren zowel voor de Groninger als voor de Drentse klanten, met niet alleen winkels in het centrum maar ook ondersteunende functies die de leefbaarheid en het totaal van het centrum natuurlijk helpen. Horeca is daar belangrijk bij, dienstverlening is daar belangrijk bij nou een gemeentehuis is daar natuurlijk ook belangrijk bij en uiteindelijk als je dit goed weet neer te zetten dan is je woongebied in de regio ook eigenlijk verzorgd. Want dat betekend dat je goed kunt shoppen in je eigen kern. Verbeteren van koopkracht door regionale marketing, probeer dat goed af te stemmen en probeer datgene wat je hebt en wat je uniek maakt ook goed neer te zetten in de regio. Promoot ook eens wat in Duitsland want op het moment dat je dat op een goede manier doet dan kan dat direct effect resulteren. Wij kwamen erachter afgelopen half jaar dat dat eigenlijk amper gebeurd en op het moment dat het gebeurd dat het op een manier gebeurd waarvan wij denken ja ondernemers daar moet je toch even een extra slagje geven want als je hier echt even in de beugel gaat om er iets van te maken dan maak je er wat van en heb je omzet te binnen, dan pak je omzet, sorry. En wees ook eens een keer trots op Stadskanaal, want wat wij horen, dat zult u waarschijnlijk ook horen, van ja ach het is het allemaal net niet en die teneur, die toonzetting die moet er gewoon af. Want wat u hebt de kwaliteit in het centrum die er in principe die er is die intrinsieke kwaliteit zeker als je het compacter maakt daar kun je echt trots op zijn. want het aanbod wat je hebt is goed, het parkeren is goed, je hebt een hele mooie plek in je regio, je hebt een aantal unieke ondernemers die een eigen product kunnen neerzetten, doe daar wat mee. En ja dat die grauwsluier die er soms overheen hangt die moet gewoon weg, maar die hangt niet alleen hier hoor, die hangt ook op andere plekken, maar hier hangt hij zeer zeker ook. Even nog kort naar de subsidie, we hebben een subsidie aangevraagd heb ik u gezegd voor 1 april en daarin
    • 0:4 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Kremer had een vraag maar u was zo snel.
    • 0:03 G. Kremer
      raadslid SP
      G. Kremer
      Ja ik vind het allemaal prachtig en leuk dat u dat allemaal doet, maar kijk als ik in Stadskanaal kom dan zie ik de meeste brillenwinkels in de rest van Nederland zie ik die ook staan ik zie de meeste winkels die ik in Stadskanaal zie zie ik ook in de rest van Nederland in het centrum staan, wat maakt nou Stadskanaal dan uniek met andere winkelcentra want als ik bijvoorbeeld naar Hardenberg ga, Zwolle of ik ga ergens anders heen ik kom ze allemaal tegen dus wat maakt mij dan uniek om naar Stadskanaal te gaan om daar te gaan winkelen, u kunt wel zeggen er moet diversiteit zijn maar ja dat is ook weer het moeilijke voor het ondernemen denk ik dan.
    • 1:16 dhr. B. Broekhuis
      Nee, dat klopt en je hebt de filialen en de grootwinkelbedrijven heb je gewoon nodig in je totaalpakket om uiteindelijk de consument te kunnen bedienen maar de eigen essentiële waarde van het centrum wat je gewoon hebt er zitten hier een aantal kledingzaken in er zitten hier een aantal hele grote ondernemingen die zie je elders dus niet en of die zie je op regionaal gebied en op het moment dat je dat gaat uitnutten en ik vind niet dat het een taak is die wij gewoon hebben, maar het is de taak van de ondernemers gezamenlijk om dat gewoon goed neer te zetten. In het pakket, het warenhuis wat Stadskanaal als totaal is dat moet je gaan verkopen en neerzetten. En natuurlijk heb je een Blokker en heb je die elders ook, natuurlijk. Maar als je hem niet hebt dan zou het niet goed zijn want dat betekend dat de consument het totaalpakket niet waardig vindt en niet goed ingevuld vindt. Er zijn hier voldoende interessante winkels te vinden die meerwaarde kunnen opleveren voor het totaalpakket van Stadskanaal. Maar ik daag uzelf ook uit van ga eens rondlopen met die bril, kijk er eens een keer naar en kom bijvoorbeeld over een maand eens terug hier met voorbeelden en want ik durf met zekerheid te zeggen als u goed oplet en ziet wat hier gebeurd in het centrum wat hier aan aanbod is en met name de grootte van het aanbod en de kwaliteit van het aanbod op sommige plekken nou dat is echt verassend interessant. Maar het wordt
    • 0:3 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Klinkhamer.
    • 0:13 T. Klinkhamer
      raadslid PvdA
      T. Klinkhamer
      U praat u zegt over een heel krachtig centrum, compact, sterk, kunt u ook aangeven wat voor effect dat heeft voor de ondernemers in de dorpen die ook bij de gemeente horen.
    • 1:12 dhr. B. Broekhuis
      Nou kijk u zei geloof ik van Musselkanaal ja als we dit gaan doen dan heeft dat consequenties voor Musselkanaal. Het zou zo moeten zijn dat ieder winkelgebied op zijn eigen niveau zich goed neerzet dat is de essentie van waar wij proberen in de hele regio vanuit te gaan. En Musselkanaal heeft een andere functie vanuit de verzorgingshiërarchie dan Stadskanaal. En dat betekend dat je zeker als je iets neerzet in Stadskanaal wat gewoon echt goed gaat draaien dan zou dat, let wel wat ik zeg, dan zou dat ten koste kunnen gaan van een onderneming in Musselkanaal, maar als je weet dat die onderneming ook in Musselkanaal geen bestaansrecht heeft of beter in Stadskanaal zou zitten kun je daar ook mee gaan praten. Als ie zegt ik wil daar blijven zitten en ik zit daar prima, er zitten er een aantal die zitten daar prima, laat ze alstublieft daar gewoon zitten want die hebben een eigen klantenkring opgebouwd, maar dat betekend wel op het moment dat dat bedrijf zegt van ik wil er mee stoppen en ik wil het gaan verkopen als onderneming dat de kans dat daar iets gaat gebeuren in de richting van een bedrijfsovername dat die vrij klein is en dat het dan vervolgens ophoudt. Dat betekend dus dat je voor Musselkanaal in dit geval een keuze moet maken van wat is de kern op dat moment, welke functie heeft ie en dat is een boodschappen+ functie naar mijn idee.
    • 0:30 T. Klinkhamer
      raadslid PvdA
      T. Klinkhamer
      Mijn vraag is dat er buiten Stadskanaal en Musselkanaal ook nog kleinere dorpen zijn die horen ook bij de gemeente, die hebben ook ondernemers, die hebben daar ook iets opgebouwd en die willen daar ook iets ook voor de gemeenschap betekenen. Mijn vraag is heeft u ook gekeken wat voor effect het voor die dorpen, voor die ondernemers uit die dorpen, die juist de leefbaarheid in die dorpen weer wat terug willen hebben en als je daar zo’n krachtig laten we zeggen project tegenoverzet nou dan denk ik dat het heel snel gebeurd is met deze ondernemers in die kleine dorpjes.
    • 0:07 dhr. B. Broekhuis
      De ondernemers in de kleine dorpen hebben het op dit moment al erg lastig en dat zal alleen nog gaan toenemen en dat ben ik met u eens, dat klopt, alleen een aantal dingen kun je in die autonome processen kun je niet meer keren. Er is een grens van datgene wat op een bepaalde plek wel en wat op een bepaalde plek niet kan. Als je het hebt over in de toekomst nieuwe vestigingen van de bestaande branchering modisch, recreatief in dat soort kleinere dorpen onhaalbaar. Daar wordt ook geen enkele financiering meer op verstrekt momenteel, echt er gaat direct een streep door vanaf de bank of je moet het helemaal zelf kunnen financieren. Dus dat houdt gewoon in dat je ook daar keuzes moet maken want als je die keuzes niet maakt voor dit project dan maak je ze ook niet voor dat andere project en dan doen je dus eigenlijk helemaal niks. En dat is het slechtste wat je kunt doen, geen keuzes maken betekend dat je eigenlijk alles onderuit laat gaan. De ondernemers in de kleine dorpen hebben het op dit moment al erg lastig en dat zal alleen nog gaan toenemen en dat ben ik met u eens, dat klopt, alleen een aantal dingen kun je in die autonome processen kun je niet meer keren. Er is een grens van datgene wat op een bepaalde plek wel en wat op een bepaalde plek niet kan. Als je het hebt over in de toekomst nieuwe vestigingen van de bestaande branchering modisch, recreatief in dat soort kleinere dorpen onhaalbaar. Daar wordt ook geen enkele financiering meer op verstrekt momenteel, echt er gaat direct een streep door vanaf de bank of je moet het helemaal zelf kunnen financieren. Dus dat houdt gewoon in dat je ook daar keuzes moet maken want als je die keuzes niet maakt voor dit project dan maak je ze ook niet voor dat andere project en dan doen je dus eigenlijk helemaal niks. En dat is het slechtste wat je kunt doen, geen keuzes maken betekend dat je eigenlijk alles onderuit laat gaan.
    • 0:6 T. Klinkhamer
      raadslid PvdA
      T. Klinkhamer
      U heeft mij geïnformeerd maar goed wij, ik denk dat wij wel van mening verschillen daarin.
    • 0:2 dhr. B. Broekhuis
      dat mag
    • 0:2 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      gaat u verder
    • 0:16 B. Meertens
      fractievoorzitter GBS
      B. Meertens
      Voorzitter nog even een praktisch vraagje. Deze sheet staat bijvoorbeeld niet op de presentatie die wij op onze i-pad hebben, ik zou de griffie willen vragen of we dan toch nog wel de meest, jawel, nou niet bij die van mij, nee, nee, dus als we dan wel de juiste versie op de i-pad kunnen krijgen.
    • 0:1 K. Willems
      griffier
      K. Willems
      ik ga er achteraan
    • 0:1 B. Meertens
      fractievoorzitter GBS
      B. Meertens
      dank u
    • 0:4 E. Bieze
      fractievoorzitter GBS
      E. Bieze
      Voorzitter mag ik nog een vraag stellen?
    • 0:2 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      ja
    • 0:7 E. Bieze
      fractievoorzitter GBS
      E. Bieze
      U zei net private partijen staan achter dit plan, staan die private partijen ook achter die 8 miljoen investeren.
    • 0:34 dhr. B. Broekhuis
      We hebben geen handtekening voor 8 miljoen, maar we hebben wel intenties dat ze bereid zijn om mee te gaan en dat betekend dat, als wij bijvoorbeeld kijken wat er in Winschoten is gebeurd met betrekking tot een investering publiekgeld in relatie tot privaatgeld dan zullen dit soort getallen inderdaad in beeld gaan komen. als wij kijken, in Appingedam doen wij eenzelfde soort oefening in Delfzijl ook, als wij dat soort investeringen impulsen proberen te genereren vanuit publiekgeld en je koppelt dat op een slimme manier aan ook randvoorwaarden dat private partijen mee moeten, want anders komt dat publieke geld niet eens in beeld, dan krijg je dit soort verhoudingen die er inderdaad op deze manier uit gaan zien, ja.
    • 0:3 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Mevrouw Kroom.
    • 0:11 M. Kroom
      raadslid PvdA
      M. Kroom
      Ik wil heel graag weten hoe u gedacht heeft over het spoor en de spoorverbinding in Stadskanaal, is dat in uw plan meegenomen. De stationslocatie ??????
    • 0:6 dhr. B. Broekhuis
      Nee de stationslocatie hebben wij moet ik eerlijk zeggen dat zit niet in dit plan, tenminste niet voor wat betreft de ruimtelijke economische structuur van het centrum, nee.
    • 0:7 M. Kroom
      raadslid PvdA
      M. Kroom
      Zou het kunnen bedenken dat uw plan anders zou worden wanneer zo'n station er zou zijn?
    • 0:38 dhr. B. Broekhuis
      Nou laat ik duidelijk zijn het is niet mijn plan, het is niet het plan van het bureau, maar het is het plan van ondernemers, vastgoedeigenaren en alle mensen die hier aan samengewerkt hebben, het zou zo kunnen zijn alleen u moet zich heel goed beseffen dat datgene wat je op dit moment doet doe je vanuit een situatie vanuit vastgoed en vanuit een structuur die er op dit moment is, op het moment dat je iets nieuws gaat creëren moet je heel sterk zijn en moet je een hele duidelijke eigen kracht kunnen ontwikkelingen om op een andere plek iets te kunnen doen, dus de kans dat er elders iets zou kunnen gaan gebeuren wat een bestaansbasis heeft waar een ondernemer ook kan gaan draaien en wat goed is voor het totaal van het centrum die acht ik wel heel erg klein. Ik sluit het niet uit, maar ik acht het wel heel erg klein.
    • 0:3 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Gaat u verder.
    • 0:41 dhr. B. Broekhuis
      Nou met betrekking tot de subsidie, nou u ziet hier dat wij op dit moment inschatten dat de totale kosten ongeveer een 15 miljoen zullen gaan bedragen, wij verwachten inderdaad dat ongeveer een 8 miljoen uit de private markten zou moeten komen, dat de gemeente in dit geval een bijdrage naar rato van een 4,2 miljoen dan zou moeten gaan investeren en de provincie in dit geval een 2,8 miljoen. Nou ja dit is dus allemaal onder voorbehoud van datgene wat u allemaal nog gaat bediscussiëren de komende periode. En dat heeft ook te maken met de keuzes die nog gemaakt moeten worden op het provinciehuis want ook daarin zal de komende periode nog wel even duidelijk moeten worden van welke keuzes uiteindelijk gemaakt worden ten aanzien van financiële bronnen.
    • 0:1 E. Hofstra
      fractievoorzitter PvdA
      E. Hofstra
      Voorzitter mag ik een vraag stellen over de vorige sheet?
    • 0:2 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Hofstra.
    • 0:9 E. Hofstra
      fractievoorzitter PvdA
      E. Hofstra
      Hoe ziet dit plaatje eruit voor de andere kernen; Veendam, Winschoten, Hoogezand. Is daar bijvoorbeeld de rato van de provincie veel hoger.
    • 0:46 dhr. B. Broekhuis
      Op dit moment in deze fase niet, u doelt waarschijnlijk denk ik op Winschoten die in de vorige fase door het vorige college een bepaald bedrag heeft toegezegd gekregen voor de aanpak van het centrum. Het nieuwe college van GS heeft daar een andere keuze in gemaakt van hoe zij denken om te moeten gaan met de hele leefbaarheid van centra en heeft op dit moment de keuze nog niet gemaakt van hoe ze het willen gaan doen. Ambtelijk hebben wij wel met de provincie en ook met de andere gemeenten een in principe overeenstemming over de wijze van hoe je dit gezamenlijk zou kunnen doen en ook in afstemming zou kunnen doen. en dat betekent dat in dit geval zoals wij het hebben voorgerekend en ook hebben geadviseerd dat de provinciale bijdrage naar Stadskanaal, gezien ook de grootte van de opgave die hier het grootst is ook het hoogst zou moeten zijn, dat is het voorstel zoals wij het hebben gedaan.
    • 0:2 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Maarsingh.
    • 0:10 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      Voorzitter de ??????? die ik ontvangen heb; maximale bijdrage provincie 40% en ik dacht 40 x 15 miljoen is 6 miljoen. En u schrijft op 2,8 miljoen.
    • 0:5 dhr. B. Broekhuis
      Ik zal even deze erbij pakken want daar was ik net aangekomen en dan kan ik het u uitleggen.
    • 0:2 G. Kremer
      raadslid SP
      G. Kremer
      Voorzitter ik had nog een vraag nog over die vorige sheet nog.
    • 0:1 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Kremer.
    • 0:01 G. Kremer
      raadslid SP
      G. Kremer
      Op die vorige sheet wordt een bedrag genoemd van 2,4 miljoen van de gemeente, sorry 4,2 miljoen van de gemeente, als ik het stuk van Dagblad van het Noorden lees waar de heer Gelling wordt gevraagd staat een bedrag van 3 miljoen er zit een verschil in van 1,2 nou weet ik niet wat ik moet geloven maar
    • 0:02 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      niet de krant
    • 0:19 P. Gelling
      Wethouder (GBS)
      P. Gelling
      Ik weet gelukkig wat ik tegen de journalist heb gezegd is dat wij een bedrag vragen waartoe wij besloten hebben, en dat is wat ik nadrukkelijk gemeld heb, is voor het doen van een subsidie verzoek aan de provincie voor een bijdrage van hen van bijna 3 miljoen euro. En dat is wat ik genoemd heb.
    • 0:8 dhr. B. Broekhuis
      En let wel dit is dus alleen een aanvraag m.b.t. leefbaarheidsmiddelen en er zijn ook andere middelen daar kom ik zo meteen even op terug, maar
    • 0:1 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Mevrouw Zeegers.
    • 0:9 E. Zeegers-Koomen
      raadslid SP
      E. Zeegers-Koomen
      In wat voor tijdsbestek praten we nu. Is dat een investering die zeg maar in de komende twee jaar of is dat een langere periode.
    • 1:37 dhr. B. Broekhuis
      Nou dat hangt dus af van de maatregelen die je gaat toepassen. kijk er zijn een aantal maatregelen die je nu kunt gaan oppakken en waar je een investering kunt doen die je ook op langere termijn kunt afschrijven, dat kan. Maar er zitten een aantal opgaven bij die ook nu in een keer opgepakt moeten worden en waarbij je de volle financiering op voorhand moet gaan pakken. Nou zover zijn we nog niet, maar dat is ook de keuze die we zelf maken en de vertaalslag daarvan. Maar er zijn, en daar moet je dus ook financieel strategisch slim over na denken, wat is mogelijk wat is haalbaar en op welk moment zet je een bepaald middel in om zo’n maximaal mogelijk rendement ook van subsidie te kunnen halen en ja hoe ga je met je eigen geld om. Kun je geld met geld maken dat is eigenlijk ja de opgave, krijg je dat voor elkaar. Ik wilde even met u kijken naar de huidige situatie van provinciaal leefbaarheidsfonds. De kaders van het uitvoeringsprogramma die zijn inmiddels vastgesteld voor de periode 2016-2020 door de Provinciale Staten. Er is voor gebiedsgerichte projecten 14 miljoen beschikbaar waarvan maximaal 3 miljoen per project, er zullen minimaal twee andere partijen dan ook mee moeten financieren, die moeten meegaan in dit hele totale planproces. En de maximale bijdrage van de provincie op het totaal is 40%. Men is hier dus nu nog over aan het stoeien, deze week zijn er ook rond de tafel gesprekken om te kijken van nou hoe gaan we dit nou echt precies doen, wordt het een ?????? of wordt het op een andere manier weggezet. Wij zitten daar met elkaar gewoon bovenop om te kijken van wat betekend dat ook voor datgene wat we hier zouden willen en wat voor effecten zou dat kunnen hebben ten aanzien van bijdragen die je zou kunnen krijgen. Vanuit eigen geld, van de privaatgeld. Als je meer zou kunnen krijgen ja dan moet je natuurlijk gaan bijschakelen en kijken van hoe zet je dat dan in.
    • 0:0 T. Klinkhamer
      raadslid PvdA
      T. Klinkhamer
      voorzitter
    • 0:1 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Klinkhamer.
    • 0:3 T. Klinkhamer
      raadslid PvdA
      T. Klinkhamer
      Kunt u als iets aangeven wat de stand van zaken momenteel hierover is in dat hele proces?
    • 1:12 dhr. B. Broekhuis
      Nee het spijt me ik had dat heel graag gewild, maar er vinden deze week ambtelijke gesprekken plaats en die ambtelijke gesprekken daaruit zal de provincie weer gaan distilleren ambtelijk en ??????????? bestuurlijk hoe men denkt om te moeten gaan met deze regeling. En deze week en ik geloof volgende week ook nog een aantal gesprekken en dan hoop ik wij hebben volgende week ambtelijk overleg met de provincie om te kijken van waar staan jullie nu en wat doe je daarmee, dus in die zin houden we de vinger echt niet aan pols maar zo’n beetje in de pols. We willen weten wat er gebeurd. Nou andere financiën zijn natuurlijk ook denkbaar om die in te zetten voor de opgave van het centrum, de Bizz voor het centrum natuurlijk en mogelijk MKB fonds wat ook in oprichting is. bijvoorbeeld een fonds als Leader, andere fondsen en natuurlijk diverse private investeringen wat ik u al zei de totale financiering zal uit deze bronnen kunnen en moeten komen. En ja uiteindelijk wordt u daar zeker nog twee keer over geïnformeerd in mei in een raadscommissie opiniërend en in de richting van juni zal het dan met alle waarschijnlijkheid besluitvormend zijn. En ik denk dat u nou ook weer alle tijd krijgt om de wethouder hier te ondervragen op alle punten die nu langs gekomen zijn. Dit was mijn laatste sheet, maar er komt nog een vraag volgens mij
    • 0:0 G. Boels
      raadslid CDA
      G. Boels
      voorzitter
    • 0:1 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      meneer Boels
    • 0:10 G. Boels
      raadslid CDA
      G. Boels
      Ja we gingen net allemaal naar de getallen en zo en toen dacht ik ja over getallen gesproken, in dit centrum werken al onze inwoners er zijn heel veel maar weet u hoeveel mensen werken eigenlijk in het centrum.
    • 0:19 dhr. B. Broekhuis
      Ik weet het niet uit mijn hoofd nu, het zijn er heel veel in de zin van als je kijkt naar denk ik maar dat is een inschatting van mijn kant nu waar de meeste mensen werken in het centrum van Stadskanaal en je zou de MKB en het centrum optellen alles bij elkaar dan zou het wel eens de grootste werkgever van de hele gemeente kunnen zijn.
    • 0:15 G. Boels
      raadslid CDA
      G. Boels
      Ja nou dat is volgens mij ook zo want ik schrok we hebben het er heel vaak over gehad over dit centrum ja er is leegstand en als we dan sheet 10 zien, ik schrok daar persoonlijk erg van al die rode vlekken en dat is dus zijn rode vlekken in de grootste werkgever van onze gemeente, ik ben er erg van geschrokken
    • 0:3 dhr. B. Broekhuis
      En het is niet alleen dat hoor want ik kan u zeggen van er is meer in de stille verkoop dan dit.
    • 0:12 G. Boels
      raadslid CDA
      G. Boels
      Ja, nee, dat is dus in die zin ja dan is het wel goed dat u dit zo zegt dat het gewoon vijf voor twaalf is voor dit centrum en dat we echt iets moeten en als we dan niks doen dan hebben we straks een hele goeie plek voor bijvoorbeeld een grasdrogerij of zo
    • 0:17 dhr. B. Broekhuis
      Nou het is echt zonder meer waar, en dat is echt klip en klaar, dat als er geen keuzes gemaakt worden dan worden er keuzes voor u gemaakt. En dat betekend dat een consument die kiest dan voor een ander winkelgebied en dat betekend dat de bestaanszekerheid van een ondernemer in het centrum af gaat nemen en dat langzaamaan de leefbaarheid in het centrum onderuit gaat.
    • 0:03 G. Boels
      raadslid CDA
      G. Boels
      En hebben onze inwoners geen werk meer. Ik dank u voor deze goeie presentatie.
    • 0:13 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Ja, dank u wel voor de presentatie. Ik stel voor dat we even vijf minuten schorsen voor de volgende presentatie op te starten. Er wordt wat gevraagd van uw uithoudingsvermogen vanavond.
    • 0:3 schorsing
  • 5 Omgevingsplannen
    • 05. Omgevingsplannen (862,69 KB)
    • 2:0 P. Gelling
      Wethouder (GBS)
      P. Gelling
      Voor uw uithoudingsvermogen en uw doorzettingsvermogen ook nu staat er een informerende presentatie op stapel. Een presentatie met betrekking tot de omgevingsplan. Aanleiding daarvoor is is dat we eens in de tien jaar de bestemmingsplannen moeten actualiseren en de huidige zijn door u als raad vastgesteld vanaf 2007 en dat betekend dat vanaf 2017 het weer moet worden herzien. Met de actualiseringsronde gaan we de komende periode de huidige bestemmingsplannen opnieuw tegen het licht houden waarbij we ons een aantal vragen willen stellen. Namelijk; kunnen we overtollige regelgeving kunnen we dat wegnemen en bestemmingsregelingen versimpelen dan wel verduidelijken of kunnen wij met de nieuwe regelgeving nieuwe initiatieven ook beter faciliteren. Ervoor kunnen zorgen dat een bestemmingsplan niet meer als hindernis wordt beschouwd. We gaan het de komende periode ook over inhoud hebben. En aan de ene kant ogenschijnlijk iets heel droogs, maar ik heb de presentatie al mogen zien en ik wil u wel meegeven gedurende de presentatie wordt u denk ik duidelijk dat het heel veel omvat en dat het ook een heel eigen dynamiek neemt. we willen u als raad daar ook op voorhand in meenemen, dit is een informerende, ook hier zal nog een opiniërende raadsvergadering over plaatsvinden alvorens er uiteindelijk tot besluitvorming wordt overgegaan. Voor wat betreft de inhoud kunt u denken aan bouwmogelijkheden, kunt u denken aan duurzaamheid, voorzieningen, woonbeleid, winkelcentra bijvoorbeeld maar er liggen ook een aantal thema’s binnen de portefeuille van mijn buurvrouw, collega Brongers, misschien kun je een voorzet geven?
    • 0:37 G. Brongers-Roffel
      Wethouder (CDA)
      G. Brongers-Roffel
      Ik zal een poging ondernemen. De wet milieubeheer valt ook binnen de nieuwe omgevingswet en als wij het hebben over bouwmogelijkheden enzovoort, het faciliteren van nieuwe initiatieven dan hebben we het ook over het beleid voor de agrarische sector, de ontwikkeling van de recreatieve sector, natuur- landschapsbeleid bijvoorbeeld maar ook de regelgeving voor cultureel erfgoed zijn onderwerpen waar we binnen dit item in deze nieuwe wet mee aan de slag kunnen.
    • 1:40 P. Gelling
      Wethouder (GBS)
      P. Gelling
      Dank u voor het een-tweetje. Uiteindelijk willen we met de actualiseringsronde ook vooruitkijken naar een landelijke wetswijziging, de wet RO, ruimtelijke ordening, en een hele andere of een hele reeks andere wetten zoals de wet milieubeheer die worden namelijk allemaal vervangen door de omgevingswet. Onlangs, 22 maart, heeft de Kamer, de 1e Kamer, met een ruime meerderheid ingestemd met de nieuwe omgevingswet. Gevolg daarvan is dat de term “bestemmingsplan” komt te verdwijnen, wij gaan er namelijk als gemeente een omgevingsplan opstellen. En in dat kader hebben wij ons als gemeente aangemeld bij het ministerie van I&M, infrastructuur en milieu, om te fungeren in een pilot, als pilot project, en dat maakt dat wij vroegtijdig op de hoogte blijven van alle ontwikkelingen maar ook dat wij vooruit kunnen lopen op die omgevingswet. En met deze status als pilotproject kunnen wij als eerste gemeente van de provincie Groningen een omgevingsplan gaan opstellen. Dat opstellen daarin laten wij ondersteunen want het heeft een hele eigen wetenschap zou ik haast zeggen en daarin krijgen wij ondersteuning van bureau Rho, zij zijn daarin gespecialiseerd en zij zullen ons de komende periode ook gaan begeleiden bij het voorbereiden van en het opstellen van het plan. De presentatie van nu zal ook door hen verzorgt worden en in dit geval door Joske Poelstra. Joske ook dank je wel voor je uithoudingsvermogen en ik geef graag aan jou het woord als de voorzitter dat toestaat.
    • 0:7 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Ik vind het prima. Bedankt en dan geef ik nu het woord aan mevrouw Poelstra.
    • 5:29 mevr. J. Poelstra
      Bedankt voorzitter, wethouder. Nou ik werd al even geïntroduceerd, ik ben Joske Poelstra werkzaam bij Rho adviseurs, het is een Fries bureau ik woon zelf wel in Groningen, in Leek welteverstaan, misschien dat u de voorganger van ons bureau nog kent, dat is bureau Vijn. Jaren geleden heeft bureau Vijn hier al bestemmingsplannen gemaakt dus wellicht dat u op die manier nog bekend bent met ons bureau. Ik ga u graag iets vertellen over het omgevingsplan, nou de wethouder heeft al een hele goede inleiding gegeven en heeft al duidelijk gemaakt waar jullie als gemeente voor staan en wat denk ik heel belangrijk is, we zijn eigenlijk nog maar net begonnen, we hebben een gemeentelijke projectgroep, we hebben ook het college geïnformeerd en de volgende stap is direct al dat we uw raad gaan informeren dus dat benadrukt ook wel het proces, het is niet een standaard bestemmingsplan nou ja wat aan het eind van de rit wordt vastgesteld, nee we gaan toe naar een omgevingsplan. Het is breder dan een bestemmingsplan, dat zal ik u zo uitleggen en we willen u dus ook vanaf het vroegste moment daarover al goed informeren en u straks ook na ja in delen van het proces, delen van het project ook gewoon laten vaststellen, maar daar zal ik u straks even iets over vertellen. Even kijken, ja. Nou zal ik kort even ingaan op de omgevingswet, wat betekend dat nu precies voor gemeenten in Nederland, wat betekend dat voor het omgevingsplan, wat jullie als gemeente al mogen vaststellen straks aan het einde van de rit. Nou even specifiek over het project, wat betekend het allemaal voor de gemeente, hoe wordt het opgepakt, hoe wordt het ook met de buitenwacht gedeeld en hoe wordt daar ook informatie opgehaald, natuurlijk ook heel belangrijk. Even kort ingaan op het plan van aanpak, hoe gaan we de komende zeg maar twee jaar bezig met dit project om daar uiteindelijk tot een omgevingsplan, wat uiteindelijk wordt vastgesteld door uw raad, te komen. En even alvast een voorproefje in de uitwerking in de nota van uitgangspunten die vooruitlopend op dat omgevingsplan wordt opgesteld en ook door uw raad wordt vastgesteld. De omgevingswet, de wethouder gaf het al even aan, er is een hele grote wetgevingsoperatie gaande in Nederland, de zogenaamde Omgevingswet is al door de Tweede en nu dus ook de Eerste Kamer, dus het is al best wel een eindje op weg, het betekend dat heel veel wetten op het gebied van de fysieke leefomgeving dat die worden geïntegreerd tot één nieuwe wet; de Omgevingswet. Daarnaast is er nog een hele hoop aan Vb’s, zogenaamde algemene maatregelen van bestuur, ongeveer honderd. Die worden allemaal ook samengebracht daar heb je uiteindelijk straks één Omgevingswet en vier van dat soort besluiten die daar nog naast gaan bestaan. Nou dat bestrijkt het hele ja de hele fysieke leefomgeving en dat begrip is dus ook breder dan de ruimtelijke ordening, de goede ruimtelijke ordening, op basis waarvan een bestemmingsplan wordt vastgesteld. Het idee van de omgevingswet is om meer ruimte te bieden voor lokaal beleid, altijd hè zullen, de verantwoordelijkheid wordt zo laag mogelijk in de structuur gelegd van Nederland dus dat betekend ook zoveel mogelijk bij de gemeente, gemeente heeft het primaat die Omgevingswet deelt dus ook een belangrijke rol voor de gemeente bij het vaststellen van het omgevingsplan waar al die aspecten van de fysieke leefomgeving samenkomen. Die fysieke leefomgeving dat is dus het kernbegrip en dat betekend dus ook dat het omgevingsplan straks ook veel meer omvat dan nu het bestemmingsplan. Het idee is dat straks per gemeente één omgevingsplan wordt vastgesteld. Nou er zijn ook in Stadskanaal verschillende bestemmingsplannen, u hebt zelfs een beheersvorming vastgesteld voor het bedrijvenpark, dus er zijn meerdere bestemmingsplannen, de bedoeling is om daar gewoon straks één omgevingsplan te maken, dat is ook het idee van de omgevingswet; één omgevingsplan voor het gehele gemeentelijke grondgebied en alle regels voor die fysieke leefomgeving die gaan dan ook bij elkaar komen in dat omgevingsplan. Nu in het bestemmingsplan mogen alleen regels worden opgenomen voor de ruimtelijke ordening, dus dat betekend bijvoorbeeld aspecten als Welstand maar ook over monumenten, daar is een aparte verordening voor, kappen is een aparte verordening voor, ligplaatsen, evenementen, alle dingen bijvoorbeeld wat in de algemene plaatselijke verordening staat, je hebt heel veel instrumenten naast elkaar, betekend dus ook voor de burgers veel verschillende regels en veel verschillende instrumenten, de bedoeling en ook de meerwaarde van dat omgevingsplan straks is is dat al die regels bij elkaar worden gebracht zodat ook voor de burger één pakket aan regels is. Betekend niet dat al dat bijvoorbeeld recent vastgestelde beleid of regelgeving ook perse moet worden opgenomen, dat is een keuze. Ik noem maar de welstandsnota die u natuurlijk nog heel recentelijk hebt vastgesteld eind vorig jaar, het blijft mogelijk om dat gewoon naast het omgevingsplan te houden maar het is een keuze. Dus dat is ook iets waar de komende tijd ook keuzes moet worden gemaakt hoe gaan we om met al die nou ja die lokale regelgeving gaan we dat inderdaad opnemen in het omgevingsplan of laten we dat misschien apart, dat is ook iets waar we de komende tijd ook graag met u over in gesprek gaan.
    • 0:2 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      Voorzitter mag ik even een vraag stellen.
    • 0:1 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Maarsingh.
    • 0:33 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      Ik las, waarvoor dank, op basis van de vraag van onze fractie de vorige keer hoe zit dat eigenlijk met onze zienswijze ten aanzien van het concept omgevingsplan van Groningen en dus dat was een heel belangrijk stuk en een goeie reactie van het college mijns inziens, maar betekend het dat wij bijvoorbeeld laat ik een voorbeeld noemen ook zelf nu de keuze kunnen maken welke gebouwen beschermd moeten worden en zijn wij dan niet meer afhankelijk van provinciaal beleid.
    • 1:6 mevr. J. Poelstra
      Ik had er heel graag ja op gezegd, maar ik weet ook dat uiteindelijk de provincie die is nog steeds voor een bepaald aantal onderwerpen waarvan ze zelf mogen bepalen welke onderwerpen dat zijn mag de provincie nog steeds regels stellen dat is ook straks onder de omgevingswet nog het geval en nu jullie als gemeenten met die pilot bezig zijn is ook het huidige de huidige omgevingsverordening en straks ook het nieuwe omgevingsverordening van de provincie uiteraard nog wel geldend dus daar moet ook zo’n omgevingsplan aan voldoen, maar het traject waar jullie nu als gemeente mee bezig zijn, met een geheel vernieuwend instrument vooruitlopend op nieuwe wet- en regelgeving is het ook de bedoeling vanuit ook vanuit het college en de projectgroep vanuit ambtelijke projectgroep om ook vroegtijdig in gesprek te gaan met de provincie om te kijken of die ook open staan voor nou ja hoe kunnen zij ook alvast dingen loslaten en vooruitlopen op de omgevingswet. Dus ik kan nu helaas nog niet ja zeggen, maar we hopen wel dat de provincie daar ook in mee wil denken, dus dat is even
    • 0:08 A. Maarsingh
      raadslid CDA
      A. Maarsingh
      Om het dan maar kort te zeggen, dat kan ik meestal niet, maar wij bepalen dus zelf straks wat beeldbepalend is en dat wordt niet vanuit het provinciehuis bepaald?
    • 0:27 mevr. J. Poelstra
      Nou dat hangt ervan af, bij de omgevingswet gaat wel uit van een iets terughoudender rol van provincies, dus als de provincie dat goed gaat oppakken zal ze ook iets terughoudender in regelgeving gaan worden maar op het moment dat inderdaad nog steeds vanuit de provincie een regeling wordt gevraagd voor die beeldbepalende panden ja dan ben je daar in principe als gemeente wel aan gebonden, maar hoe dat precies vorm gaat krijgen ja dat is ook nog afwachten hoe dat in de toekomst gaat gebeuren.
    • 0:12 P. Gelling
      Wethouder (GBS)
      P. Gelling
      Voorzitter, ter aanvulling, dat is wel het voordeel dat wij nu als pilotproject hier mee bezig zijn waardoor we ook aan de voorkant daar waar mogelijk proberen enige sturing mee te geven aan de opstelling van de provincie.
    • 1:45 mevr. J. Poelstra
      De wethouder gaf het al aan hè, jullie gemeente heeft zich aangemeld bij het ministerie van I&M, jullie zijn een pilotproject jullie zijn ook de eerste gemeente in Groningen die hiermee aan de slag gaan ondertussen heeft ook de gemeente Appingedam zich aangemeld voor een aardbevingsbestendig omgevingsplan, hoe dat verder gaat lopen daar loopt nu in ieder geval nog niet een project dus wellicht in de nabije toekomst, maar op dit moment zijn jullie de eerste Groningse gemeente dat was ook al heel, bij de aanmelding voor het project was dat ook al bijna genoeg om meegenomen te kunnen worden dus ook zo jullie hebben op landelijk niveau dus een voorbeeld functie maar ook zeker op provinciaal niveau nou dat is denk ik ook wel iets om trots op te mogen zijn. Ik noemde het net al even, die verbreedde reikwijdte ten opzichte van het bestemmingsplan zit dus met name op al die regels uit die lokale verordeningen dus een heel belangrijk punt hierbij is ook hoe gaan jullie om met al die regels willen jullie dat meenemen of niet nou daar komen we in een later stadium uiteraard ook op terug. Daarnaast is het natuurlijk ook van belang dat ander beleid wat, nou jullie hebben vanavond natuurlijk al iets gehoord over centrumvisie het is niet de bedoeling dat we in het kader van het omgevingsplan dat soort discussies weer over gaan doen, in tijd zal dat mekaar ook volgen pas als er een vastgestelde centrumvisie is dan wordt de vertaling daarvan in het ruimtelijk beleid komt dan terecht in het omgevingsplan, maar die discussie wordt in ieder geval niet opnieuw gedaan, daarnaast geldt natuurlijk ook de woonvisie, dat is ook natuurlijk een belangrijke punt ook vanwege de problematiek met betrekking tot de krimp, dat soort dingen worden in die kaders dus al uitgekristalliseerd maar later in zo’n omgevingsplan verwerkt.
    • 0:1 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Gelling.
    • 0:12 P. Gelling
      raadslid CDA
      P. Gelling
      Het ja tenzij, wat bedoelt u daarmee dat bijvoorbeeld goeie plannen die een gemeente voorstelt dan naar voren kunnen komen ten opzichte van de tegenhoudendheid van een provincie of hoe moet ik dat zien.
    • 0:24 mevr. J. Poelstra
      Nou ja het laat in ieder geval zien wat de houding van de gemeente is dus de rode lopers uit en nou ja de inwoners en de ondernemers aan zet daar komt het eigenlijk op neer, maar wel ruimte voor maatwerk dus het betekend niet zo dat alles maar kan maar als er een goed verhaal ligt met een goede onderbouwing passend binnen de kaders van het omgevingsplan dat het dan uitgangspunt is dat een ontwikkeling dan zou passen.
    • 0:11 P. Gelling
      raadslid CDA
      P. Gelling
      Maar stel een dorp bijvoorbeeld, misschien ga ik er nu te diep op in hoor, maar stel een dorpje een klein dorp buiten het kerngebied die zou nog wat willen bouwen en dat staat nu op slot dan zou daar bijvoorbeeld nu door dit nieuwe plan wat ruimte ontstaan.
    • 0:59 mevr. J. Poelstra
      Dat durf ik op dit moment nog niet te zeggen, dat hangt helemaal vanaf de kaders die uiteindelijk ook door uzelf worden vastgesteld dus dat is voor het vervolg, ja. Los van het omgevingsplan het is natuurlijk nieuw dus ook voor de gemeentelijke organisatie is het nieuw ook voor de burger is het nieuw, nou hier een paar termen nog dat we dit ook echt moeten zien als een kans het is een nieuw instrument jullie mogen vooruitlopen op de wet- en regelgeving, jullie mogen experimenteren alvast met die omgevingswet dus ja het is ook leuk om daar gewoon mee te experimenteren de kans te benutten en ook is het ja het heeft ook zeker gevolgen voor de gemeentelijke organisatie van het begin af aan is daar ook de gemeente secretaris en uiteraard ook het bestuur bij betrokken om ook te kijken van ja hoe gaan we al die afdelingen bij mekaar brengen nu is het natuurlijk een kleine gemeente maar ja dingen zijn nog steeds apart geregeld dus daar
    • 0:2 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Mevrouw Wanders
    • 0:8 T. Wanders
      raadslid SP
      T. Wanders
      Ja, dank u voorzitter. Ik zie hier staan; minder vergunningverlening, meer toezicht en handhaving. Wat verstaat u daaronder?
    • 2:0 mevr. J. Poelstra
      Nou een belangrijk uitgangspunt van de gemeente is om toe te gaan naar D-regulering, dus minder regels voor de inwoners en de ondernemers. Dus dat zou kunnen betekenen; meer dingen toestaan bij recht waardoor er minder vergunningen nodig zijn en het vooruitlopen op die omgevingswet betekend ook dat je in je omgevingsplan gebruik kunt maken van het instrument “melding” dus in plaats van een vergunning kun je dan een zachtere een zachter toetsingsinstrument of in dit geval dus de melding wat ook vaak al bij de verordeningen wordt toegepast dus je mag wel je kan ook meer los laten dat is in ieder geval belangrijk ook voor het college echt die D-regulering om dat ook in dat omgevingsplan terug te brengen. Ja wat zijn dan de gevolgen voor de organisatie, het is een andere manier van werken de schotten binnen de afdelingen die moeten ook naar beneden want de reikwijdte van het omgevingsplan is nu eenmaal breder dan het bestemmingsplan dus ook mensen die nu bijvoorbeeld werken met vergunningen op het gebied van evenementen en horeca vergunningen dat soort dingen alles wat straks bij dat omgevingsplan hoort dat komt ook allemaal terecht in één omgevingsplan. Dus dat betekend ook dat je nou ja dat je binnen de gemeente wellicht ook anders moet gaan werken. Wat natuurlijk ook van belang is, het kwam net al even aan de orde, is ook die rol van de provincie, dus ja wellicht heeft het ook gevolgen voor de provincie zodat die ook op een andere manier gaat denken en ook alvast gaat voorsorteren op de omgevingswet en nou het idee ja echt dat jaar terzijde betekend gewoon meer ruimte voor initiatieven en ja soms misschien ook dingen durven loslaten en uiteindelijk ja dat omgevingsplan dat komt er wel dat maken we met zijn allen wel maar het betekend ook die cultuur en die houding om straks te werken in de geest van de omgevingswet en meer los te laten ja dat zal nog wel, zal wellicht wel wat tijd kosten maar daar heeft de gemeente Stadskanaal ook de gelegenheid om daar goed mee bezig te gaan al lopende dit project.
    • 0:1 E. Hofstra
      fractievoorzitter PvdA
      E. Hofstra
      voorzitter
    • 0:3 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Hofstra.
    • 0:13 E. Hofstra
      fractievoorzitter PvdA
      E. Hofstra
      Dank u wel voorzitter. Heeft dit ook nog effect vooral bijvoorbeeld minder vergunning verlening meer toezicht handhaving op onze relatie met de ODG, vooral omdat wij de eerste gemeente zijn in Groningen die dit gaan doen.
    • 0:43 mevr. J. Poelstra
      Nou die rol die relatie is dus zeker, wij hebben hier intern is er ook al een ambtelijke bijeenkomst geweest waar het hele omgevingsplan ook is uitgelegd dus waar de mensen van de verschillende afdelingen ook bij zijn geweest en daar is ook iemand van toezicht en handhaving van de Omgevingsdienst Groningen bij geweest. Dus ook om hun ervan te doordringen van let op Stadskanaal gaat anders om, we hebben straks een ander instrument, wellicht gaan we toe naar minder regels dus vandaar ook dat zij er direct bij zijn betrokken. En ik moet zeggen dat de persoon die erbij was was er ook heel positief over dus dat was ook heel goed om te horen, maar dat nou ja werd in ieder geval vanuit hier ook dus van groot belang betrek die externe partijen waar jullie nu eenmaal ook mee de dealen hebben betrek die er ook gelijk bij.
    • 0:5 E. Hofstra
      fractievoorzitter PvdA
      E. Hofstra
      Dus er worden vanuit hun kant geen problemen verwacht voorzien
    • 0:10 mevr. J. Poelstra
      Om zo te zien na zo’n eerste bijeenkomst in ieder geval nog niet maar goed dat plan ligt er nog niet dus maar dat is in ieder geval wel de bedoeling om dat zo goed mogelijk met hun af te stemmen omdat zij uiteindelijk dat moeten toetsen. Dus dat is zeker van belang.
    • 0:2 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Meneer Pals.
    • 0:03 K. Pals
      fractievoorzitter D66
      K. Pals
      Nou mijn vraag is het RUD, onze vrienden in Veendam die natuurlijk al veel toezicht
    • 0:05 mevr. J. Poelstra
      Ja dat is de Omgevingsdienst Groningen waar ik net
    • 0:8 K. Pals
      fractievoorzitter D66
      K. Pals
      Sinds wanneer zijn ze van naam veranderd
    • 0:3 mevr. J. Poelstra
      Goed ik ga even verder als u het goed vindt.
    • 0:1 G. Kremer
      raadslid SP
      G. Kremer
      voorzitter
    • 0:1 mevr. J. Poelstra
      we staan nu nog helemaal
    • 0:1 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      meneer Kremer.
    • 0:12 G. Kremer
      raadslid SP
      G. Kremer
      Ja, eigenlijk de heer Hofstra had de vraag ook al een beetje gesteld, ik hoor alleen, u praat over gemeente en provincie maar de Omgevingsdienst zie ik hier helemaal niet in bijstaan, wat doen zij dan nog verder hierbij.
    • 6:16 mevr. J. Poelstra
      Nou wat ik net al aangaf was dat zij in ieder geval betrokken worden bij de totstandkoming van het plan alleen de Omgevingsdienst blijft natuurlijk een toetsende en handhavende instantie dus die ja die hebben uiteindelijk ja op het moment dat er een omgevingsplan ligt dan moeten zij dat gewoon hanteren alleen het idee is dus wel om ze van het begin af aan er goed bij te betrekken. Ja. Nou zoals ik al aangaf we staan eigenlijk helemaal aan het begin van het proces er ligt ook nog heel erg weinig we zijn nu vooral bezig om de ambitie te bepalen. Wat is nu de ambitie van Stadskanaal, hoe gaan we om met dat omgevingsplan, hoe gaan we al die bestemmingsplannen en verordeningen en al die regels die daarin zitten hoe gaan we die bij mekaar brengen en nou ja hoe gaan we daar ook u als raad erbij betrekken, hoe gaan we daar om met de steekhouders, maar ook met de inwoners, met de ondernemers, al die partijen die hier ook iets van moeten vinden dat is natuurlijk een heel proces, we staan nu helemaal aan het begin door dus de ambities te bepalen, het idee is om in een vervolg in een opiniërende raad u ook een algemeen deel van de nota van uitgangspunten voor te leggen waar we dus wat ik vandaag vertel dat dat ook op in een stuk komt te staan vooral nog algemeen het idee is om daarna dus ook wat specifiek voor deelgebieden maar ook bepaalde onderwerpen dat verder uit te werken en ja het idee is dus ook om uw raad daar gelijk van het begin af aan goed bij te betrekken. Nou de bedoeling is dan vervolgens om die ambitie te gaan inkleuren dus die algemene uitgangspunten die in dat in die nota van uitgangspunten zijn geformuleerd straks en dan ook door u worden vastgesteld om daar ook mee de boer op te gaan. dus dat betekend enerzijds met u als raad maar ook met een bijvoorbeeld klangbordgroepen met ja met andere partijen ik noem maar wat op bijvoorbeeld op het gebied van landschap, natuur en landbouw. Bijvoorbeeld LTO, maar ook dus met de provincie en de Omgevingsdienst, de inwoners, de ondernemers, dus om daar ook op te halen van nou wat vinden die van de ambities hoe kunnen we die ambities verder inkleuren. Dan hebben we dus het tweede deel van die nota van uitgangspunten wat ook weer terugkomt bij uw raad dus ook echt om dat u daar van het begin af aan goed bij wordt betrokken. En daarna is het idee om die nota van uitgangspunten verder uit te werken. Dat wordt dan in het omgevingsplan, in principe is het idee om één omgevingsplan vast te stellen voor het gehele gemeentelijke grondgebied. aan het einde van de traject van de nota van uitgangspunten kan het ook zijn dat er wordt gekozen om twee omgevingsplannen te maken. bijvoorbeeld voor landelijk gebied en voor de kernen, maar dat laten we nu eerst nog even in het midden dat gaan we ook gewoon kijken wat praktisch is en nou ja misschien bepaalde onderwerpen zullen misschien ook wel meer tijd vergen waardoor het jammer zou zijn om alvast om niet verder te gaan met één deelgebied. Wat naast het omgevingsplan nog moet worden doorlopen is de zogenaamde Plan MER procedure, dat komt vooral door de mogelijkheden die worden geboden voor agrarische bedrijven en dat betekend ook voor al zou je de huidige rechten van agrariërs overnemen dan zelfs al moet je vanwege stikstofdepositie een Plan MER maken als gemeente en dat betekend eigenlijk in een Plan MER dat je alle milieu dat je de effecten van milieu naar aanleiding van de omgeving op basis van je omgevingsplan dat je dat allemaal gaat uitzoeken betekend nog weer een aparte procedure maar dat wordt wel parallel doorlopen aan het omgevingsplan want dat is wel iets wat dus nog apart erbij komt. intern wordt het proces getrokken door een projectgroep. Het college die geeft uiteraard de stukken vrij voor de inspraak en uiteindelijk zult u als raad dat omgevingsplan of die omgevingsplannen vaststellen. dus dit is even in een notendop het plan van aanpak voor de komende twee jaar, betekend nou ja in een paar regels nog best wel heel veel er zit dus ook echt een heel proces aan om met name niet alleen maar een product binnen de gemeente maken maar daar ook echt mee de boer op te gaan en ook te toetsen wat de omgeving daarvan vindt. Dat vinden we in ieder geval heel erg belangrijk. Nou even een voorbeeldje van ja alle regels die eigenlijk allemaal gelden in Stadskanaal die nu dus ook in allemaal verschillende instrumenten zijn geregeld. Nou een doorsnee straat in Onstwedde en daar nou ja hier kunnen we eens kijken wat hier allemaal voor regels gelden. Nou het is misschien niet heel goed leesbaar maar hier geldt uiteraard een bestemmingsplan die geeft een bepaalde bestemming aan een gebouw er gelden regels vanuit het APV voor reclame er is nog vanuit het rijk geldt er nog zijn er nog voor regels voor vergunningvrij over het kappen van bomen wordt nog iets geregeld in de APV je hebt parkeren waar misschien weer een beleidsnota over is, dingen vanuit de bouwverordening, welstand, dus je ziet voor één enkele locatie gelden er al heel veel verschillende regels en het idee is dus dat al die regels al die regels die in deze instrumenten zijn opgenomen dat dat straks allemaal samenkomt in één omgevingsplan. Dus dat is het idee die fysieke leefomgeving zit dus op al deze onderdelen en hebben straks ook voor de toetsers voor de ambtenaren hier maar ook voor de burgers gewoon één instrument waar al die regels samenkomen en dan nou ja is in ieder geval helderheid wat dat betreft. Nou u ziet het al heel veel regels het idee is om nou ik noemde het eerder al, dat die D-regulering wordt ook wel heel erg belangrijk geacht dus ook met nadruk ook echt voor minder regels voor inwoners en ondernemers en nou ja dat is dus het idee om waarschijnlijk meer direct toe te staan zodat er minder vergunningen zijn. Eventueel meer handhaving achteraf dat is ook die relatie met de Omgevingsdienst Groningen natuurlijk van belang ook de provincie dus vroegtijdig bij betrekken hun ook deelgenoot maken van het omgevingsplan en laten zien dat jullie als gemeente ook willen experimenteren en vooruit lopen op de omgevingswet en dus kijken wat we met die bestaande verordeningen of dat allemaal mee kan worden genomen in dat omgevingsplan.
    • 0:2 E. Hofstra
      fractievoorzitter PvdA
      E. Hofstra
      voorzitter mag ik een vraag stellen?
    • 0:1 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      meneer Hofstra.
    • 0:28 E. Hofstra
      fractievoorzitter PvdA
      E. Hofstra
      Wat heeft het voor effect dit hele proces op wat wij sinds kort weer doen het afgeven van verklaringen van geen bezwaar of het niet afgeven daarvan. Sinds kort ligt dat weer op ons bordje als raad nadat wij het gedelegeerd hebben bij het college en volgens jurisprudentie kan dat nu niet meer maar dat zijn wel dingen die zeg maar de laatste tijd weer vaker voorbij komen. Wat voor, wat gaat daar dan mee gebeuren als dit zo wordt aangevlogen.
    • 6:11 mevr. J. Poelstra
      Uiteindelijk ligt dat bij jullie zelf want wat je straks in het omgevingsplan gaat toestaan dat bepalen jullie als raad want jullie stellen hem natuurlijk uiteindelijk vast, betekend dat je meer bij rechten toestaat dan nu het geval is dan zou het kunnen betekenen dat je minder uitgebreide omgevingsvergunningsprocedures hebt en dus ook minder verklaring van geen bedenkingen, maar aan de andere kant als je zegt van nou ja we willen toch wat meer gedetailleerd regelen en voor elke afwijking moet de burger een vergunning halen en willen wij als raad daarover meepraten ja dat is een keuze. in principe verandert daar niks aan dat die het instrument omgevingsvergunning blijft zoals hij nu is. Zelfs ook onder de omgevingswet dan, maar goed de komende jaren hebben we uiteraard gewoon nog de WABO, dus dat is uiteindelijk een keuze aan jullie zelf, ja. D-regulering, we hebben dit ook met college besproken en er is gekeken van nou ja wat betekend nu eigenlijk D-regulering. Laten we nu eens al die instrumenten die we hier hebben staan laten we dat nu eens wegdenken, laten we eens even niet druk maken om een provincie die misschien allerlei regels wil stellen, maar we gaan even helemaal terug naar de basis en we beginnen met één regel, en dat is deze; alle ontwikkelingen die passen binnen de kwaliteiten en waren van Stadskanaal zijn toegestaan. Nu realiseer ik me ook wel dat het omgevingsplan echt wel meer zal bevatten dan deze enige regel en je moet natuurlijk heel goed weten wat dan die kwaliteiten en waarde van Stadskanaal zijn dus daar ligt een hele dat is natuurlijk een behoorlijke taak om die te omschrijven, maar begin nu eens blanco ga nu eens D-regulering op deze manier invullen en dan kijken, natuurlijk er komen ongetwijfeld regels dat weten we ook wel, maar ga nu eens blanco erin begin hier nu eens mee en kijk dan wat moet nou echt geregeld worden, wat zijn nu de regels die we de burgers echt willen opleggen en daar komt nog een heel proces aan, er komt ook de ambitie inkleuren, maar laten we nu eens beginnen met deze ambitie, ga er nu eens blanco in en kijk eens waar we dan op uitkomen. Dus dat is ook de boodschap die ik hier vanavond wil droppen en daar gaan we later ook in de opiniërende raad natuurlijk nog nader met u over in gesprek en wat zijn die kwaliteiten en waarden van Stadskanaal dan, dat is natuurlijk iets waar je uit natuurlijk ook een goed verhaal bij moet hebben, maar dat is in ieder geval de ambitie, de hoofdambitie wat dus echt invulling geeft aan die D-regulering. Maar ik realiseer me ook dat het ver gaat, maar laten we hier nou eens mee beginnen. Het idee is om de gemeente in te delen in de volgende gebieden, uiteraard die centrumgebieden nou daar komt u uiteraard in het andere kader wat vanavond ook eerder al is besproken zeker nog over opnieuw over te spreken. De centrum gebieden van Musselkanaal en Stadskanaal, ook de centrumrandgebieden dus de delen die wellicht straks niet meer onderdeel vormen van dat echte kernwinkelcentrum, de Kanaalzone wat natuurlijk een heel bijzonder gebied is ook vanuit welstand heeft dat zeker een aparte status en denk ik ook heel kenmerkend voor uw gemeente. De dorpsgebieden van Alteveer, Mussel en Onstwedde en daarbij nog het kerkgebied van Onstwedde en het beschermd dorpzicht van Smeerling ook dat zijn twee met name vanuit cultuurhistorisch oogpunt natuurlijk bijzondere gebieden ook vanuit welstand hebben die ook een bijzondere status ook een verdergaande bescherming dan de andere dorpen. De bedrijvenparken in Musselkanaal en Stadskanaal, de woonwijken die natuurlijk in beide plaatsen zitten. Dan het landelijk gebied onderverdeelt in twee deelgebieden enerzijds Westerwolde en anderzijds Veenkoloniën en Heideontginningslandschap dat is de basis voor die nota van uitgangspunten dat zijn de deelgebieden die worden onderscheiden en per gebied worden dan de waarden en kwaliteiten worden daarin opgenomen en het bepalen van die waarden en kwaliteiten dat is dus het idee om dat samen met u, samen met de stakeholders, samen met de inwoners en eventueel in klankbordgroepen en wijkraden en dat soort instanties allemaal om dat dus samen te gaan bepalen en daarmee dus ook weer terug te komen met een specifiek deel van de nota van uitgangspunten wat dan vervolgens kan worden uitgewerkt in het omgevingsplan. En wie weet hebben we dan één regel in dat omgevingsplan met een misschien een heel document ernaast wat al die waarden en kwaliteiten bepaalt ongetwijfeld zullen het ook gebieden zijn die gewoon meer regels vragen nou dat is ook niet erg alleen het vraagt wel om bewust de keuze van hoe willen we als gemeente nu met ons gemeentelijk grondgebied omgaan, hoe gaan we vooruitlopen op de omgevingswet en hoe gaan we echt invulling geven aan die D-regulering om ook tegemoet te komen aan wensen van inwoners en ondernemers. Dus dat is een beetje dat is dus waar we voor staan. Hier gaan we dus ook samen met u de komende twee jaren mee bezig dus we zullen mekaar ongetwijfeld nog vaker zien en ik ben heel benieuwd hoe dat gaat lopen. Dus een heel proces, het is een experiment, jullie gaan als gemeente Stadskanaal vooruitlopen op de omgevingswet, vervullen daarmee dus een voortrekkingsrol, niet alleen in Nederland er zijn meerdere gemeenten die dat natuurlijk doen maar goed in ieder geval in provincie Groningen bent u de eerste. Zoals aangegeven nota van uitgangspunten, omgevingsplan en Plan MER, die komen dus allemaal weer in verschillende stadia bij u terug. het idee is om die nota van uitgangspunten na de zomer vast te stellen. Over het proces en verloop wordt u uiteraard op de hoogte gehouden. De wethouder gaf het al aan die datum in 2017 moeten de bestemmingsplannen herzien zijn dus dan zal op een gegeven moment ook echt dat omgevingsplan vastgesteld moeten worden. We hebben nog even de tijd, maar we hebben ook een heel proces waar we dus ook echt naar buiten willen, de mensen erbij willen betrekken waardoor we ook echt wel tijd nodig hebben want die communicatie met al die verschillende groepen die hier staan genoemd dat is gewoon heel belangrijk, maar daar gaan we de komende tijd invulling aan geven. Bedankt voor uw aandacht en ongetwijfeld tot ziens.
    • 0:08 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Ja dank u wel voor uw presentatie. Mag ik nog even de aandacht van u. We hebben zopas bij de presentatie van Harvestagg gehad over vragen stellen. Het voorstel is om de vragen schriftelijk bij de griffie in te dienen vrijdag voor 12.00 uur zodat er ook voldoende tijd is om die vragen te kunnen beantwoorden. En de heer Willems heeft nog een mededeling aangaande aanstaande donderdag.
    • 0:21 K. Willems
      griffier
      K. Willems
      Onze gasten die komen aan tussen 10.30 en 11.00 uur, de raadsleden die aanwezig zullen zijn die dag wil ik vragen om om 10.30 uur aanwezig te zijn misschien kunnen we de tijd doden met karaoke of zo weet ik veel, in ieder geval dat we er allemaal zijn als ze aankomen. Ja, goed.
    • 0:5 I. Sterenborg
      raadslid ChristenUnie
      I. Sterenborg
      Dan dank ik u voor uw aandacht en ook op dit tijdstip nog aan iedereen wel thuis.